II SA/Bk 108/07
PostanowienieWSA w Białymstoku2008-02-06
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać odrzucony, jeśli strona już korzysta z takiego zwolnienia na mocy prawomocnego postanowienia?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny, jeśli strona już posiada prawomocne postanowienie przyznające jej takie zwolnienie w całym postępowaniu rozpoznawczym. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać przyznane, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, biorąc pod uwagę jej dochody, majątek i wydatki.Stan faktyczny
H. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, pozostającą z niepełnoletnim synem, posiadającą dom i nieruchomość rolną. Sąd wezwał go do uzupełnienia informacji o dochodach, wydatkach i majątku. Po analizie oświadczenia wnioskodawcy, sąd odrzucił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na istniejące prawomocne postanowienie w tym zakresie, a przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść tych kosztów.Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono wniosek w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 06 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. R. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie odstępstw od wymogów pozwolenia na budowę postanawia 1. odrzucić wniosek w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
H. R. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 125). Wnioskodawca od ponad [...] lat jest osobą bezrobotną, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z niepełnoletnim synem M. R. Majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni [...] m² (współwłasność) oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] h (125-126).
Pismem z dnia [...] stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wezwał H. R. do złożenia oświadczenia, w którym należało wskazać: źródła utrzymania wnioskodawcy i jego syna (np. uzyskiwane dochody, pomoc rodziny, pomoc społeczna), oraz wysokość środków pieniężnych jakimi wnioskodawca dysponuje w skali jednego miesiąca; wysokość ponoszonych miesięcznie poszczególnych wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem rodziny wnioskodawcy, należało także przedstawić rachunki w tym zakresie; czy posiadana nieruchomość rolna przynosi dochody – w jakiej wysokości; czy skarżący jest właścicielem samochodu osobowego, należało podać jego markę i rok produkcji oraz miesięczne wydatki przeznaczane na eksploatację pojazdu (k. 127).
W odpowiedzi na wezwanie H. R. wywiódł, iż jest osobą bezrobotną, nie osiąga dochodów, nie otrzymuje zasiłku oraz świadczeń z pomocy społecznej. Wnioskodawca posiada samochód osobowy marki [...] z [...] r., nie uzyskuje dochodu z wykazanej nieruchomości rolnej (grunty [...] klasy użytków rolnych). Matka skarżącego ponosi opłaty związane z energią elektryczną oraz utrzymaniem wzmiankowanego pojazdu. Wnioskodawca wskazał, iż od [...] lat ogrzewa w mieszkaniu tylko jedno pomieszczenie (zepsute centralne ogrzewanie), w konkluzji podkreślając, iż nie stać go na kupno okularów oraz remont ogrzewania (k. 129). Do akt sprawy skarżący dołączył: rachunek za energię elektryczną oraz zlecenie na zakup okularów (k. 130-131).
Ad 1. Na wstępie należy odnieść się do wniosku H. R.
w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 239 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) strona, której zostało przyznane prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa.
W tym miejscu należy zauważyć, iż w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocne postanowienie tut. Sądu z dnia [...] czerwca 2007 r. przyznające H. R. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 57). Wnioskodawca korzysta, zatem z przyznanego zwolnienia od kosztów sądowych w całym postępowaniu rozpoznawczym, a także w ewentualnym postępowaniu przed NSA wszczętym skargą kasacyjną.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe wniosek H. R.
w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 w zw. z art. 64 § 3 i art. 239 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny, o czym orzeczono jak w sentencji.
Ad 2. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez H. R. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanym przypadku H. R. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego – ustanowienia adwokata, bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał, iż jedynym źródłem utrzymania dwuosobowej rodziny pozostaje kwota 150 -200 zł miesięcznie uzyskiwana przez skarżącego ze zbierania puszek i złomu (k. 29). W skład majątku H. R. wchodzą: dom o powierzchni [...] m² (współwłasność), nieruchomość rolna o powierzchni [...] h ([...] klasa użytków rolnych) oraz samochód osobowy marki [...] rok prod.[...]. Matka wnioskodawcy pokrywa koszty eksploatacji wzmiankowanego samochodu osobowego oraz opłaty za energię elektryczną. Skarżący jest bezrobotny - bez prawa do zasiłku, nie otrzymuje świadczeń z opieki społecznej.
Powyższe okoliczności, a w szczególności brak stałych źródeł dochodu w zestawieniu z wykazanym majątkiem oraz brakiem zgromadzonych oszczędności (k. 125) pozwalają na stwierdzenie, iż H. R. nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowoadministracyjnego – ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
,
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło