II SA/Bk 1133/13

PostanowienieWSA w Białymstoku2014-01-27

Skład orzekający: Danuta Tryniszewska - Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może zawiesić postępowanie z urzędu, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym pytania prawnego skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego konstytucyjności przepisu ustawy o świadczeniach rodzinnych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, w szczególności gdy w sprawie pojawia się zagadnienie prawne pozostające w związku przyczynowym z rozstrzygnięciem, którego sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć samodzielnie. W niniejszej sprawie zawieszenie jest zasadne ze względu na pytanie prawne skierowane do Trybunału Konstytucyjnego dotyczące konstytucyjności art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, które ma wpływ na ocenę prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.
Stan faktyczny
A. G. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., które utrzymało w mocy decyzję odmowną Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych MOPS w A. dotyczącą odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego z powodu niewykazania rezygnacji z zatrudnienia z powodu opieki nad niepełnosprawnym mężem. Wątpliwości co do konstytucyjności przepisu art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zostały zgłoszone przez WSA w Poznaniu w pytaniu prawnym skierowanym do Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Zawiesił postępowanie sądowe w sprawie do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny w przedmiocie pytania prawnego dotyczącego konstytucyjności art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.), po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2014 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym z urzędu w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2013 r. znak [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie sądowe w sprawie Decyzją z dnia [...] października 2013 r. SKO w S. utrzymało w mocy wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta A. przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych MOPS w A. decyzję z dnia [...] września 2013 r. odmawiającą przyznania A. G. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem. Skargę na decyzję SKO złożyła do sądu administracyjnego A. G. Organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Koniecznym warunkiem zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na wskazanej podstawie jest sytuacja, gdy w postępowaniu wyłoniło się zagadnienie prawne (prejudykat) pozostające w związku przyczynowym z wynikiem rozpoznawanej sprawy i mające wpływ na jego treść, którego sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć we własnym zakresie, jako że rozstrzyga o nim inny organ lub sąd. Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej. Podstawą prawną zaskarżonych decyzji był m.in. przepis art. 16 "a" ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 z późn. zm.), powoływanej dalej jako u.ś.r. Organy odmówiły przyznania skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego ze względu na niewykazanie przez nią rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej powodowaną koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem (niewykazanie przesłanki z art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r.). Wskazać jednak trzeba, że została zakwestionowana konstytucyjność powyższego przepisu, bowiem postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. WSA w Poznaniu wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o następującej treści: "Czy art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r., w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji RP". Pytanie prawne na dzień wydawania niniejszego postanowienia nie zostało zarejestrowane przez Trybunał. Zdaniem sądu istnieje zależność wyniku niniejszej sprawy od rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny wskazanych wyżej zagadnień przedstawionych przez WSA w Poznaniu. Ewentualne stwierdzenie przez Trybunał niezgodności art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r. z Konstytucją w zakresie objętym pytaniem prawnym zdezaktualizuje argument SKO o braku prawa skarżącej do specjalnego zasiłku opiekuńczego z uwagi na brak rezygnacji z zatrudnienia. Spowoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji celem ponownej oceny przez organy wniosku o przyznanie świadczenia, tym razem pod kątem spełnienia pominiętej przez ustawodawcę przesłanki niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, której to przesłanki organy nie oceniały. Podkreślić też należy, że WSA w Poznaniu w uzasadnieniu pytania prawnego wskazał, iż wątpliwość dotycząca odmiennego traktowania przez ustawodawcę osób rezygnujących z zatrudnienia i niepodejmujących zatrudnienia "dotyczy nie tylko kategorii osób, które przed 1 stycznia 2013 r. uzyskiwały pomoc w postaci świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 u.ś.r., ale także tych podmiotów, którego dopiero w obecnie obowiązującym stanie prawnym starają się lub będą się starać o pomoc państwa w postaci przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego". Skarżąca otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, jednak decyzja o jego przyznaniu wygasła z dniem 30 czerwca 2013 r. Dostrzegając, zatem zależność wyniku niniejszego postępowania od treści orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wydanego na skutek zadanego pytania prawnego, sąd stwierdził konieczność zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym do czasu wydania przez Trybunał przedmiotowego orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło