II SA/Bk 126/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA E. Trykoszko, Sędziowie NSA S. Prutis (spr.), A. Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant A. Bazydło, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2004 r. sprawy ze skargi Z. Ch. i B. Ch. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżących Z. i B. Ch. kwotę 500 złotych (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 49 "b" ust. 1 w zw. z art. 49 "b" ust. 3 ustawy z 7.07.1994 r. – Prawo budowlane (t. jedn. Dz.U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania państwa Z. i B. Ch. od decyzji z dnia [...].11.2003 r. nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Ł., w sprawie nakazania Państwu B. i Z. Ch. zam. Ł. ul. N. [...] – rozbiórki wybudowanej wiaty o wymiarach 2,95 m x 2,50 m, służącej jako wybieg dla psa, na działce nr [...] przy ul. N. nr [...] w Ł., Państwowy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił następujący stan sprawy: Przeprowadzone w dniu 9.04.2003 r. przez organ nadzoru budowlanego I instancji oględziny na działce nr [...] należącej do państwa B. i Z. Ch., ustaliły, iż do istniejącego budynku mieszkalnego (od strony północno-zachodniej), państwo Ch. jako inwestorzy dobudowali w 1999 r. w warunkach samowoli budowlanej, wiatę służącą jako wybieg dla psa. Po stwierdzeniu faktu samowoli budowlanej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w Ł. decyzją z dnia [...].05.2003 r. nr [...] nakazał właścicielom rozbiórkę przedmiotowego obiektu. Po odwołaniu się inwestorów od decyzji PINB Powiatu Grodzkiego w Ł., organ nadzoru budowlanego II instancji decyzją z dnia [...].07.2003 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia, ze względu na fakt, iż z dniem 11 lipca 2003 r. weszły w życie przepisy znowelizowanej ustawy Prawa budowlanego z 1994 r. W toku prowadzonego postępowania organy proponowały stronom procedurę legalizacji popełnionej samowoli budowlane, jednakże zainteresowani nie wykonywali obowiązków dostarczenia dokumentów umożliwiających legalizację samowoli. Zainteresowani podtrzymywali swoje stanowisko twierdząc, iż dokonali skutecznego zgłoszenia budowy wybiegu dla psa. W zaistniałej sytuacji PINB Powiatu Grodzkiego w Ł. decyzją z dnia [...].11.2003 r., nakazał inwestorom rozbiórkę wybudowanej bez wymaganego zgłoszenia – wiaty służącej jako wybieg dla psa. Zarzut skarżących, iż posiadają dowód zgłoszenia budowy omawianego wybiegu w postaci kserokopii pisma z dnia 25.01.1997 r. wraz z dołączonym dowodem nadania nr 15896 w Urzędzie Pocztowym w Ł., nie może być wzięty jako dowód do rozpatrzenia. Urząd Miejski w Ł. jednoznacznie wypowiedział się w tej sprawie (pismo z dnia 11.07.2003 r. skierowane do WINB w B. i pismo z dnia 10.12.2003 r. skierowane do PINB Powiatu Grodzkiego w Ł.), potwierdzając, iż inwestorzy nie zgłaszali zamiaru budowy wiaty służącej jako wybieg dla psa. Natomiast drugi zarzut skarżących, iż omawiany obiekt – wiata jako wybieg dla psa jest tylko małym kojcem, nie ma potwierdzenia w zgromadzonym przez organy materiale dowodowym, w postaci dokonanych pomiarów i zdjęć w trakcie oględzin przedstawicieli organu nadzoru budowlanego I instancji w dniu 9.04.2003 r. jak i dokonanych oględzin w dniu 26.06.2003 r. przez przedstawicieli organu odwoławczego. W wyniku dokonanych czynności przez organy nadzoru budowlanego, stwierdzono, iż omawiany obiekt został pobudowany na fundamencie betonowym o wysokości 27 cm ponad istniejący teren oraz posiada ściany zmontowane na tym fundamencie z konstrukcji szkieletowej metalowej, obciągniętej siatką do wysokości 1,50 m. Wymiary zewnętrzne wiaty wynoszą 2,50 m x 2,95 m, stanowi to powierzchnię zabudowy = 7,37 m2. Wiata posiada dach jednospadowy o konstrukcji drewnianej pokryty blachą dachówkową. Jednocześnie należy podkreślić, iż w wyniku przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania, inwestorzy otrzymali szansę zalegalizowania dokonanej przez nich samowoli, gdyż zastosowane w wydanym postanowieniu (z dnia 12.09.2003 r.) przepisy art. 49 b ust. 2 pkt 1, 2, 3 znowelizowanej ustawy – Prawa budowlanego z 1994 r. umożliwiają taką legalizację pod warunkiem spełnienia przez inwestorów obowiązków nałożonych tym postanowieniem. W omawianym przypadku inwestorzy nałożonych obowiązków nie spełnili, z tego też względu organ nadzoru budowlanego, w świetle ustawy Prawa budowlanego, mógł jedynie wydać decyzję o rozbiórce już wybudowanej wiaty w trybie art. 49 b ust. 1 w związku z art. 49 b ust. 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego państwo Z. i B. Ch. wnieśli o uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu zarzucając: 1. błędną kwalifikację przedmiotu postępowania (nie jest to wiata); 2. całkowite pominięcie dowodów przedstawionych przez małżonków Ch. odnośnie daty pobudowania kojca dla psa i samowolne, nie poparte żadnymi dowodami, ustalenie daty pobudowania przez urząd; 3. próbę obciążenia małżonków Ch. dodatkowymi kosztami projektowymi, poprzez przymus zlecenia w/w prac i opłatą legalizacyjną. W uzasadnieniu skarżący podnoszą m.in.: Zgodnie z przedstawioną kserokopią pisma do Wydziału Architektury Urzędu Miejskiego w Ł. z dnia 25.01.1997 wraz z oryginałem dowodu nadania nr 15896 Z. Ch. w zgodzie z obowiązującymi przepisami dokonał właściwego zgłoszenia wybiegu jako obiektu małej architektury. Przyjęcie przez urząd 1999 roku jako roku budowy obiektu jest całkowicie samowolne i nie poparte żadnymi przesłankami ani dowodami. Na pytanie dlaczego zgłoszenie rzekomo nie istnieje w archiwach urzędu odpowiedź powinna znać osoba odpowiedzialna w urzędzie, a nie zgłaszający. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją argumentację przemawiającą za podjętym rozstrzygnięciem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga została uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisami art. 7 i 77 K.p.a. postępowanie dowodowe w postępowaniu administracyjnym oparte jest na zasadzie oficjalności. Organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. "Obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucony na stronę. Ciężar dowodu na mocy art. 77 K.p.a. obciąża organ administracyjny. Jeżeli strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić" (wyrok NSA z 7.05.1985 r., II SA 318/85). W niniejszej sprawie okolicznością istotną dla jej rozstrzygnięcia jest fakt zgłoszenia zamiaru budowy wybiegu dla psa. Z jednej strony skarżący dysponują potwierdzeniem nadania przesyłki poleconej do Urzędu Miejskiego w Ł. (która zdaniem skarżących zawierało owo zgłoszenie), z drugiej zaś organy dysponują pismami właściwego urzędu, z których wynika, że "brak jest danych potwierdzających wpływ pisma Pana Z. Ch." (pismo Urzędu Miejskiego z Ł. z 11.07.2003 r.) oraz "że Pan Z. Ch. nie zgłaszał w tut. organie zamiaru budowy wiaty (pismo UM w Ł. z 10.12.2003 r.). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż zarzut skarżących, iż posiadają dowód zgłoszenia budowy wybiegu w postaci kserokopii pisma z dnia 25.01.1997 r. wraz z dołączonym dowodem nadania "nie może być wzięty jako dowód do rozpatrzenia", wobec jednoznacznego wypowiedzenia się UM w Ł. stwierdzającego, iż inwestorzy nie zgłaszali zamiaru budowy wiaty. Organ nie wyjaśnia wszakże, dlaczego przy rozbieżności pomiędzy dowodami, tak zdecydowanie nie daje wiary dowodowi przedkładanemu przez strony. Zdaniem Sądu organ nie wyczerpał wszystkich możliwości zebrania materiału sprawy "w sposób wyczerpujący", czym naruszył przepisy art. 7 i 77 k.p.a., albowiem w zaistniałej sytuacji należy wrócić się do poczty celem wyjaśnienia losów przesyłki poleconej nr 15896, której oryginałem dowodu nadania dysponuje skarżący. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30.08.2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270).