II SA/Bk 108/19

WyrokWSA w Białymstoku2019-03-21

Skład orzekający: Marek Leszczyński, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, mimo że organ pierwszej instancji ustalił już pewne okoliczności dotyczące statusu strony i podstaw wznowienia?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji, ponieważ organ ten nieprawidłowo odmówił wznowienia postępowania, skupiając się wyłącznie na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i nie badając przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd administracyjny uchylił postanowienie organu odwoławczego, uznając, że naruszyło ono art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., ponieważ organ odwoławczy zlecił do wyjaśnienia okoliczności, które organ pierwszej instancji już ustalił, nie precyzując, co wymaga dalszego wyjaśnienia.
Stan faktyczny
Wojewoda P. uchylił postanowienie Starosty Powiatu B. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Wnioskodawca J.S. domagał się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a., wskazując na brak udziału w postępowaniu i nowe okoliczności. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia z powodu uchybienia terminu. Organ odwoławczy uchylił postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że nie zbadano wszystkich przesłanek. Spółka C. Spółka Jawna zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. i pominięcie przesłanek z art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2018 r. i zasądza od Wojewody P. na rzecz skarżącego C. Spółka Jawna w W. kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 marca 2019 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi C. Spółka Jawna w W. na postanowienie Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Wojewody P. na rzecz skarżącego C. Spółka Jawna w W. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...], Wojewoda P. uchylił postanowienie Starosty Powiatu B. z dnia [...] października 2018 r., znak: [...], o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] września 2017 r. Nr[...], znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą C. Spółka jawna w W. pozwolenia na budowę 22 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej na działkach o nr geod. [...], położonych w N., gm. W. Postanowienie Wojewody P. wydane zostało przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy. Starosta Powiatu B. decyzją z [...] września 2017 r., Nr [...], znak: [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił C. G. Spółce jawnej w W. pozwolenia na budowę 22 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej na działkach o nr geod. [...] położonych w N., gm. W. Decyzja stała się ostateczna 29 września 2017 r. Wnioskiem z 6 lutego 2018 r. (data wpływu 8 lutego 2018 r.), w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a., J. S., wystąpił do Starosty Powiatu B. o uchylenie i zmianę powyższej decyzji. We wniosku wskazał, że o decyzji dowiedział się 26 stycznia 2018 r. z pisma Starosty Powiatu B. z [...] stycznia 2018 r. Natomiast jako nową okoliczność nieznaną organowi wydającemu decyzję, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wnioskodawca wskazał istniejący na gruncie stan faktyczny w zakresie ukształtowania terenu i spływu wód opadowych, które tworzą tzw. J. Starosta Powiatu B. postanowieniem z [...] maja 2018 r., znak: [...], odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu B. z [...] września 2017 r. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że J. S. nie zachował miesięcznego terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania. Z uwagi zaś na niezachowanie ustawowego terminu na złożenie wniosku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie można było przystąpić do analizy przesłanek formalnych wniosku o wznowienie postępowania z podstawy określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Po rozpatrzeniu zażalenia J. S. , Wojewoda P. postanowieniem z [...] lipca 2018 r., znak: [...], uchylił w całości postanowienie Starosty Powiatu B. z [...] maja 2018 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy zobowiązał organ I instancji do zajęcia jednoznacznego stanowiska w zakresie potrzeby oceny wniosku o wznowienie postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i ewentualnego zbadania przesłanek formalnych podania z tej podstawy prawnej. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta Powiatu B., postanowieniem z [...] października 2018 r., znak:[...], po raz kolejny odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu B. z [...] września 2017 r. Organ I instancji znów stwierdził, że wnioskodawca uchybił terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie organu negatywny wynik analizy podstaw formalnych wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. pozbawia organ podstaw do badania, czy zostały spełnione przesłanki formalne wniosku opartego na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J.S., który nie zgodził się z faktem, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie. Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2018 r., nr [...], Wojewoda P. uchylił postanowienie Starosty Powiatu B. z dnia [...] października 2018 r., znak: [...]i sprawę przekazał do rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie podanie o wznowienie zostało oparte na dwóch przesłankach: z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) oraz art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję). Zaskarżonym postanowieniem odmówiono wznowienia postępowania z przyczyn formalnych, tj. niezachowania terminu na wniesienie podania o wznowienie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ I instancji zajął stanowisko, że negatywny wynik analizy podstaw formalnych wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. pozbawia organ podstaw do badania, czy zostały spełnione przesłanki formalne wniosku opartego na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jednakże, w ocenie organu odwoławczego, organ I instancji nie przeszedł do oceny, czy J.S. jest stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Zaskarżone postanowienie nie zawiera w tym zakresie jakiegokolwiek stanowiska i uzasadnienia. Natomiast stroną postępowania nie jest tylko osoba, która została uznana przez organ I instancji w postępowaniu zwykłym o pozwolenie na budowę, ale może nią być także osoba, która nie uczestniczyła w postępowaniu zwykłym, lecz posiada interes prawny uzasadniający jej udział. W badanej sprawie J.S. nie brał udziału w postępowaniu zwykłym zakończonym wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, ale nie oznacza to, że nie powinien być stroną tego postępowania, czego jednak Wojewoda P. niniejszym rozstrzygnięciem w żaden sposób nie przesądza. Zdaniem organu odwoławczego, legitymację do złożenia podania o wznowienie postępowania ma każda jednostka, która twierdzi, że decyzja dotyczy jej interesu prawnego. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie wprowadzają przesłanki faktycznego uczestnictwa w postępowaniu, od której uzależnione jest przyznanie jednostce statusu strony. Jednostka jest stroną, jeżeli decyzja ostateczna dotyczy jej interesu prawnego. Strona, która została pozbawiona udziału w postępowaniu bez własnej winy ma podstawy do żądania wznowienia postępowania na wyliczonych w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. przyczynach uzasadniających wznowienie, a nie tylko z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W celu ewentualnego przeprowadzenia postępowania nadzwyczajnego na wniosek pominiętej strony, na przykład w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie ma potrzeby uprzedniego wszczęcia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Taki wymóg nie wynika bowiem z żadnego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem złożenie wniosku o wznowienie postępowania na pod-stawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. po upływie terminu z art. 148 § 2 k.p.a., nie zamyka stronie, która nie brała udziału w postępowaniu zwykłym, drogi do skutecznego wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania, opartym na innej podstawie wznowienia, niż określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zdaniem więc Wojewody, nie przeprowadzając postępowania wyjaśniającego (w fazie wstępnej) w zakresie formalnych przesłanek do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., Starosta Powiatu B. naruszył przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 147, art. 148 § 1 oraz art. 149 § 3 k.p.a. Organ ten skupił się bowiem tylko na ustaleniu daty dowiedzenia się przez wnioskodawcę o decyzji o pozwoleniu na budowę z 25 września 2017 r., czyli przesłanki formalnej do wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie organu odwoławczego brak też było podstaw do orzeczenia reformatoryjnego, gdyż rozstrzygnięcie takie naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania wyrażoną w art. 15 k.p.a. Konieczność wyjaśnienia formalnych przesłanek do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (z wniosku skarżącego) stanowiłoby o przeprowadzeniu w całości postępowania wyjaśniającego przez organ II instancji. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji będzie zatem obowiązany do zbadania formalnoprawnej dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego również z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Do tych czynności będzie należało ustalenie, czy J.S. jest stroną postępowania, czy zachował termin do wniesienia podania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz czy wskazał podstawę wznowienia mieszczącą się w którejkolwiek z wyczerpująco wymienionych podstaw wznowienia. Skargę na powyższe postanowienie, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniosła C. G. Spółka Jawna w W., w której zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie: 1) art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uchyleniu zaskarżonego postanowienia w całości i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, podczas gdy nie można uznać, aby zostały spełnione przesłanki określone w w/w przepisie, tj. orzeczenie nie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy został w pełni wyjaśniony, bowiem organ dokonał oceny formalnej wniosku stwierdzając, że nie został on złożony w przewidzianym w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. miesięcznym terminie, co skutkuje odmową wznowienia postępowania bez konieczności merytorycznej analizy wniosku, 2) art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i pominięcie, że w przypadku, gdy wznowienie ma nastąpić na tej podstawie, wówczas termin na złożenie wniosku wynosi miesiąc, a zaczyna swój bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, natomiast w niniejszym stanie faktycznym wniosek został złożony z naruszeniem ustawowego terminu, co uzasadnia brak dokonania przez organ merytorycznej oceny wniosku, 3) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że organ powinien zbadać wystąpienie nowych okoliczności, pomimo że ze stanu faktycznego wynika wyraźnie, że doszło do uchybienia terminu na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania, tym samym badanie dalszych przesłanek jest nieuzasadnione, bowiem w konsekwencji organ i tak odmówiłby wznowienia postępowania, bowiem niedopuszczalna byłaby sytuacja, aby wznowienie nastąpiło w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. na wniosek podmiotu, który nie brał udziału w charakterze strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją, 4) art. 148 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy w niniejszym stanie faktycznym doszło do uchybienia terminowi na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, co skutkowało tym, że organ I instancji zasadnie odmówił wznowienia postępowania, natomiast organ II instancji błędnie uznał, że sprawa wymaga również analizy innych okoliczności podniesionych we wniosku, z czym nie można się zgodzić, bowiem gdy nie zostały spełnione wymogi formalne organ odmawia wznowienia postępowania bez konieczności oceny merytorycznej. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że w niniejszym stanie faktycznym organ ustalił, że wnioskodawca przekroczył miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, a tym samym jedynym prawidłowym rozstrzygnięciem była odmowa wszczęcia postępowania o wznowienie. Odnośnie drugiej wskazanej podstawy wznowienia wskazanej we wniosku J. S. , tj. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., organ wyjaśnił, że należało ją również oceniać przez pryzmat postępowania wstępnego. Negatywny wynik analizy przesłanki wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. skutkował niemożnością dokonania oceny merytorycznej dalszej części wniosku. Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, aby wystąpiło wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. na wniosek podmiotu, który nie brał udziału w charakterze strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją w sytuacji, gdy z przyczyn formalnych (niezachowanie terminu do złożenia wniosku) nie można uwzględnić wniosku tego podmiotu o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. J.S. nie brał zaś udziału w charakterze strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę z dnia [...] września 2017 r., znak: [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie ze względu na podniesione w niej zarzuty, lecz z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie z punktu widzenia kryterium legalności jest zaskarżone postanowienie Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...], które uchyliło postanowienie Starosty Powiatu B. z dnia [...] października 2018 r., znak:[...], o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] września 2017 r. Nr [...], znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą C. G. Spółka jawna w W. pozwolenia na budowę 22 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej na działkach o nr geod.[...], położonych w N., gm. W. W tym miejscu zauważenia wymaga, że na mocy art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, gdyż organ odwoławczy naruszył art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez przyjęcie, że w sprawie nie wyjaśniono, czy J.S. jest stroną postępowania, czy zachował termin do wniesienia podania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz czy wskazał podstawę wznowienia mieszczącą się w którejkolwiek z wyczerpująco wymienionych podstaw wznowienia, które to naruszenie w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jako natomiast niezasadne należy uznać wszystkie zarzuty podniesione w skardze. W tym miejscu wyjaśnić należy, że postępowanie wznowieniowe, jako jeden z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, rządzi się prawami określonymi w dziale II rozdziale 12 k.p.a. (art. 145 k.p.a. do art. 152 k.p.a.). Organy je prowadzące mogą działać wyłącznie w oparciu o te przepisy. Zanim organ wyda postanowienie o wznowieniu postępowania na mocy art. 149 § 1 k.p.a., najpierw musi sprawdzić, czy w skardze wskazano podstawę wznowieniową określoną w przepisach art. 145 – 145b k.p.a. oraz, czy skarga została wniesiona z zachowaniem terminu określonego w art. 148 k.p.a. Wniesienie skargi po terminie lub brak wskazania w skardze podstawy wznowieniowej skutkuje odmową wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W sprawie niniejszej postępowanie wznowieniowe przed organem I instancji uległo zakończeniu na etapie badania zachowania terminu do wniesienia skargi, podanych we wniosku o wznowienie podstaw wznowienia oraz statusu wnioskodawcy jako strony postępowania. Skarżący w skardze wskazał dwie podstawy wznowieniowe: z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Spór w niniejszej sprawie pomiędzy organami obu instancji sprowadza się zaś do kwestii, czy w sytuacji, gdy podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, a przymiot taki mu przysługuje, może wnieść o wznowienie tego postępowania tylko na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wskazując ewentualnie łącznie jeszcze inne podstawy wznowieniowe z art. 145 § 1 k.p.a., czy też może również wnieść o wznowienie tego postepowania powołując tylko podstawy z art. 145 § 1 pkt 1-3 i 5-8 k.p.a., z pominięciem podstawy z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie Sądu, rację ma organ odwoławczy twierdząc, że prawidłowa jest druga ze wskazanych opcji. Jak trafnie bowiem wskazano w wyroku NSA z dnia 1 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1496/09, a skład orzekający w sprawie niniejszej pogląd ten podziela, z przepisu art. 147 k.p.a. wynika jednoznacznie, że poza wznowieniem postępowania z urzędu, żądanie wznowienia postępowania musi pochodzić od strony. Należy jednak zauważyć, że każdy z przepisów art. 145 § 1 pkt 1 – 8 k.p.a. wskazuje niezależną od innych podstawę do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Oznacza to, iż każdy z przepisów może być źródłem odrębnego postępowania. W konsekwencji wystąpienie z podaniem o wznowienie postępowania z powołaniem się na przesłanki wymienione w pkt 1 – 3 i 5 – 8 art. 145 § 1 k.p.a. przez podmiot, który formalnie nie brał udziału w postępowaniu, którego wznowienia żąda, nie jest zdeterminowane uprzednim uzyskaniem statusu strony w wyniku skutecznego wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jeśli zatem skarżący nie uczestniczył w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej, to nie wyłącza to możliwości żądania przez niego wznowienia postępowania w sprawie z innych przesłanek niż określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Pogląd ten zyskał następnie akceptację w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m.in. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 381/11). Nieprawidłowo zatem organ I instancji stanął na stanowisku, że skoro skarżący przekroczył termin z art. 148 § 2 k.p.a. do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w oparciu o podstawę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., to zamykało mu to drogę do wniesienia podania o złożenie podania o wznowienie postępowania w oparciu o podstawę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Dla podstawy wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. termin został bowiem określony w art. 148 § 1 k.p.a. i to jego zachowanie determinowała rozstrzygnięcie z art. 149 k.p.a. Słusznie zatem organ odwoławczy uchylił postanowienie Starosty Powiatu B. Mimo jednak prawidłowego co do zasady stanowiska organu odwoławczego, jego postanowienie wydane w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., podlegało uchyleniu, gdyż naruszało te przepisy w stopniu mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia. Z przytoczonych przepisów wynika bowiem, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżone postanowienie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy postanowienie to zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Uchylając postanowienie organu I instancji organ odwoławczy nakazał mu wyjaśnić, czy J.S. jest stroną postępowania, czy zachował termin do wniesienia podania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz czy wskazał podstawę wznowienia mieszczącą się w którejkolwiek z wyczerpująco wymienionych podstaw wznowienia. Tymczasem z uzasadnienia orzeczenia organu I instancji jednoznacznie wynika, że organ ten przyjął, że "J.S., jako właściciel działki sąsiadującej bezpośrednio z terenem inwestycyjnym, dysponował legitymacją procesową do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania, którego przedmiotem było rozpatrzenie wniosku i udzielenie pozwolenia na budowę, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a." – k. 72 – 73 v. akt adm. Organ ten jednoznacznie także ustalił, że wskazana przez wnioskodawcę nowa okoliczność zaliczona winna być do podstaw wznowieniowych z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. – k. 74 v. akt adm. Organ wyjaśnił też, że jako datę powzięcia informacji o nowej okoliczności wnioskodawca wskazał dzień 26 stycznia 2018 r., w którym otrzymał od Starostwa Powiatowego kopię rysunków projektu zagospodarowania terenu będących załącznikami do wydanej decyzji wraz z pisemną informacją z dnia [...] stycznia 2018 r., znak:[...] – k. 73 akt adm. Jak z powyższego zatem widać, kwestie które organ odwoławczy zlecił do wyjaśnienia organowi I instancji, są właściwie przez ten organ ustalone. W każdym bądź razie organ odwoławczy nie precyzuje, co w tej mierze należy jeszcze dalej wyjaśniać. Pozostaje natomiast potrzeba oceny, czy wskazany przez wnioskodawcę termin z art. 148 § 1 k.p.a. został zachowany. Sąd nie podziela stanowiska organu odwoławczego, że w realiach niniejszej sprawy, na mocy art. 150 § 1 k.p.a., jedynym organem do wydania postanowienia w trybie art. 149 § 1 – 3 k.p.a., jest organ I instancji. Zasadą jest bowiem, że organem właściwym w sprawach z art. 149 k.p.a. jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Zazwyczaj będzie to więc organ odwoławczy, a tylko w sytuacjach, gdy decyzja organu I instancji, w wyniku braku jej zaskarżenia stanie się ostateczna, właściwym będzie ten organ. Niezależnie więc od tego, czy wniosek o wznowienie dotyczy decyzji ostatecznej wydanej przez organ odwoławczy, czy przez organ I instancji, ani wskazane wyżej przepisy, ani konstrukcja przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a., nie sprzeciwia się temu, aby postanowienie z art. 149 § 1 – 3 k.p.a., wydał organ odwoławczy. Podobna sytuacja miała miejsce m.in. w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 21 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Bk 716/18. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ odwoławczy weźmie pod uwagę argumentację przedstawioną przez Sąd w niniejszym wyroku, a przy wydawaniu rozstrzygnięcia zobowiązany będzie uwzględnić dokonaną wykładnię omawianych przepisów. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzone koszty składają się wpis sądowy w kwocie 100 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło