II SA/Bk 129/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz,, sędzia NSA Stanisław Prutis, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 lipca 2007 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3. zasądza od Wojewody P. na rzecz skarżącej J. M. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego. Decyzją nr [...] (GP. [...]) z dnia [...] listopada 2006 r. Prezydent Miasta Ł. zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. M. i Z. S., pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego wraz z adaptacją przyziemia, na działce nr ewid. gruntów [...], przy ul. K. w Ł. Z powyższą decyzją nie zgodziła się J. M. i złożyła odwołanie do Wojewody P. Zarzuciła w nim niezgodność rozstrzygnięcia z przepisami prawa, niezgodność ustaleń zawartych w decyzji z rzeczywistym stanem faktycznym i danymi zawartymi w projekcie. Wskazała, iż planowana inwestycja ma przebiegać na granicy z działką stanowiącą jej własność – [...], co ewidentnie narusza §12 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich utytułowanie, który wskazuje, iż budynki sytuuje się w odległości 4 metrów od granicy z sąsiednią działką (3m – jeśli budynek nie ma otworów okiennych). Przyjęte rozwiązania, zdaniem odwołującej się stanowią zagrożenie dla jej budynku mieszkalnego, gdyż ukształtowanie dachu spowoduje przelewanie się wody na jej działkę a w konsekwencji zalewanie piwnic budynku mieszkalnego. Podkreśliła, że z ustaleń z panią M. wynikało, iż projekt budowlany miał zostać zmieniony poprzez obniżenie dachu o 50 cm, co jednak nie nastąpiło. Odwołująca się podkreśliła również, iż wykonanie obiektu z dachem bezpośrednio przylegającym do działki sąsiedniej bez stosownych zabezpieczeń jest sprzeczne z § 5 ust. 1 pkt. 1 w/w rozporządzenia. Wysokość ściany murowanej na granicy z działką [...] wynosi 70 cm, zatem usytuowanie dachu na takiej wysokości stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia małych dzieci. Jednocześnie odwołująca się wskazała, że decyzja organu I instancji nie uwzględnia specyfiki ukształtowania terenu, na którym usytuowane są działki i budynki mieszkalne, a zwłaszcza ogromnej różnicy poziomów na gruncie. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Nr [...] Wojewoda P. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy powołując się na przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane stwierdził, iż przedłożony przez wnioskodawców projekt budowlany nie narusza jakichkolwiek przepisów, w tym jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r. Jednocześnie inwestycja nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Zdaniem organu projekt zagospodarowania działki nie narusza również przepisów techniczno — budowlanych. Lokalizacja planowanej rozbudowy bezpośrednio przy granicy działki, uwzględniając gabaryty nieruchomości inwestora oraz rzędne terenu nieruchomości inwestora i działek sąsiednich, zgodna jest z przepisami §12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.). Wzajemne położenie planowanej rozbudowy oraz budynków usytuowanych na działkach sąsiednich, w tym na działce skarżącej, przy uwzględnieniu wysokości planowanej rozbudowy w stosunku do terenu i usytuowania otworów okiennych, wyklucza ograniczenie dostępu światła do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach sąsiednich w kryteriach wyznaczonych przepisami §13 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Na powyższą decyzję J. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez: - niewłaściwe zastosowanie §12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez nie uzasadnione przyjęcie jako zasady do udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego wraz z adaptacją przyziemienia, podczas gdy przepis ten stanowi wyjątek stosowany w szczególnie uzasadnionych przypadkach, kiedy budowa jest niezbędna, a usytuowanie, ukształtowanie działki gruntu w stosunku do planowanej budowli uniemożliwia zachowanie rygorów z art. 12 ust. 1 w/w rozporządzenia, - pominięcie i niezastosowanie §11 powołanego wyżej rozporządzenia, - pominięcie i niezastosowanie art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. c i b ustawy Prawo budowlane w zw. z §291 i §207 ust. 1 pkt. 3 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, mówiącego o bezpieczeństwie użytkowania obiektów i przepisów przeciwpożarowych. Skarżąca zarzucała również naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności; - art. 6 Kpa poprzez nie przyjęcie właściwej normy prawnej tj. §11 i §12 ust. 1 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., - art. 7 Kpa w zw. z art. 75 Kpa oraz art. 8 Kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie wszystkich okoliczności prawnych i faktycznych sprawy, a w szczególności uciążliwości w zakresie zalewania wodami opadowymi działki i piwnicy w budynku mieszkalnym Skarżącej poprzez przeprowadzenie dowodu z oględzin oraz załatwienie sprawy nie uwzględniając słusznego interesu Skarżącej, - art. 107§3 Kpa przez niepełność uzasadnienia decyzji organu II instancji w szczególności braku ustosunkowania się do dołączonych przez skarżącą wniosków zwłaszcza uciążliwości zalewania wodami opadowymi i nie wyjaśnienie zastosowania przepisu §12 ust. 3 w/w rozporządzenia. Powołując się na powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi J. M. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie podkreśliła, że organy orzekające w niniejszej sprawie niewłaściwie zastosowały art. 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Przede wszystkim uzasadnienia decyzji organów I i II instancji nie wskazały na wyjątkowe i uzasadnione przyczyny rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego bez zachowania rygorów wynikających z § 12 ust. 1 w/w rozporządzenia dotyczących zachowania odległości od działki sąsiedniej. Takie postępowanie organów należy uznać za obejście prawa. Ponadto organy nie wzięły pod uwagę §11 tegoż rozporządzenia, gdyż nie więzły pod uwagę uciążliwości osób trzecich. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) ogranicza się do badania zgodności decyzji z prawem. W świetle zarzutów skargi legalność zaskarżonej decyzji budzi w ocenie Sądu poważne zastrzeżenia. Przede wszystkim organy orzekające w sprawie naruszyły przepisy postępowania administracyjnego poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego (art. 7, art. 77 kpa). Uzasadnienia decyzji organów obu instancji nie spełniają wymogów art. 107 § 3 kpa, gdyż nie zawierają wyczerpującego stanowiska odnoszącego się do wszystkich zarzutów stawianych przez skarżącą. Lakoniczne motywy uzasadnienia decyzji organu II instancji sprowadzają się do przytoczenia przepisów prawnych, bez ich odniesienia do konkretnej sytuacji, jaka ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Uznając skarżącą za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę na działce sąsiedniej, poprzez umożliwienie jej brania czynnego udziału w postępowaniu, organy tym samym stwierdziły, że działka skarżącej o nr [...] znajduje się w obszarze oddziaływania przyszłej inwestycji p. J. M. i p. Z. S. Zastosowano wiec art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006r. nr 156, poz. 1118). W konsekwencji powyższego organy winny dokonać wnikliwej analizy sposobu i zakresu oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość skarżącej. Jakkolwiek wymóg uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki inwestora nie jest wymagany (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5.03.2001r. w sprawie sygn. UP11/01 – publ. OTK 2001/2/33), to nie zwalnia organu od zbadania spełnienia wymogów odległościowych na działce inwestora, wskazanych w § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690). Jak słusznie podnosi skarżąca, generalną zasadą sytuowania budynków od granicy z działką sąsiednią jest zachowanie określonych odległości wymienionych w § 12 ust. 1 w/w rozporządzenia, zaś przepis § 12 ust. 3 jest wyjątkiem od zasady, wymagającym niewątpliwie szczegółowego uzasadnienia (czego też organy wydające decyzję nie uczyniły). Skarżąca konsekwentnie podnosi w toku postępowania, jako pierwszoplanową okoliczność, nieprawidłowe zaprojektowanie połaci dachowej przyszłej inwestycji i ukształtowanie odpływu wody, wyrażając uzasadnioną obawę przelewania się wody na jej działkę. Organ II instancji w uzasadnieniu decyzji pominął tę kwestię milczeniem, a odniósł się do "braku ograniczenia dostępu światła do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynkach sąsiednich" – czego też skarżąca nie kwestionowała. Przepis § 11 rozporządzenia nakazuje sytuowanie budynków tak, by nie stanowiły one zagrożeń i uciążliwości m.in. poprzez zalewanie wodami opadowymi. Organy jednakże nie zajęły stanowiska w tym przedmiocie w aspekcie zarzutów skarżącej. Art. 5 Prawa budowlanego zawiera katalog wymagań, jaki winien być spełniony w projekcie budowlanym m.in. w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa i "poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich..."(art. 5 ust. 1 pkt 9). Organy obydwu instancji nie przedstawiły w uzasadnieniach decyzji argumentów, które mogłyby przemawiać za nietrafnością zarzutów stawianych przez skarżącą. W ocenie Sądu wnikliwe rozpatrzenie sprawy niniejszej nie jest możliwe bez przeprowadzenia oględzin terenu przyszłej inwestycji i organ winien dopuścić taki dowód przy ponownym prowadzeniu postępowania w myśl art. 85 § 1 kpa. Organ winien także odnieść się do kwestii istniejącego muru w świetle decyzji wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w Ł. z dnia [...].05.2004r. ([...]). Z decyzji tej (umarzającej postępowanie) wynika, że jest to ściana murowana stanowiąca ogrodzenie między nieruchomością Skarżącej, a działką inwestorów. W nawiązaniu do planowanej inwestycji na działce nr [...] nie jest zrozumiałe, czy owa ściana murowana ma nadal spełniać funkcję ogrodzenia, czy też ma stanowić element przyszłej rozbudowy istniejącego budynku p. J. M. i p. Z. S. Jeżeli miałaby to być opcja druga z wyżej wymienionych, to organy winny rozważyć zgodność z prawem takiego rozwiązania. Wymienione uchybienia organy orzekające winny wziąć pod uwagę i wyeliminować przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a), c) oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).