II SA/Bk 1237/14
WyrokWSA w Białymstoku2015-03-12
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu, pobranej na podstawie przepisu rozporządzenia uznanego później za niezgodny z Konstytucją i ustawą, mimo że w momencie żądania zwrotu przepis ten już nie obowiązywał?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu była niezgodna z prawem. Nawet jeśli opłata została pobrana zgodnie z obowiązującym wówczas rozporządzeniem, późniejsze orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające niezgodność tego przepisu z Konstytucją i ustawą uprawnia sąd do oceny, że przepis ten był niezgodny z prawem również w dacie jego obowiązywania. Ponadto, w momencie rozpatrywania wniosku o zwrot, wadliwe rozporządzenie już nie obowiązywało, co pozwalało na zastosowanie przepisów obowiązujących w dacie podejmowania czynności w sprawie zwrotu.Stan faktyczny
Skarżąca spółka uiściła opłatę za wydanie karty pojazdu w wysokości 500 zł w 2005 r. na podstawie rozporządzenia, które później zostało uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z prawem. W 2014 r. spółka wniosła o zwrot nadpłaty, wskazując na orzeczenie TK. Prezydent Miasta odmówił zwrotu, argumentując, że opłata została pobrana zgodnie z prawem obowiązującym w dacie jej pobrania. Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, spółka wniosła skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności (odmowy zwrotu opłaty) i orzekł, że skarżącemu przysługuje zwrot części opłaty za wydanie karty pojazdu w kwocie 425 złotych. Zasądził również od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 marca 2015 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. w W. na czynność Prezydenta Miasta B. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części kwoty z tytułu opłaty za wydanie karty pojazdu 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności oraz stwierdza, że skarżącemu P. sp. z o.o. w W. przysługuje uprawnienie do zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] w kwocie 425 (czterysta dwadzieścia pięć) złotych; 2. zasądza od Prezydenta Miasta B. na rzecz skarżącego P. sp. z o.o. w W. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności.
Skarżąca P. sp. z o.o. w W. uiściła na rzecz Urzędu Miejskiego w B. w dniu [...].11.2005r. kwotę 500 złotych tytułem opłaty za wydanie karty pojazdu dla pojazdu marki S. zarejestrowanego pod numerem [...]. Obowiązek uiszczenia w/w opłaty za wydanie karty pojazdu wynikał z treści par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu.
W dniu [...] czerwca 2014r. wpłynął do Urzędu Miejskiego w B. wniosek skarżącej P. sp. z o.o. w W. o zwrot nadpłaconej kwoty za wydanie między innymi opisanej wyżej karty pojazdu wydanej dla pojazdu marki S. o numerze rej. [...]. W uzasadnieniu wniosku podane zostało, że wyrokiem z dnia 17.01.2006r. sygn. U 6/04 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu jest niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Nawiązując do treści uzasadnienia wyroku Trybunału i treści orzeczeń sądów administracyjnych, wnioskodawca wskazał, że rozporządzenie ustaliło opłatę w wysokości przewyższającej faktyczne koszty wytworzenia karty pojazdu, wprowadzając daninę publiczną aktem podustawowym, co uzasadnia żądanie zwrotu nadpłaconej części tej opłaty ponad rzeczywiste koszty wytworzenia karty pojazdu.
Postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...].07.2014r. o zwrocie wniosku z informacją, że organem właściwym do stwierdzenia uprawnienia właściciela pojazdu do zwrotu nadpłaconej części opłaty za wydanie karty pojazdu jest sąd powszechny, zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...].08.2014r. z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia Prezydentowi Miasta B.
Pismem z dnia [...].10.2014r. (nr [...]) Prezydent Miasta B. odmówił zwrotu żądanej kwoty nadpłaty stwierdzając, że została ona pobrana na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dacie pobierania opłaty. Mimo, iż Trybunał Konstytucyjny uznał przepis rozporządzenia, na podstawie którego pobrano opłatę za niekonstytucyjny i sprzeczny z ustawą Prawo o ruchu drogowym a nowe Rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa wydane w 2006r. obniżyło wysokość opłaty za kartę pojazdu do kwoty 75 złotych, to nowy przepis dotyczy tylko pojazdów zarejestrowanych po dniu 14.04.2006r. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie burzy porządku prawnego ustanowionego rozporządzeniem z 2003r. w czasie, gdy zachowywało ono moc obowiązującą. Moc orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego rozciąga się tylko na przyszłość, a nie na stany faktyczne powstałe przed dniem ogłoszenia wyroku TK lub przed innym wyznaczonym przez TK terminem utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego. Organ poinformował stronę, że jego stanowisko jest czynnością, o której mowa w art. 3 par. 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa. Odpowiedź organu doręczona została stronie w dniu [...].10.2014r.
Wystosowane przez wnioskodawcę w terminie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa dokonaną czynnością odmowy zwrotu części nadpłaconej opłaty za wydanie karty pojazdu (wpływ do organu w dniu [...].10.2014) nie zostało rozpatrzone i w dniu [...].12.2014r. wpłynęła do organu skarga P. sp. z o.o. w W. na akt odmowy stwierdzenia uprawnienia strony do zwrotu nienależnie zapłaconej części opłaty za wydanie karty pojazdu marki S. zarejestrowanego pod nr [...] w kwocie 425 złotych. Zaskarżonemu aktowi strona skarżąca zarzuciła:
- naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 6, 7, 8, 77 par. 1 i par. 4 K.p.a.,
-naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie w sprawie przepisu par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu w sytuacji jego niezgodności z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP,
- naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie w stanie faktycznym sprawy przepisu art. 90 akapit pierwszy Traktatu Wspólnot Europejskich (obecnie art. 110 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej), który sprzeciwia się opłacie związanej z wydaniem pierwszej karty pojazdu sprowadzonego z innego państwa członkowskiego,
- naruszenia prawa materialnego poprzez niezastosowanie zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego, z której wynika i organ krajowy stosujący prawo jest obowiązany pominąć normę krajową w zakresie, w jakim jest sprzeczna z normą wspólnotową, co oznacza, że w stanie faktycznym sprawy nie można było stosować sprzecznego z art. 90 akapit pierwszy TWE, przepisu par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25.07.2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca spółka wniosła o:
- uchylenie zaskarżonego aktu oraz uznanie obowiązku Prezydenta Miasta B. dokonania na rzecz skarżącej spółki zwrotu kwoty 425 złotych stanowiącej część opłaty za wydanie karty pojazdu ponad kwotę wynikającą z art. 77 ust. 3 w związku z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym,
- zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego na podstawie par. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu tj. kwoty 240 złotych oraz wydatku 17 złotych stanowiącej równowartość opłaty skarbowej od złożenia odpisu pełnomocnictwa.
Prezydent Miasta B. w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko oparte na stwierdzeniu pobrania opłaty w kwocie wynikającej z przepisów prawa obowiązujących w dacie pobierania opłaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje;
Skarga podlegała uwzględnieniu albowiem zaskarżona czynność była niezgodna z prawem.
Przedmiotem rozstrzygnięcia jest kwestia odmowy zwrotu skarżącej spółce kwoty 425 złotych tytułem części opłaty za kartę pojazdu, uiszczonej przez spółkę w dniu [...].11.2005r. w wysokości 500 złotych z tytułu rejestracji pojazdu marki S. W sprawie o tak zakreślonym przedmiocie dopuszczalna jest zarówno droga sądowa przed sądem powszechnym, jak i przed sądem administracyjnym. Kwestię dopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej przesądził w sposób wiążący Naczelny Sąd Administracyjny uchwałą 7 sędziów z dnia 4.02.2008r. w sprawie I OPS 3/07 (ONSAiWSA 2008/2/21). Wskazał, że skierowanie do organu żądania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej na podstawie par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu – jest sprawą administracyjną, która organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 par. 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z kolei dopuszczalność dochodzenia przedmiotowych roszczeń przed sądem powszechnym przesądził Sąd Najwyższy uchwałą z dnia 16.05.2007r. III CZP 35/07 (OSNC 2008/7-8/72). Strona może zatem skierować żądanie albo na drogę procesu cywilnego, albo na drogę administracyjną, bowiem – jak ocenił NSA – stwierdzenie w postępowaniu administracyjnym, że administracyjny obowiązek organu wobec strony istnieje lub nie istnieje w określonym zakresie, nie wyklucza dochodzenia przez stronę w postępowaniu cywilnym realizacji tego obowiązku, jeżeli organ nie wykona świadczenia. Rozstrzygnięcie sądu administracyjnego o istnieniu lub nieistnieniu takiego obowiązku może mieć zasadnicze znaczenie w toku rozpoznawana sprawy cywilnej o zapłatę. Wybór sposobu dochodzenia zwrotu opłaty zależy zatem od strony, która w sprawie niniejszej zdecydowała się na drogę administracyjną.
Przesądzenie przez NSA w uchwale z dnia 4.02.2008r., że czynność zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu ma charakter czynności materialno – technicznej dotyczącej uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa, oznacza, że strona zamierzająca poddać taką czynność kontroli sądu powinna wyczerpać, przed wniesieniem skargi, drogę postępowania administracyjnego. W sprawie niniejszej skarżąca spółka dopełniła tego formalnego obowiązku, ponieważ pismem, które wpłynęło do organu w dniu [...].10.2014r. wezwała Prezydenta Miasta B. do usunięcia naruszenia prawa, którego dopuścił się odmawiając mu zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu. Wezwanie strony skarżącej do usunięcia naruszenia prawa czynnością odmowy zwrotu części opłaty za kartę pojazdu, zostało złożone w ciągu 14 dni od dnia doręczenia pisma odmawiającego zwrotu, a zatem w terminie przewidzianym art. 52 par. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga została wniesiona do sądu przed upływem 60 dni od daty złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, do którego organ nie ustosunkował się merytorycznie, a zatem w terminie określonym art. 53 par. 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozstrzygnięcie sprowadza się od odpowiedzi na pytanie, czy dopuszczalny jest zwrot kwoty 425 złotych tytułem części uiszczonej opłaty za wydanie karty pojazdu w sytuacji, gdy w dacie ponoszenia zawyżonych – zdaniem skarżącej spółki – kosztów wynikały one z aktu prawnego (rozporządzenia) następnie uznanego za niekonstytucyjny i w sytuacji, gdy w chwili żądania zwrotu niekonstytucyjne przepisy już nie obowiązywały.
Skarżąca spółka uiściła sporną opłatę w kwocie 500 złotych w dniu [...].11.2005r. na podstawie par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310). Wyrokiem z dnia 17.01.2006r. sygn. U 6/04 (OTK-A 2006/1/3) Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność tego przepisu poprzez niezgodność z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20.06.1997r. Prawo o ruchu drogowym i art. 92 ust. 1 oraz 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, odraczając utratę jego mocy obowiązującej do dnia 1.05.2006r. Trybunał stwierdził, że niezgodność par. 1 ust. 1 Rozporządzenia z powołanymi przepisami ustawy polega na zawyżeniu wysokości opłaty, co wykracza poza granice delegacji ustawowej. W art. 77 ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym stwierdzono bowiem, że wysokość opłaty za kartę pojazdu powinna odpowiadać wysokości kosztów związanych z drukiem i dystrybucją kart pojazdów, powinna być ekwiwalentna w stosunku do usługi administracyjnej. Ustalenie opłaty za wydanie karty pojazdu na kwotę 500 złotych, podczas gdy w poprzednio obowiązującym rozporządzeniu ustalona ona była w wysokości 75 złotych, nie pozostaje - jak stwierdził Trybunał - w związku z kosztami usługi, co jest sprzeczne z art. 217 Konstytucji RP. Opłata w części podwyższonej jest już daniną publiczną, a taka może być wprowadzona tylko na podstawie ustawy.
W następstwie powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, Minister Transportu i Budownictwa wydał w dniu 28.03.2006r. nowe rozporządzenie (Dz. U. Nr 59, poz. 421), w którym określił wysokość opłaty za kartę pojazdu w kwocie 75 złotych. Wskazane rozporządzenie weszło w życie z dniem 15.04.2006r. tj. jeszcze przed datą ustaloną przez Trybunał jako data utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu i z tym dniem utraciło moc poprzednie rozporządzenie z dnia 28.07.2003r. Mając powyższe na uwadze skład orzekający ocenił czynność Prezydenta Miasta B. odmawiającą zwrotu części opłaty za kartę pojazdu, za niezgodną z prawem. Rację ma wprawdzie organ, że opłatę pobrano w okresie obowiązywania Rozporządzenia Ministra infrastruktury z 28.07.2003r. przewidującego taką a nie inną kwotę opłaty. W postępowaniu przed sądem administracyjnym taki argument nie ma jednak znaczenia. Zgodnie bowiem z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie są niezawiśli i podlegają wyłącznie Konstytucji i ustawom. Z kolei przepis art. 8 ust. 2 Konstytucji stanowi, że jej przepisy można stosować bezpośrednio. Niezawisłość sędziowska uprawnia sędziów do odmowy zastosowania w konkretnej sprawie przepisu rozporządzenia będącego aktem podstawowym, który jest niezgodny z Konstytucją lub ustawą (vide: wyrok NSA z dnia 9.12.2009r. I OSK 773/09, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Niezależnie zatem od tego, że sporne rozporządzenie (z dnia 28.07.2003r.) utraciło moc obowiązującą dopiero z dniem 15.04.2006r. – sąd, kontrolując legalność odmowy zwrotu części opłaty jako zawyżonej, uprawniony jest do oceny przepisów rozporządzenia na datę dokonania czynności będącej powodem żądania zwrotu. W ramach tej oceny skład orzekający stwierdził, że późniejsze przesądzenie przez Trybunał Konstytucyjny kwestii niezgodności par. 1 ust. 2 rozporządzenia z Konstytucją i ustawa Prawo o ruchu drogowym, uprawnia do przyjęcia, że powołany przepis, z przyczyn powołanych przez Trybunał Konstytucyjny, nie był zgodny z ustawą i Konstytucją również w dacie jego obowiązywania. Kwota 500 złotych opłaty nie pozostawała bowiem w związku z kosztami świadczonej czynności administracyjnej (wydania karty pojazdu), a przez to nabierała cech daniny publicznej. Było to sprzeczne z art. 217 Konstytucji RP, który zastrzega prawo ustanawiania danin publicznych dla materii ustawowej. Zgodnie z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, Minister Infrastruktury był upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia wysokości opłat za kartę pojazdu mając na uwadze znaczenie tych kart dla rejestracji pojazdu oraz wysokość kosztów związanych z drukiem i dystrybucją kart. Tymczasem wydając sporny przepis określający wysokość przedmiotowej opłaty na kwotę 500 złotych Minister Infrastruktury przekroczył upoważnienie ustawowe i wkroczył w sferę działania prawodawcy. Obliguje to skład orzekający w sprawie niniejszej, której przedmiotem jest odmowa zwrotu części opłaty za kartę pojazdu uiszczonej w dacie jego obowiązywania, do niezastosowania par. 1 Rozporządzenia z dnia 28.07.2003r. , a przez to do oceny, że pobrana w dniu [...].08.2005r. opłata – w części ponad faktyczne koszty wydania karty – była niezgodna z prawem.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, że w dacie podejmowania czynności w sprawie zwrotu opłaty wskazany akt podustawowy już nie obowiązywał, bowiem został zastąpiony nowym rozporządzeniem ustalającym wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu na kwotę 75 złotych. Rozpoznając zatem sprawę o zwrot opłaty, która jest sprawą nową w stosunku do sprawy jej uiszczenia, miał prawo zastosować przepisy obowiązujące w dacie podejmowania czynności w sprawie zwrotu opłaty. Skoro zostało wykazane, że opłata za wydanie karty pojazdu określona rozporządzeniem z dnia 28.07.2003r. była zawyżona w stosunku do kosztów wytworzenia (druku i dystrybucji), to skarżącej spółce należy się zwrot różnicy kwoty faktycznie uiszczonej i kwoty opłaty obecnie obowiązującej, uwzględniającej rzeczywiste koszty wydania karty pojazdu.
Rozpatrując sprawę należy także mieć na uwadze sprzeczność kwestionowanej regulacji z art. 90 TWE. W dniu 16.04.2003r. Polska podpisała z Państwami członkowskimi Unii Europejskiej Traktat o przystąpieniu do Unii Europejskiej. (Dz. U. Nr 90, poz. 864). Stosownie do art. 2 Aktu o warunkach przystąpienia, stanowiącego część Traktatu, od dnia przystąpienia do Unii Polska jest związania postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny. Od dnia 1.05.2004r. normy prawa wspólnotowego stały się częścią polskiego porządku prawnego. Zgodnie z powyższymi uregulowaniami pierwszeństwo przed przepisami zawartymi w krajowym systemie prawa ma prawo wspólnotowe, w tym art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Z treści tego przepisu wynika, że Państwa Członkowskie nie nakładają bezpośrednio lub pośrednio na towary z innych Państw członkowskich jakichkolwiek podatków wewnętrznych wyższych od tych, które nakładają bezpośrednio lub pośrednio na podobne towary krajowe (zasada niedyskryminacji w ramach wspólnego rynku). Europejski Trybunał Sprawiedliwości w postanowieniu z dnia 10.12.2007r. w trybie prejudycjalnym w sprawie C – 134/07 Piotr Kawala v. Gmina Miasta Jaworzna orzekł, że sporna opłata jest objęta zakazem z art. 90 akapit 1 TWE, co należy interpretować w ten sposób, że przepis ten sprzeciwia się opłacie takiej, jak przewidziana w par. 1 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28.07.2003r., która to opłata jest nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państw członkowskiego, lecz nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeżeli jest on tam już zarejestrowany. Z uwagi na to, że par. 1 ust. 1 Rozporządzenia z dnia 28.07.2003r. wykracza poza obszar regulacji ustawowej i jest sprzeczny a art. 90 TWE zasadna jest odmowa jego zastosowania w niniejszej sprawie.
Niezależnie od tego zauważyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych poruszona została także kwestia przedawnienia żądania zwrotu nadpłaconej opłaty za kartę pojazdu. W tej kwestii wskazuje się, że od 1.01.2010r. obowiązuje ustawa z 27.08.2009r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157 poz. 1240 ze zm.), w której zapisano, że środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym są między innymi dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw (art. 60 ust. 1 pkt 7) oraz wskazano, że do spraw dotyczących takich należności stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej (art. 67). W przepisie art. 115 ust. 1 ustawy z 27.08.2009r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. z 2009, Nr 157, poz. 1241 ze zm.) zawarto normę intertemporalną, zgodnie z którą do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Norma ta, zdaniem sadu, nie odnosi się do stanu faktycznego zaistniałego w sprawie niniejszej, gdyż dotyczy wyłącznie spraw "w toku", a nie spraw już zakończonych, dla których ustawodawca nie przewidywał decyzyjnego trybu załatwienia. Powołane przepisy ustawy o finansach publicznych nie mogą znaleźć tutaj zastosowania. Sąd podziela pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z dnia 29.03.2012r. sygn. II SA/Op 669/11, że "gdyby do zwrotu należności pobranej pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów z zakresu prawa administracyjnego, które nie przewidywały przedawnienia roszczeń w tym zakresie, stosować wprost przepisy nowej ustawy o finansach publicznych, wówczas postępowanie zostałoby poddane reżimowi określonemu art. 61 i nast. ustawy o finansach publicznych, przewidującemu decyzyjny tryb rozstrzygania spraw. Oznaczałoby to również, że z mocy art. 67 in fine tej ustawy, odpowiednie zastosowanie miałyby przepisy Działu III ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa i - co istotne – skutkowałoby to koniecznością zastosowania terminów przedawnienia wynikających z tej ustawy. Byłoby to jednak sprzeczne z treścią przepisów obowiązujących w dacie pobrania opłaty, które – jak wskazano już wyżej – nie obwarowywały czynności zwrotu jakimkolwiek terminem przedawnienia". W konsekwencji w sprawie tej powinien mieć zastosowanie dotychczasowy tryb rozstrzygania przez organ żądań zwrotu nadpłaconej opłaty za kartę pojazdu tj. w formie czynności, na którą przysługuje skarga do sądu administracyjnego, a nie w drodze decyzji opartej o przepisy art. 61 ustawy o finansach publicznych. Podobne stanowisko zajął WSA w Gliwicach w wyroku z 26.03.2012r. sygn. IISA/GL163/12.
Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela powyższe stanowiska i tym samym nie aprobuje innych prezentowanych w orzecznictwie (vide: wyroki WSA w Poznaniu z 15.12.2011r. sygn. IISA/Po 980/11 oraz z 15.03.2012r. sygn. IIISA/Po 86/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 146 par. 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w sentencji. Stwierdzenie bezskuteczności czynności odmowy zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu z jednoczesnym stwierdzeniem uprawnienia skarżącej spółki do zwrotu przedmiotowej opłaty wywołuje skutek w postaci powstania po stronie organu obowiązku dokonania zwrotu spornej kwoty. Z uwagi na to, że charakter zaskarżonej czynności przesądza, ze nie nadaje się ona do wykonania sąd odstąpił od orzeczenia w przedmiocie jej wykonalności na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 210 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz w związku z par. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło