II SA/Bk 108/07

WyrokWSA w Białymstoku2007-12-04

Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podwyższenie ścianek kolankowych o około 30 cm i zmiana kąta nachylenia połaci dachowej w ramach termomodernizacji i remontu budynku mieszkalnego stanowi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podwyższenie ścianek kolankowych o około 30 cm i zmiana kąta nachylenia połaci dachowej w ramach termomodernizacji i remontu budynku mieszkalnego nie stanowi istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego. W związku z tym, postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe, a organy prawidłowo umorzyły postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.
Stan faktyczny
Postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem o sprawdzenie robót budowlanych polegających na termomodernizacji i remoncie budynku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając odstępstwa od projektu za nieistotne. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący H. R. zarzucił, że podwyższenie ścianek kolankowych sąsiedniego budynku istotnie zwiększyło zacienienie jego domu i posesji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 04 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi H. R. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie odstępstw od wymogów pozwolenia na budowę oddala skargę Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem H. R. i R. R. z dnia [...] sierpnia 2006r., skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. o sprawdzenie robót budowlanych polegających na termomodernizacji i remoncie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na nieruchomości położonej w B. przy ul. D. G. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. decyzją z dnia [...] października 2006r. nr [...] orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zainicjowanej wnioskiem H. R. i R. R., na podstawie art. 105 §1 k.p.a. Organ po zgromadzeniu materiału dowodowego stwierdził, iż dokonane przez inwestora odstępstwa od ostatecznej decyzji Starosty B. z dnia [...] lipca 2004r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę p. A. K. (obecnie L.) w zakresie wykonania termomodernizacji i remontu budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce o nr geod. [...] w D. G., są nieistotne w rozumieniu art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane. Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł H. R. podnosząc, iż rzekomo nieistotne zmiany w projekcie budowlanym w znacznym stopniu zwiększyły zacienienie jego domu i posesji. Wskazał, iż projektant wyraził zgodę na podwyższenie ścianek budynku zlokalizowanego na sąsiedniej działce bez uzyskania jego zgody, pomimo, że nieruchomość posadowiona jest na granicy działek. Jego zdaniem wyrys geodezyjny załączony do dokumentacji budowy działki zawiera błąd polegający na odsunięciu budynku mieszkalnego o 1,5 metra od granicy działki, podczas gdy w rzeczywistości budynek znajduje się na granicy działek. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2006r. utrzymał zakwestionowaną decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż dokonane oględziny oraz przeprowadzone pomiary na działce o nr geod. [...] potwierdziły ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w kwestii podniesienia o ok. 30 cm ścianek kolankowych oraz odzwierciedlenia powyższej zmiany stosownym wpisem projektanta do dziennika budowy. Potwierdzono także, że wysokość budynku oraz kalenicy dachu nie uległa zmianie w odniesieniu do dokumentacji projektowej, a pozostałe roboty remontowe prowadzone są zgodnie z decyzją z dnia [...] lipca 2004r. Starosty B. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na modernizację i remont budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organ wskazał ponadto, iż dokonane odstępstwa od projektu nie naruszają art. 36a Prawa budowlanego, bowiem projektant wyraził zgodę na podwyższenie ścianek kolankowych i dokonał w tym zakresie stosownych adnotacji w dzienniku budowy z dnia 16 maja 2006r. oraz na dokumentacji technicznej. Oprócz tego złożył przed organem I instancji dodatkowe wyjaśnienia, iż podwyższenie ścianek nie spowoduje istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, gdyż spowodowało to jedynie zmianę kąta nachylenia połaci dachowej, zaś wysokość budynku nie uległa zmianie. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że podwyższenie ściany jako muru ogniowego w budynku mieszkalnym od strony granicy działki skarżącego zostało wykonane zgodnie z dokumentacją projektową, zatwierdzoną decyzją Starosty B. z dnia [...] lipca 2004r. i nie była wymagana w tym zakresie zgoda skarżącego. Dodatkowo organ wskazał, iż sprawy przebiegu granicy są rozstrzygane przez sądy powszechne z powództwa cywilnego i inspektorat nadzoru budowlanego nie ma kompetencji do badania tego typu zagadnień. H. R. zaskarżył w całości decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2006r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Podał, że nie zgadza się z decyzją, iż podwyższenie ścianek kolankowych sąsiedniego budynku jest nieistotnym odstępstwem od projektu, bowiem ich podniesienie istotnie zwiększyło powierzchnię ściany szczytowej, a w konsekwencji ograniczyło dostęp słońca do jego domu. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2007r. (k – 24) skarżący dodatkowo zwrócił uwagę na nieścisłości w decyzji, z której nie wynika jednoznacznie, czy ścianka kolankowa ma wysokość 30 czy 40 cm, natomiast decyzja o pozwoleniu na budowę nosi datę [...] lipca 2006r. zaś wpis zmian w dzienniku budowy jest dokonany z datą [...] maja 2006r. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skarżącego wyjaśnił, że zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy potwierdził jednoznacznie, iż podniesienie ścianek kolankowych o 30 cm nie wpływa na wysokość wykonanej ściany szczytowej znajdującej się od granicy działki skarżącego. Przedmiotowa ściana została wykonana zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją projektową i nie powoduje – wbrew twierdzeniom wnoszącego skargę - zacienienia jego budynku mieszkalnego. Dodatkowo organ II instancji wskazał, iż projekt budowlany przewiduje zamurowanie istniejącego w ścianie szczytowej otworu okiennego pustakami szklanymi, a inwestor zobowiązany jest wykonać te prace do czasu zakończenia robót budowlanych. Na rozprawie sądowej w dniu 4 grudnia 2007r. skarżący przyznał okoliczność, że otwory okienne zostały zabudowane pustakami szklanymi. Inwestorka – A. L. wyjaśniła, że ścianki kolankowe zostały pobudowane w miejsce wcześniej rozebranego gzymsu i kawałka ściany, stąd też budynek nie został podwyższony w stosunku do projektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 §1 pkt.1 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Wbrew zarzutom skargi organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego oraz zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, stanowi art. 105 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz.1071), dalej k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej obowiązany jest umorzyć postępowanie, gdy stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość oznacza brak przedmiotu postępowania. Postępowanie administracyjne staje się zatem bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego (A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005). W przypadku ustalenia przez organ administracyjny prowadzący postępowanie wystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości, istnieje obowiązek zakończenia postępowania w danej instancji przez jego umorzenie, ponieważ nie będzie wtedy podstaw do rozstrzygnięcia sprawy, co do jej istoty. Dalsze prowadzenie postępowania w takim przypadku stanowiłoby o jego wadliwości mającej istotny wpływ na wynik sprawy (J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 1996r., s. 461). Podstawą materialno – prawną zaskarżonej decyzji był natomiast przepis art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżanej decyzji. W rozpoznawanej sprawie podstawowe znaczenie miało zatem ustalenie, czy dokonane przez inwestora A. L. odstępstwa w realizacji termomodernizacji i remontu budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. D. G. w B. należało zakwalifikować do istotnych, czy też miały charakter nieistotny. Przedmiotowe kwestie reguluje, jak wskazano wyżej art. 36a Prawa budowlanego. Z treści ust.5 cytowanej normy wynika, że do istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę należą odstępstwa dotyczące: 1) zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji; 3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne; 4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; 5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; oraz nie wymagające uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi. Powyższy katalog ma charakter zamknięty i wszelkie inne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę należy zaliczyć do nieistotnych lub też dopuszczalnych, które nie wymagają uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Wskazane wyżej przypadki nie dotyczą, jak trafnie ustaliły organy orzekające w niniejszej sprawie, odstępstw od projektu budowlanego termomodernizacji i remontu budynku mieszkalnego jednorodzinnego polegających na podwyższeniu o około 30 cm ścianek kolankowych i zmianie kąta pochylenia połaci dachowej. Odstępstwa dotyczące geometrii dachu (kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych) nie są bowiem, na gruncie obowiązujących przepisów prawa budowlanego, kwalifikowane jako istotne odstępstwa skutkujące koniecznością zmiany pozwolenia na budowę. W protokole z oględzin przedmiotowego budynku mieszkalnego z dnia [...] listopada 2006r. potwierdzono fakt podwyższenia przez inwestora A. L. ścianek kolankowych o ok. 30 cm i dokonania w tym zakresie stosownego wpisu do dziennika budowy przez projektanta. Potwierdzono jednocześnie, że wysokość budynku oraz kalenicy dachu nie uległa zmianie w odniesieniu do dokumentacji projektowej, pozostałe zaś roboty remontowe prowadzone są zgodnie z decyzją z dnia [...] lipca 2004r. Starosty B. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na modernizację i remont budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Stosownie do art. 36a ust.6 Prawa budowlanego projektant dokonuje kwalifikacji zamierzonego odstąpienia oraz jest zobowiązany zamieścić w projekcie budowlanym odpowiednie informacje (rysunek i opis) dotyczące takiego odstąpienia. Organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zatem uprawniony do samodzielnej oceny przesłanek zastosowania przepisu art. 36a ust. 1, a w szczególności do oceny czy doszło do istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego. Ocena dokonana przez organ administracji musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Zdaniem Sądu w sprawie niniejszej organy spełniły te przesłanki. Organy dokonały sprawdzenia czynności projektanta, który wyraził zgodę na podwyższenie ścianek kolankowych i w dniu [...] maja 2006r. dokonał stosownych adnotacji w dzienniku budowy oraz na dokumentacji technicznej. Należy przypomnieć, że w przedmiotowej sprawie elementem kwestionowanym w świetle art. 36a ust.5 Prawa budowlanego, mogła być jedynie wysokość budynku. Wbrew twierdzeniom skarżącego, wysokość ta nie uległa zmianie wskutek podwyższenia ścianek kolankowych, przy czym wysokość tę należy odnosić do projektu budowlanego, który został zatwierdzony decyzją z dnia [...] lipca 2004r. o pozwoleniu na budowę. Z rysunku technicznego projektu architektoniczno – budowlanego, jak też z wyjaśnień inwestorki i projektanta wynika jednoznacznie, że ścianki kolankowe wzniesiono w miejsce wcześniej wyburzonego gzymsu i części ściany. Podczas oględzin przedstawiciele organu stwierdzili, iż ścianki te mają wysokość ok. 30 cm i nie wpływają na wysokość budynku, a tym samym nie powodują istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Powyższe, zdaniem Sądu przemawia za tym, iż dokonane przez inwestora A. L. odstępstwa od projektu budowlanego są legalne i nie wymagają uzyskania decyzji o zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 2004r. Jeśli chodzi natomiast o nieścisłości w datach dotyczących wydania decyzji i dokonania wpisu w dzienniku budowy, to faktycznie organy w uzasadnieniu decyzji popełniły pomyłki, które należy uznać za oczywiste. Z załączonej fotokopii decyzji Starosty B. nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę A. K. na termomodernizację i remont budynku mieszkalnego wynika, że została ona wydana dnia [...] lipca 2004r. (a nie 2006 roku), zaś wpis w dzienniku budowy został dokonany przez projektanta dnia [...] maja 2006r. (a nie [...] września 2006r.). Zatem zmiana zaistniała podczas realizacji budowy i z całą pewnością po dacie wydania decyzji. W opinii Sądu organ prawidłowo zakwalifikował dokonane przez inwestora odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego jako nieistotne. W związku z tym brak było podstaw do kontynuowania postępowania i zakończenia go decyzją co do istoty sprawy (merytoryczną). W konsekwencji skoro przeprowadzone postępowanie administracyjne wykazało w istocie brak przedmiotu postępowania, organ I instancji zasadnie umorzył postępowanie na podstawie art. 105 §1 k.p.a. Decyzja zaś P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji została oparta na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej wydania. Mając na uwadze powyższe i fakt, że zarzuty skarżącego nie znalazły uzasadnienia w niniejszej sprawie Sąd, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło