II SA/Bk 120/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lemańska (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 21 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Starosty Łomżyńskiego od decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Białymstoku z dnia 9 grudnia 2024 r. nr GK-II.7221.72.2024.IW w przedmiocie odmowy udzielenia dostępu do danych z rejestru publicznego w zakresie rejestru gruntów p o s t a n a w i a odrzucić sprzeciw. , Starosta Łomżyński wniósł do sądu administracyjnego sprzeciw od decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Białymstoku z 9 grudnia 2024 r. nr GK-II.7221.72.2024.IW, którą uchylono decyzję Starosty Łomżyńskiego z 22 października 2024 r. nr GN-III.6621.1.5815.2024 i przekazano temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na sprzeciw PWINGiK wniósł o jego odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Sprzeciw podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 64a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Stosownie do treści art. 64b § 1 p.p.s.a., do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze. Natomiast w myśl art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W myśl § 2 tego przepisu uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Stosownie zaś do postanowień art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż brak właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie sprzeciw od decyzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Białymstoku wniósł Starosta Łomżyński, który wydał decyzję w pierwszej instancji. Ustalenia zatem wymaga, czy organ pierwszej instancji posiada legitymację skargową i czy może kwestionować w postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzję organu odwoławczego (w tym przypadku PWINGiK), mocą której uchylono rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. W kwestii legitymacji skargowej organu administracji publicznej wypowiadały się już sądy administracyjne oraz Trybunał Konstytucyjny. I tak, w postanowieniu NSA z 15 października 1990 r., SA/Wr 990/90, ONSA 1990, z. 4, poz. 7 stwierdzono, że "bez względu na przedmiot sprawy i jego rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy, gmina nie jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej, w której decyzje wydaje wójt tej gminy; ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnieni do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego". Podobnie wypowiedział się NSA w postanowieniu z 19 października 2000 r., II SA/Gd 2159/00, LEX nr 46440 stwierdzając, że żaden przepis nie przyznaje organowi podatkowemu pierwszej instancji, uprawnienia do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu podejmującego władcze rozstrzygnięcia w podmiot kwestionujący owe rozstrzygnięcia w drodze skargi (tak też WSA w Bydgoszczy w postanowieniu z 26 maja 2021 r., I SA/Bd 228/21, orzeczenia.nsa.gov.pl). Także w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 29 października 2009 r., K 32/08 (Dz.U. nr 187, poz. 1456) wskazano, że jednostka samorządu terytorialnego nie może być ani skarżącym, ani uczestnikiem w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd w pełni aprobuje zaprezentowane wyżej poglądy judykatury. Podkreślić bowiem trzeba, że dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał rozstrzygnięcie w sprawie w pierwszej instancji, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia. Z jednej strony – uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia, z drugiej – uprawnienia strony, która kwestionuje rozstrzygnięcie odwoławcze w drodze skargi. Tymczasem w ustawowej roli organu orzekającego nie ma miejsca na jego własny interes prawny lub obowiązek także wówczas, gdy w rzeczywistości decyzja ta dotyka bezpośrednio lub pośrednio jego praw i obowiązków. Tym samym Starosta Łomżyński, który jako organ pierwszej instancji orzekał w sprawie zakończonej ostateczną decyzją PWINGiK, nie posiada przymiotu strony skarżącej. Wobec powyższego zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.