II SA/Bk 111/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-04-29
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Stanisław Prutis, Mirosław Wincenciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego są właściwe do rozstrzygania sporów dotyczących ustalenia udziałów właścicieli lokali w nieruchomości wspólnej oraz czy mogą stwierdzić nieważność pozwoleń na budowę w sytuacji, gdy budynek został wzniesiony zgodnie z wydanym pozwoleniem?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do rozstrzygania sporów dotyczących ustalenia udziałów właścicieli lokali w nieruchomości wspólnej, gdyż kwestie te należą do drogi cywilnej. Ponadto, jeśli budynek został wzniesiony zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę, organy nadzoru budowlanego nie mają podstaw do ingerencji ani do stwierdzenia nieważności pozwolenia, a w takiej sytuacji zasadne jest umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.Stan faktyczny
Skarżąca I. Ł. wniosła skargę na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. umarzającą postępowanie w sprawie niezgodności wybudowanego budynku wielorodzinnego z pozwoleniem na budowę. Skarżąca zarzucała niezgodność liczby mieszkań z pozwoleniem, naruszenie prawa przy przeniesieniu pozwolenia na budowę oraz nieprawidłowe ustalenie udziałów w nieruchomości wspólnej. Organy uznały, że budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem, a kwestie udziałów należą do drogi cywilnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Marta Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi I. Ł. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie niezgodności z wydanym pozwoleniem na budowę oddala skargę
Decyzją z dn. [...]12.2009 r. o nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. na skutek odwołania p. I. Ł., utrzymał w mocy decyzję z dn. [...]10.2009 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie niezgodności w wydanym pozwoleniu na budowę budynku wielorodzinnego zrealizowanego na działkach o nr geodezyjnych [...] w B.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
W dniu [...]03.2000 r. Prezydent Miasta B. wydał Spółce "C." decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami i garażami na działkach o nr geodezyjnych [...] przy ul. P. [...] i S. [...] w B.
Decyzją z dn. [...] 06.2002 r. pozwolenie na budowę zostało przeniesione na spółkę PPUH "W." Sp. z o.o. i na jej wniosek została wydana decyzja
z dn. [...]11.2002 r., którą wprowadzono zmianę w pozwoleniu na budowę polegającą na adaptacji strychu przez co zwiększyła się powierzchnia użytkowa budynku i liczba lokali mieszkalnych z 58 na 65.
I. Ł. złożyła wniosek do nadzoru budowlanego o sprawdzenie zgodności wybudowanych lokali z wydanym pozwoleniem na budowę. Zgodnie
z dokumentacją inwestor wybudował 65 mieszkań, w rzeczywistości jest 58
i zdaniem p. Ł. brakuje 7 lokali.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego
w B. ustalił, iż budynek wielorodzinny składa się z kilku części. Część posadowiona na działkach geodezyjnych o nr [...] stanowi własność Wspólnoty Mieszkaniowej P. [...] – S. [...] (członkiem tej Wspólnoty jest p. Ł.) i znajduje się tam 58 mieszkań. W drugiej części budynku, na działce nr [...], która jest współwłasnością osób prywatnych znajduje się 7 lokali mieszkalnych.
Organ I instancji, nie stwierdził, aby inwestor naruszył przepisy budowlane, gdyż wybudował 65 mieszkań zgodnie z pozwoleniem na budowę.
Decyzją z dn. [...]10.2009 r. umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 51 ustawy Prawo budowlane.
Organ II instancji podzielił stanowisko inspektora powiatowego, zauważając,
iż p. I. Ł. dąży do uporządkowania stanu prawnego udziałów
w nieruchomości wspólnej, albowiem, jej zdaniem wielkości udziałów
w nieruchomości nie są adekwatne do powierzchni własnościowych lokali poszczególnych osób. WINB stwierdził, że określenie udziałów w gruncie pod budynkiem nie należy do kompetencji nadzoru budowlanego.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku, I. Ł. wniosła o: uchylenie zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie nieważności pozwoleń na budowę budynków postawionych na działkach
o nr geodezyjnych [...], zobowiązanie organu administracji publicznej do wprowadzenia z urzędu zmian w dokumentacji budowlanej i notarialnej właścicieli Wspólnoty Mieszkaniowej P. [...] i S. [...] w zakresie określenia stanu faktycznego powierzchni użytkowej budynku oraz ilości wybudowanych mieszkań na podstawie danych wynikających z Ksiąg Wieczystych.
Skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z Księgi Wieczystej nr [...] na okoliczność wyodrębnienia działki nr [...] i sprzedaży na etapie realizacji inwestycji tej działki o pow. [...] z posadowioną na tej działce częścią budynku
z liczbą 7 mieszkań. Wniosła też o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi, skarżąca podnosi, że wskutek przeniesienia udzielonego Spółce "C." pozwolenia na budowę na Spółkę PPHU "W." decyzją z dn. [...]06.2002 r. Prezydent Miasta naruszył prawo podmiotowe właścicieli do gruntu i budynków. Dotyczyło to także zmiany pozwolenia na budowę decyzją
z dn. [...]11.2002 r., która odnosiła się tylko do adaptacji strychu na nieruchomości
o nr [...] przy ul. S.[...] w B.
W ocenie skarżącej, Urząd Miejski w B. wskutek nie przestrzegania przepisów ustawy z dn. [...]05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia z dn. [...]03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. doprowadził do zniekształcenia treści i wartości podmiotowych zakreślonych w aktach notarialnych właścicieli lokali Wspólnoty Mieszkaniowej P. [...] i S. [...]. Wielkość ogólnej powierzchni budynków powinna wynikać z pozwolenia na budowę inwestycji i jest współistotna z własnością i udziałem w lokalach poszczególnych właścicieli nieruchomości. Dalej, skarżąca podnosi przekroczenie wysokości budynku, niewłaściwą ilość miejsc parkingowych oraz brak nadzoru budowlanego w trakcie budowy, albowiem woda gruntowa zalewa piwnice.
W odpowiedzi na skargę PWIND w B. wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, organ stwierdził, że wykraczają one poza zakres kompetencji organów nadzoru budowlanego. Nie wykluczył też, że w trakcie procesu inwestycyjnego doszło do nieprawidłowości w zakresie ustalenia udziałów członków wspólnoty mieszkaniowej, czego należy dochodzić na drodze cywilnej. Natomiast obiekt został zrealizowany zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę
i organy nie miały powodu do ingerencji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zadaniem sądu administracyjnego jest badanie legalności zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym i procesowym (art. 3 § 1 ustawy
z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U.
nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W sprawie niniejszej Sąd poddał kontroli decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (w skrócie: PWINB) oraz decyzję ją poprzedzającą Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. ( w skrócie: PINB PG ), który umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 51 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane
(tj. Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm.).
Intencją skarżącej, wynikającą z wniosku, jaki skierowała do PINB PG
z dn. [...]07.2009 r. było doprowadzenie do sprawdzenia przez nadzór budowlany, czy budynek wielomieszkaniowy posadowiony przy ulicy P.[...] i S.[...] został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę.
W ocenie Sądu organ I instancji przeprowadził postępowanie dowodowe
w sposób wyczerpujący i właściwie ocenił materiał dowodowy. Były to oględziny obiektu i porównanie stanu rzeczywistego z pozwoleniem na budowę wraz
z zatwierdzonymi projektami.
Pozwolenie na budowę było jedno dla całego budynku wielorodzinnego tj. przy ulicy S. [...] i [...] oraz ulicy P. [...]. Wspólnota Mieszkaniowa posiada
58 mieszkań w części budynku obejmującego ulicę S. [...] i P. [...], natomiast 7 mieszkań znajduje się poza wspólnotą na działce o nr [...] przy ulicy S. [...].
Czynnością organów nadzoru budowlanego, gdyby organy te stwierdziły odstępstwa od wydanych pozwoleń na budowę, byłoby nakazanie inwestorowi doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodności z prawem. Takie kompetencje organów nadzoru budowlanego są unormowane w art. 51 ustawy Prawo budowlane. Skoro nie stwierdzono odstępstw od wydanych pozwoleń na budowę, to organy nie miały żadnych podstaw prawnych do ingerencji w powstałą inwestycję. Słusznie więc, umorzono postępowanie, jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Sąd nie podziela zarzutów skarżącej, ponieważ zarzuty te nie dotyczą ani istoty zaskarżonej decyzji ani też nie odnoszą się do kompetencji organów nadzoru budowlanego.
Nie jest wykluczone, że doszło do nieprawidłowości w zakresie ustalenia udziałów członków Wspólnoty Mieszkaniowej ulicy S. [...] i P. [...], ale
(jak słusznie zauważa PWINB) nie jest to problem, który władny jest rozstrzygnąć nadzór budowlany. Kwestia wadliwego określenia udziałów właścicieli odrębnych lokali w nieruchomości wspólnej może być sprostowana w formie aktu notarialnego oraz odpowiedniego sprostowania wpisu do Księgi Wieczystej. Bez takich podstaw
z dokumentów statuujących własność nie mogą być też wprowadzone zmiany
w operacie ewidencji gruntów i budynków, na co zwracał uwagę skarżącej WSA
w Białymstoku w uzasadnieniu wyroku z dn. 05.02.2009 r. (Sygn. akt II SA/ BK
692/08).
Jeżeli chodzi o stwierdzenie nieważności wydanych pozwoleń na budowę, to (jak słusznie twierdzi organ) właściwym organem nie jest tu ani sąd administracyjny ani organy nadzoru budowlanego. Wszelkie sprostowania
w księgach wieczystych także nie należą do kompetencji organów budowlanych, lecz do postępowania cywilnego.
Jeżeli występuje niezgodność udziałów a dotyczy ona (jak się wydaje) nie tylko udziału skarżącej w nieruchomości, to Wspólnota Mieszkaniowa winna podjąć kompleksowe działania prawne w tej sprawie i to przed właściwymi organami.
Mając na uwadze powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 ustawy
z dn. 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło