II SA/Bk 122/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 maja 2016 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w zakresie naruszenia stosunków wodnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej W. M. kwotę 797,00 (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...].10.2015 r. Nr [...] Wójt Gminy R. na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145 z późn. zm.) i art. 104 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku Pana T. M. uznał, iż został zmieniony stan wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, na skutek podniesienia terenu działki nr [...], obręb P. stanowiące drogę gruntową i nakazał Gminie R. jako właścicielowi działki nr [...] przywrócenie stanu poprzedniego na powyższej działce poprzez: ← likwidację grobelki ziemnej – rozplantowanie w koleiny i wyżłobienia pasa jezdni; ← wykonanie na skraju pasa drogowego – ziemnego rowu otwartego od przepustu pod drogą gminną (działka nr [...]) ze spadkiem i ujściem do cieku naturalnego – dł. L – 392 mb, przekrój trójkątny; ← wykonanie poprzecznie skośnego drenażu żwirowego z perforowaną rurką drenarską PCV 5 lub 10 cm od działki nr [...] do wykonanego rowu L = 8 mb; ← w pasie jezdni na poziomie dna cieku – ułożenie ażurowych płyt typu JOMB w formie brodu przejazdowego z zasypką otworów grubym żwirem np. 6 – 32 mm. Organ ustalił, że na skutek działań na działce nr [...] stanowiącą drogę gruntową (podwyższenie w rejonie zjazdu bez przepustu, brak rowu odpływowego na całej długości skrajni drogowej, usypanie grobelki blokującej, zawyżenie dna brodu przejazdowego przez ciek wodny, zakłócone zostały stosunki wodne co uzasadniało nakazanie prac do uregulowania stosunków wodnych. W odwołaniu od tej decyzji W. M. wniosła o zmianę decyzji w części poprzez nakazanie Gminie R. jako właścicielowi działki [...] przywrócenie stanu poprzedniego poprzez wykonanie na tej drodze przepustu przy zapewnieniu swobodnego przepływu miarodajnego wody z uwzględnieniem ograniczeń dotyczących prędkości przepływu, stopnia wypełnienia przewodu przepustu oraz pochylenia podłużnego jego dna, ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wniosła też o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej i melioracji wodnych – na okoliczność stwierdzenia czy korzystniejszym rozwiązaniem przy stwierdzonym naruszeniu stosunków wodnych jest wykonanie brodu czy przepustu przed drogą nr [...] oraz przeprowadzenie dowodu z dołączonej do odwołania opinii biegłego z zakresu melioracji wodnych R. P. z dnia [...].11.2015 r. Wskazując na naruszenie przepisów prawa materialnego § 11, § 6 i § 7 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać obiekty inżynierskie i ich usytuowanie z 30.05.2000 r. przez ich niezastosowanie oraz błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że wykonanie brodu będzie rozwiązaniem zalewania działki nr [...] podkreśliła, iż skarży decyzję jedynie w części dotyczącej wykonania brodu, ponieważ w tej części sprawa nie została należycie wyjaśniona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpoznaniu odwołania W. M. od powyższej decyzji decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wskazując na art. 29 ust. 3 Prawa Wodnego Kolegium wskazało, że rozstrzygnięcie określone w tym przepisie może nastąpić w sytuacji, gdy organ ustali, że w wyniku działań właściciela doszło do naruszenia stanu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich. W sprawie zaś organ nie ustalił kto i kiedy dokonał zmian na działce nr [...], a zwłaszcza czy to był jej właściciel i czy zmiany te uwzględniają zastosowanie art. 29 ust. 3 prawa wodnego. Nadto nie rozważono prostego przywrócenia stosunków wodnych przez usunięcie nawiezionej ziemi na tej działce. Wykonanie przepustu powinno być także rozważane jako rozwiązanie alternatywne. Bez tych ustaleń nakazanie wykonania szeregu działań Gminie R. było przedwczesne co uzasadniało uchylenie decyzji w całości na mocy art. 138 § 2 kpa. W skardze na tę decyzję skarżąca W. M. zarzuciła naruszenie art. 139 kpa. przez uchylenie decyzji w całości i przyjęcie, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakresu sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, podczas gdy organ I instancji przeprowadził w całości postępowanie dowodowe, a organ II instancji nie wskazał w jaki sposób naruszone zostały przepisy art. 7, 10 § 1, 77, 78, 79 i 80 kpa. i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż jej odwołanie dotyczyło jedynie rozstrzygnięcia w zakresie nałożonego obowiązku wykonania brodu przejazdowego, nie było zatem podstaw do uchylenia decyzji w całości. W jej ocenie organ I instancji nie naruszył przepisów postępowania, przeprowadził postępowanie w zakresie niezbędnym do rozpoznania sprawy wobec czego organ II instancji naruszył art. 138 § 2 kpa. uchylając w całości decyzję organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i dodatkowo podnosząc, że nie doszło do naruszenia art. 139 kpa. ponieważ decyzja kasacyjna nie nakłada nowych obowiązków, natomiast obowiązki jakie wynikały z decyzji organu I instancji nałożone na Gminę były zbyt kosztowne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skargę Sąd uznał za uzasadnioną stwierdzając, iż organ II instancji naruszył art. 138 § 2 kpa. Zgodnie z tym artykułem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakresu sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Ocena organu II instancji, że w sprawie organ I instancji nie dokonał istotnych ustaleń do zastosowania art. 29 prawa wodnego nie znajduje uzasadnienia. W sprawie organ I instancji poczynił ustalenia w zakresie dotyczącym zmiany stosunków wodnych na skutek działań na działce nr [...] w oparciu o opinię biegłego z zakresu budownictwa wodnego i melioracji W. Ż. Wynika z niej jednoznacznie jakie działania poczynione na działce nr [...] doprowadziły do zmiany stosunków wodnych powodujących niekorzystny wpływ dla gruntów sąsiednich i jednocześnie sposób usunięcia tych działań poprzez wskazanie niezbędnego ich zakresu. Nie było wiec podstaw do zanegowania tych ustaleń, czego zresztą organ II instancji nie uczynił wskazując jedynie jakie w jego ocenie konieczne są ustalenia w sprawie. Właścicielem działki nr [...], na której wykonano roboty ziemne wskazane przez biegłego jest Gmina R. i jako właściciel odpowiada także za działania osób trzecich jeśli działania te powodują szkoda dla gruntów sąsiednich co wynika z art. 29 ust. 2 ustawy prawo wodne. Zbędne zatem było wskazywanie poczynienia ustaleń dotyczących ustalenia, kto wykonał roboty ziemne na działce, skoro właściciel działki faktu tego nie kwestionował i wynikało to wprost z opinii biegłego do którego to dowodu organ w ogóle się nie odniósł mimo, iż był on podstawą rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Odwołanie dotyczyło jedynie części decyzji i w tym zakresie winno być rozpoznane poprzez ocenę czy do przywrócenia stanu poprzedniego wystarczające było wykonanie brodu, jak to zostało wskazane w opinii biegłego zgodnie z którą orzekł organ I instancji, czy też konieczne jest wykonanie przepustu jak domagała się tego skarżąca w odwołaniu załączając do niego opinię inżyniera P. Uznając tędy, iż w sprawie nie zachodziły podstawy do zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 kpa. Sąd skargę uznał za uzasadnioną i stosownie do art. 145 § 1 lit. c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżoną decyzję uchylił, orzekając jednocześnie o kosztach w myśl art. 200 tej ustawy.