II SA/Bk 11/18

WyrokWSA w Białymstoku2018-04-10

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Elżbieta Lemańska, Marek Leszczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo odmówiły nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia napowietrznej linii energetycznej do stanu zgodnego z prawem, uwzględniając wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji podlegają uchyleniu z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a. Organy nie zastosowały się w pełni do wytycznych zawartych w wyroku NSA z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1738/15, nie uzupełniając materiału dowodowego o dokumentację projektową i nie przeprowadzając analizy przedłożonej dokumentacji powykonawczej. W związku z tym sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona, co uniemożliwia ocenę zasadności zarzutów skargi i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy nałożenia przez organy nadzoru budowlanego obowiązku wykonania prac w celu doprowadzenia napowietrznej linii energetycznej do stanu zgodnego z prawem. Po wieloletnim postępowaniu, w tym wyroku NSA uchylającym wcześniejsze decyzje, organy ponownie odmówiły nałożenia obowiązku, uznając, że przedłożona dokumentacja powykonawcza nie wykazała naruszenia przepisów techniczno-budowlanych. Strona skarżąca zarzuciła m.in. błędne ustalenie stanu faktycznego, nieprawidłowe zastosowanie pojęcia 'przebudowa' zamiast 'budowa', naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a. oraz brak rozważenia wpływu inwestycji na jej prawo własności.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od PWINB na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem napowietrznej linii energetycznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] września 2017 roku numer [...]; 2. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącej W. Z. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PWINB) decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PINB) z dnia [...] września 2017 r., znak: [...], odmawiającą nałożenia na Spółkę P. S.A. z siedzibą w L., w imieniu której działa P. S.A. Oddział B., obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV, zlokalizowanej na działkach nr geod. [...], położonych w obrębie gruntów wsi S. – Ł., gmina W., do stanu zgodnego z prawem. Decyzja PWINB wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy. Wójt Gminy W., na wniosek T. S., decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...], znak: [...], ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku jednorodzinnego, pensjonatowego, 2 szczelnych zbiorników na ścieki o poj. do 10 m3, budowie garażu z częścią gospodarczą i przebudowie linii średniego napięcia, na działkach o nr ew. geod. gr. [...], położonych w obrębie gruntów wsi S., gm. W. k. 125 akt adm. Decyzja ta stała się ostateczna. Ponadto Wójt Gminy W., także na wniosek T. S., decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...], ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego polegającego na przebudowie linii średniego napięcia na działkach o nr geod. [...] położonych w obrębie gruntów wsi S. k. 128 akt adm. Decyzja ta stała się ostateczna. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...], znak: [...], Starosta B. zatwierdził projekt budowlany i udzielił T. S. pozwolenia na przebudowę linii napowietrznej SN 15 kV na działkach nr [...] położonych w obrębie wsi S. gmina W.– k. 120 akt adm. Pozwolenie to zostało następnie przeniesione na rzecz Zakładu Energetycznego B. S.A. Rejon Energetyczny Ł. decyzją Starosty B. z dnia [...] listopada 2005 r., znak: [...] – k. 119 akt adm. Na wniosek W. Z. z dnia [...] stycznia 2008 r., Starosta B. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...], wznowił postępowanie zakończone wydaniem decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr[...], znak: [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na przebudowę. Ostatecznie zakończył je wydaniem decyzji z dnia [...] marca 2010 r., znak: [...] (o czym niżej). Na wniosek W. Z. z dnia [...] stycznia 2008 r., Wójt Gminy W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...], wznowił postępowanie w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...], a następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., znak: [...], orzekł o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie linii średniego napięcia przebiegającej tym razem przez działki nr [...]. Po rozpoznaniu odwołania W. Z., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...], z uwagi na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, uchyliło kwestionowaną decyzję I – instancyjną i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ I instancji decyzją z dnia [...] października 2008 r., znak: [...], stwierdził wydanie ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 r. z naruszeniem prawa strony do wzięcia czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym i jednocześnie stwierdził, że nie można jej uchylić, gdyż na skutek przeprowadzenia postępowania wznowieniowego mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści decyzji dotychczasowej oraz z uwagi na to, że upłynęło 12 miesięcy od jej doręczenia. Po rozpoznaniu odwołania W. Z., SKO w B. decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...], ponownie uchyliło w całości rozstrzygnięcie I – instancyjne i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na naruszenie podstawowych zasad prowadzenia postępowania wznowieniowego. Po rozpoznaniu sprawy po raz kolejny, organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2009 r., znak: [...], wydał rozstrzygnięcie zbieżne z decyzją z dnia [...] października 2008 r. Odwołanie od tej decyzji znów wniosła W. Z. Po jego rozpoznaniu, SKO w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], uchyliło kwestionowaną decyzję w zakresie, w którym organ I instancji stwierdził, że pomimo faktycznego braku udziału strony w prowadzonym postępowaniu po wznowieniu postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, w pozostałej części utrzymało zaś zaskarżoną decyzję w mocy. Po rozpoznaniu skargi od powyższej decyzji, WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia 29 października 2009 r. w sprawie II SA/Bk 422/09, uchylił decyzją SKO w B. z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], a także decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...], w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego dla zadania inwestycyjnego polegającego na przebudowie linii średniego napięcia na działkach o numerach ew. geod. gr.: [...], położonych w obrębie wsi S., gmina W. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 53 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędne przyjęcie, iż inwestycja określona w decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. o ustaleniu lokalizacji celu publicznego dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na przebudowie linii średniego napięcia (nr [...]), miała charakter inwestycji celu publicznego. Wobec powyższego, Starosta Powiatowy w B. decyzją z dnia [...] marca 2010 r., znak: [...], uchylił swoją decyzję z dnia [...] sierpnia 2005 r., znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą T. S. pozwolenia na przebudowę linii napowietrznej SN 15 kV na działkach oznaczonych nr geod.: [...]. W dniu [...] kwietnia 2010 r. do PINB w B. wpłynęło pismo W. Z., w którym zażądała przywrócenia stanu zgodnego z prawem na działkach nr geod. [...]., położonych w obrębie gruntów wsi S., gm. W., gdzie powstał odcinek linii bez wskazań lokalizacyjnych i pozwolenia na budowę. W międzyczasie, w dniu [...] marca 2011 r. P. SA w L. złożyła wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie linii oznaczonej numerem geodezyjnym [...] położonej w obrębie gruntów S. w gminie W. W uzasadnieniu wskazała, że przed PINB w B. toczy się na podstawie art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane postępowanie mające na celu doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem zrealizowanej uprzednio inwestycji przebudowy linii energetycznej w S. W dniu [...] maja 2011 r. Wójt Gminy W. wydał decyzję nr [...] ustalającą warunki zabudowy dla P. SA w L. w zakresie przebudowy linii napowietrznej 15 kV 3xAFL 35 mm2 na 3xPAS 50 mm2, o długości 427 m, zlokalizowanej na terenie działek oznaczonych nr ewidencyjnymi: [...], położonych w obrębie wsi S. w gminie W. Po rozpoznaniu odwołania W. Z., SKO w B. decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, ale po wniesieniu skargi przez P. SA w L., organ odwoławczy uznał jej zasadność i decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], działając na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. oraz w oparciu o treść art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a, uchylił własną decyzję z dnia [...] listopada 2011 r. i jednocześnie orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] maja 2011 r. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem W. Z. wniosła skargę do WSA w Białymstoku, który wyrokiem z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 460/12, uchylił decyzję SKO w B. z dnia [...] kwietnia 2012 r. Rozpoznając sprawę ponownie SKO w B. wydało w dniu [...] grudnia 2012 r. decyzję nr [...], w której w punkcie 1 postanowiło uwzględnić skargę P. SA w L., w punkcie 2 oceniło, że zaskarżone działanie SKO w B. posiadało podstawę prawną i nie nosiło znamion rażącego naruszenia prawa. Ponadto w punkcie 3 decyzji utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...], ustalającą warunki zabudowy. Skargę na powyższą decyzję wniosła W. Z.. Po jej rozpoznaniu WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. II SA/Bk 111/13, uchylił decyzję SKO w B. z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] oraz decyzję tego organu z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...], jak również decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] Wyrok ten stał się prawomocny. Natomiast w ramach postępowania administracyjnego w zakresie wniosku W. Z. z dnia [...] kwietnia 2010 r., PINB postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., na podstawie art. 81c ust. 2 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, zobowiązał P. S.A. w L. do przedłożenia w terminie do dnia [...] sierpnia 2012 r. oceny technicznej napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV na działkach nr [...] położonych w obrębie gruntów wsi S., gmina W., wykonanej przez osobę uprawnioną, w szczególności sporządzonej pod kątem zgodności wykonania ww. linii z przepisami techniczno – budowlanymi. Inwestor przedłożył wymaganą ocenę techniczną z pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Po przeprowadzeniu tego postepowania PINB decyzją z dnia [...] września 2014 r., znak: [...], odmówił nałożenia na Spółkę P. S.A. z siedzibą w L. obowiązku wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia przedmiotowej napowietrznej linii energetycznej do stanu zgodnego z prawem. Po rozpoznaniu odwołania, PWINB decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję do WSA w Białymstoku wniosła W. Z.. Po jej rozpoznaniu, Sąd ten wyrokiem z dnia 31 marca 2015 r., w sprawie II SA/Bk 39/15, skargę oddalił. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła W. Z.. Po jej rozpoznaniu, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1738/15, uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzję PWINB w B. z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję PINB w B. z dnia [...] września 2014 r., znak: [...]. Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu PINB decyzją z dnia [...] września 2017 r., znak: [...], odmówił nałożenia na Spółkę P. S.A. z siedzibą w L., w imieniu której działa P. S.A. Oddział B., obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV, zlokalizowanej na działkach nr geod. [...], położonych w obrębie gruntów wsi S., gmina W., do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ precyzyjnie opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wyjaśnił, że uwzględniając wytyczne zawarte w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ postanowieniem wydanym na podstawie art. 81 c ust. 1 w zw. z art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego zobowiązał inwestora do przedłożenia w określonym terminie dokumentacji powykonawczej, w rozumieniu art. 3 pkt 14 Prawa budowlanego, dotyczącej przedmiotowej napowietrznej linii energetycznej. W dniu [...] sierpnia 2017 r. do organu wpłynęła dokumentacja powykonawcza dotycząca przedmiotowej inwestycji, tj. dokumentacja budowy z naniesionymi zmianami dokonanymi w toku wykonywania robót oraz geodezyjnymi pomiarami powykonawczymi. Zdaniem więc organu, zgodnie z dyspozycją art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Jednakże w wyniku analizy w/w dokumentacji oraz całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, jak też biorąc pod uwagę zaistniały w sprawie stan formalno-prawny, należało uznać, iż w sprawie inwestycji budowlanej w postaci przebudowy linii energetycznej SN 15 kV, zlokalizowanej na działkach ozn. nr geod. [...], położonych w obrębie gruntów wsi S. gmina W., zastosować należy przepis powyżej powołanego art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a zatem należało orzec jak w sentencji. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła W. Z.. Po jego rozpoznaniu PWINB w B. decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ również szczegółowo opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wyjaśnił, że organy nadzoru budowlanego zobowiązane są w niniejszej sprawie do wykonania wyroku NSA z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1738/15, w którym wskazano, iż z uwagi na utratę pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, koniecznym było przeprowadzenie postępowania naprawczego na podstawie przepisów art. 50 - 51 Prawa budowlanego. W postępowaniu takim po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym przy wykorzystaniu instytucji, o której mowa w art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, o ile nie zachodzą przyczyny uzasadniające zastosowanie jednego ze środków wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, organ winien nałożyć na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności bądź robót w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodności z prawem, określając termin ich wykonania lub zakończyć postępowanie, orzekając o braku podstaw do nałożenia obowiązków. Podstawę do wydania takiej decyzji, w przypadku jej zrealizowania stwarza przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 7 Prawa budowlanego. W praktyce nałożenie na inwestora obowiązku wykonania czynności w rozumieniu tego przepisu oznacza obowiązek wykonania dokumentacji powykonawczej, obejmującej pełną dokumentację budowy oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą. Decyzją kończącą określony etap postępowania naprawczego jest decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 lub 2 bądź na mocy art. 51 ust. 4, ewentualnie w oparciu o art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Dalej organ wyjaśnił, że NSA zobowiązał również organy nadzoru budowlanego do rozważenia, czy w warunkach niniejszej sprawy nie zachodzi sytuacja przewidziana w art. 59 ust. 1 w zw. z art. 61 i art. 63 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to jest do rozważenia, czy wykonana inwestycja obecnie wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Zdaniem organu odwoławczego, organ pierwszej instancji, zgodnie z powyższymi wytycznymi, pozyskał przy wykorzystaniu art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego pełną dokumentację powykonawczą inwestycji. Odnośnie zaś potrzeby wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, organy nadzoru budowlanego dokonując oceny tej kwestii związane są wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 111/13, w którym stwierdzono jednoznacznie, że "decyzja o warunkach zabudowy nie może być wydana dla inwestycji, która podlega legalizacji w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane". W tej sytuacji organ pierwszej instancji ograniczył się do zbadania na podstawie przedłożonej dokumentacji powykonawczej, czy inwestycja jest zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi. Przeprowadzona analiza wykazała zaś, że wykonana linia energetyczna nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, brak było więc podstaw do nałożenia na inwestora czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia jej do stanu zgodnego z prawem. Na koniec organ wyjaśnił, że sprawy dotyczące ewentualnego odszkodowania z powodu utraty wartości nieruchomości mogą być rozstrzygane wyłącznie przez sądy powszechne, a ponadto, że wszelkie kwestie rozstrzygnięte w niniejszej sprawie przez organy nadzoru budowlanego na wcześniejszych etapach postępowania, które nie zostały zakwestionowane przez NSA w wyroku z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1738/15, korzystają z powagi rzeczy osądzonej i nie mogą obecnie być przedmiotem zaskarżenia oraz ponownej analizy organów nadzoru budowlanego. Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniosła W. Z., w której zaskarżonej decyzji zarzuciła, że: 1) organ odwoławczy uchylił się od prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, co mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Inwestor do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę dołączył decyzję z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji położonej na działkach o nr ew. geod. [...] oraz decyzję z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...], w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego na działkach o nr ew. geod. [...]. Żadna z nich nie obejmowała działki o nr [...], a ponadto decyzja z dnia [...] grudnia 2004 r. nigdy nie została uchylona; 2) organ bezprawnie posługuje się w decyzji pojęciem "przebudowa", a w tym przypadku zmiana położenia odcinka linii energetycznej w terenie jest "budową" nowego odcinka linii; 3) decyzja narusza art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez brak jakichkolwiek ustaleń w zakresie wyznaczenia obszaru oddziaływania nowo wybudowanego odcinka linii energetycznej; 4) decyzja narusza art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, gdyż organ nie rozważył, czy inwestycja nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich; 5) organ odwoławczy w istocie rzeczy uchylił się od zbadania zgodności z prawem odcinka linii energetycznej i zbadania, czy nie narusza ona interesu osób trzecich; 6) organ uchylił się od zbadania, czy na działce skarżącej, w związku z przebiegiem linii energetycznej przy jej granicy, możliwa jest i na jakich warunkach jej dalsza zabudowa; 7) skarżona decyzja odmawia rozpatrzenia zastrzeżeń skarżącej w kwestii ograniczenia jej prawa własności; 8) w niniejszym postępowaniu istnieje możliwość powoływania się na przepisy dotyczące zasad BHP przy wykonywaniu robót budowlanych na potrzeby określenia szerokości stref oddziaływania i ograniczenia własności dla linii elektroenergetycznych; 9) wobec wskazanych powyżej zaniechań, zaskarżona decyzja narusza art. 7, 8 i 11 k.p.a. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, w całości. W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła zarzuty podniesione w skardze. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże częściowo nie ze względu na podniesione w niej zarzuty, lecz z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona decyzja PWINB z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję PINB z dnia [...] września 2017 r., znak: [...], odmawiającą nałożenia na Spółkę P. S.A. z siedzibą w L., w imieniu której działa P. S.A. Oddział B., obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia napowietrznej linii energetycznej SN 15 kV, zlokalizowanej na działkach nr geod. [...], położonych w obrębie gruntów wsi S. -, gmina W., do stanu zgodnego z prawem. Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm.). Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegają uchyleniu, gdyż zasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a. polegający na niewyjaśnieniu sprawy oraz niezastosowaniu się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku NSA z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1738/15, które to naruszenia w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na samym początku zauważenia wymaga, że organy nie zastosowały się do zaleceń z wyroku NSA w sprawie II OSK 1738/15. Sąd ten wyraźnie bowiem stwierdził, że "akta sprawy na podstawie których wydano kontrolowaną w sprawie decyzję są niepełne" i że "obowiązkiem organów ponownie prowadzących postępowanie będzie uzupełnienie postępowania o dokumenty pozwalające na stwierdzenie, iż przedmiotowa inwestycja została doprowadzona do stanu zgodnego z prawem, ....... że brak jest w aktach sprawy chociażby dokumentacji powykonawczej, której nie mogła zastąpić złożona w sprawie ocena techniczna przedmiotowej linii elektroenergetycznej oraz decyzji o warunkach zabudowy, na którą powołuje się organ odwoławczy, a której nie wydawano na potrzeby niniejszego postępowania". Nadto zauważył on, że "ocena przedstawionej już przez inwestora dokumentacji wymagała przy tym szerszej analizy". Zaznaczył on także, że "uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę nie oznacza jeszcze, że dokumentacja projektowa zatwierdzona tym pozwoleniem nie może stanowić materiału dowodowego w postępowaniu naprawczym. W postępowaniu tym organ nadzoru budowlanego powinien wyjaśnić, czy projekt budowlany, w zależności od przyczyn uchylenia pozwolenia na budowę, może stanowić jedną z podstaw do oceny, czy i jakie czynności należy podjąć w celu doprowadzenia wybudowanego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem". Z powyższych zaleceń organy zrealizowały tylko jedno z nich, a mianowicie zażądały od inwestora dokumentacji powykonawczej, która została do akt dołączona (k. 424 - 427 akt adm.). Nie zażądały natomiast dokumentacji projektowej, która była zatwierdzona pozwoleniem na budowę i w związku z tym nie przeprowadziły jej analizy. Analizy takiej nie przeprowadziły także względem dokumentacji powykonawczej, gdyż za analizę taką nie można uznać stanowiska organów sprowadzającego się do stwierdzenia, że jej dokonały, bez jakiegokolwiek odniesienia się do niej i wyrażenia własnej jej oceny w formie pisemnej. W tym miejscu Sąd zauważa także, że być może organ odwoławczy nazbyt wcześnie stanął na stanowisku, że wyrok WSA w Białymstoku w sprawie II SA/Bk 111/13 przesądził już o tym, że w niniejszej sprawie nie można zobowiązywać inwestora do ubiegania się o otrzymanie decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Oba organy nie zauważyły bowiem jednej podstawowej rzeczy, że decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...] sierpnia 2005 r. dotyczyła inwestycji w postaci przebudowy linii napowietrznej na działkach o numerach [...], natomiast decyzja lokalizacyjna z dnia [...] kwietnia 2005 r. dotyczyła tej inwestycji tylko na działkach o numerach [...]. Zachodzi więc podejrzenie, że ubiegając się o decyzję o pozwolenie na budowę, wnioskodawca przedłożył także decyzję o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2004 r., która także obejmowała inwestycję w postaci m.in. przebudowy linii średniego napięcia na działkach o numerach [...]. Jeśli więc decyzja z dnia [...] kwietnia 2005 r. została ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, to nie można tego powiedzieć o decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r., a przynajmniej organy tego nie wyjaśniły. A zatem wydaje się racjonalnym i potrzebnym, aby w ramach niniejszego postępowania naprawczego organy sięgnęły także do dokumentacji dotyczącej decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r. Po jej analizie łatwiej będzie organom ostatecznie rozstrzygnąć, czy w realiach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy, toczącej się w postępowaniu naprawczym, potrzebna jest decyzja o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji zlokalizowanej na działkach o numerach [...]. Przy okazji organy rozważą, czy jakieś znaczenie dla niniejszej sprawy ma fakt podnoszony przez skarżącą w pkt 1 skargi, że obie decyzje o warunkach zabudowy nie obejmowały działki o nr [...], a mimo to znalazła się ona w decyzji o pozwoleniu na budowę. Być może, z racji na zrealizowanie inwestycji na podstawie funkcjonującej w tym czasie w obrocie prawnym przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę, nie ma to żadnego znaczenia dla niniejszego postępowania naprawczego, ale ocenę w tej mierze winny wyrazić organy, a nie Sąd, który w tej kwestii nie może ich zastąpić. Z racji na powyższe, brak jest zdaniem Sądu - na tym etapie wyjaśniania sprawy, możliwości oceny zasadności zarzutów skarżącej podniesionych w punktach 2 – 8 skargi. Dopiero bowiem po zebraniu i przeanalizowaniu dokumentacji, o której mowa wyżej, organy będą w stanie się wypowiedzieć na temat prawidłowości przebiegu przedmiotowej linii (pkt 2 skargi) oraz ewentualnych naruszeń przepisów Prawa budowlanego i przepisów ustawy planistycznej przy realizacji tej inwestycji (pkt 3 – 8 skargi), a także czy lub ewentualnie jakie należy podjąć czynności w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem - do czego zresztą zobowiązał już je NSA w wyroku w sprawie II OSK 1738/15. Stwierdzone więc wyżej naruszenia przepisów postępowania, mające wpływ na prawidłowość rozstrzygnięcia, czyni zdaniem Sądu, przedwczesną ocenę zaskarżonej decyzji z punktu widzenia prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego, w tym i zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego podniesionych w skardze. Sprawa wymaga bowiem rozpoznania od początku we wskazanym powyżej zakresie. Ze względu natomiast na kontrolne funkcje sądu administracyjnego, nie może on dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu załatwieniu sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym aktem. Inaczej mówiąc, sąd nie może w tym zakresie wyręczać organu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt II GSK 150/11). Sąd I instancji nie jest bowiem organem administracyjnym, zatem nie może dokonywać wykładni prawa za organ, przed wydaniem merytorycznej decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 44/17). Jako zasadny należy również uznać zarzut skarżącej z punktu 9 skargi, że zaskarżona decyzja (ale też decyzja ją poprzedzająca) naruszają przepisy art. 7 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a. i art. 11 k.p.a. Pomimo bowiem prowadzenia postępowania naprawczego, zainicjowanego wnioskiem skarżącej z dnia [...] kwietnia 2010 r., przez tak długi okres, sprawa nie została dotychczas wyjaśniona do merytorycznego jej zakończenia. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy wezmą pod uwagę argumentację przedstawioną przez Sąd w niniejszym wyroku, a przy wydawaniu rozstrzygnięć zobowiązane będą uwzględnić dokonaną wykładnię omawianych przepisów. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzone koszty składają się wpis sądowy w kwocie 500 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło