II SA/Bk 136/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.),, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lipca 2014 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokatowi I. R. od Skarbu Państwa (Wojewódzki Sąd Administracyjny w B.) kwotę 312,20 zł (trzysta dwanaście złotych dwadzieścia groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego T. B. wykonane na zasadzie prawa pomocy. W dniu [...] sierpnia 2013 r. M. L. L. wystąpiła z wnioskiem do Starosty A. o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę garażu na działce o nr [...], obręb ewidencyjny [...], położonej w A. przy ul. K. (bezpośrednio po granicy z działkami nr [...] i [...] położonymi przy ul. K. i P.). Starosta A. wszczął postępowanie administracyjne oraz na podstawie art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j. t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej powoływana jako: "k.p.a.") zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z dokumentami złożonymi przez inwestora do wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę. W dniu [...] września 2013 r. swoje zastrzeżenia wniósł T. B., w którym nie wyraził zgody na budowę garażu bezpośrednio po granicy jego działki z uwagi na: odległość od granicy z jego działką o nr [...], co będzie powodować oddziaływanie obiektu na jego grunt, możliwość innej lokalizacji garażu oraz, że kojce, w których trzymane są psy nie są zabudową stałą i mogą być zlikwidowane lub przeniesione. Maria L. L. złożyła oświadczenie w dniu [...] września 2013 r., w którym wyjaśniła, że nie ma fizycznej możliwości innego usytuowania garażu niż lokalizacja przyjęta w projekcie budowlanym (działka ma 12 metrów szerokości) i nie ma przeszkód formalnoprawnych do przeprowadzenia planowanej inwestycji. Uważa również, że wniesienie przedmiotowego garażu nie spowoduje jakiejkolwiek immisji bezpośredniej lub pośredniej szkodliwego oddziaływania na nieruchomość T. B. Stwierdziła także, że w sytuacji, gdy szerokość działki nie przekracza 16 m możliwe jest zgodnie z § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.; dalej powoływane jako: "rozporządzenie"), lokalizowanie budynków typu garaż bezpośrednio przy granicy działki budowlanej i z takiej możliwości chce skorzystać, gdyż garaż jest jej niezbędny do normalnego, gospodarczo uzasadnionego i nienaruszającego przy tym niczyich praw korzystania z własności. W odpowiedzi na to pismo T. B. w piśmie z dnia [...] października 2013 r. stwierdził przede wszystkim, że nie jest prawdą, że garaż nie może być zbudowany w innym miejscu, gdyż garaż ten może być dostawiony do garażu istniejącego na działce nr [...]. Stwierdził również, że lokalizacja garażu będzie stanowić uciążliwość w postaci zacienienia grządek, na których sadzi warzywa i jarzyny. Starosta A. decyzją z dnia [...] października 2013 r., Nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę przedmiotowego garażu stwierdzając, że projektowana inwestycja nie narusza ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.; dalej powoływana jako: "u.p.b."), przepisów towarzyszących i wymagań ochrony środowiska. W ocenie organu I instancji z przedłożonego projektu zagospodarowania przestrzennego jednoznacznie wynika, że inwestor zamierza zagospodarować własną działkę zgodnie z wymaganiami przepisów prawa, a lokalizacja projektowanego garażu po granicy działek sąsiednich jest uzasadniona ze względu na wąską szerokość działki i realną możliwość jej zabudowy z prawem. Organ nie dopatrzył się również naruszenia art. 5 u.p.b. gdyż w jego ocenie nie wystąpi zmiana bądź ograniczenie w dotychczasowym, przewidzianym prawem miejscowym sposobie użytkowania nieruchomości sąsiednich w tym działki nr [...] oraz nie pozbawi sąsiadów możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej oraz dopływu światła dziennego do pomieszczeń mieszkalnych przeznaczonych na pobyt ludzi. Od powyższej decyzji odwołanie do Wojewody P. złożył T. B., w którym wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji z powodu: szkodliwego oddziaływanie obiektu na jego grunt, tego, że wielkość działki inwestora pozwala na lokalizację obiektu z zachowaniem odległości określonej w rozporządzeniu oraz, że lokalizacja budynku po granicy działki uniemożliwi mu demontaż płotu, a tym samym utrudni wjazd na działkę Skarżącego. Wojewoda P. decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że inwestor do wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę złożył wszelkie niezbędne dokumenty określone w art. 33 u.p.b. w tym również oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projektowana inwestycja nie narusza obowiązujących przepisów u.p.b., przepisów towarzyszących i wymogów ochrony środowiska. Przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany spełnia wymogi przepisów techniczno-budowlanych. Posiada wszelkie niezbędne opinie uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia. Projekt budowlany został opracowany przez osobę uprawnioną, należącą do właściwych izb samorządu zawodowego. Projektowany budynek garażu na działce nr [...] po granicy z działkami nr [...] i [...] został zlokalizowany w strefie budynków garażowych i gospodarczych. W ocenie organu odwoławczego lokalizacja garażu nie narusza § 13, 57 rozporządzenia. Lokalizacja garażu nie jest sprzeczna z wymogami § 12 ust. 2 rozporządzenia, który stanowi, że dopuszcza się sytuowanie budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ podkreślił, że projektowany budynek garażu nie narusza również ustaleń zawartych w obowiązującym na tym terenie miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta A. zwanego "[...]" dla terenów obejmujących część dzielnicy "[...]" oraz O. P." zatwierdzony Uchwałą Nr [...]Rady Miejskiej w A. z dnia [...] maja 2006 r., który zgodnie z § 13 (części tekstowej) stanowi "dopuszcza się sytuowanie obiektów budowlanych bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż 3,0 m, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, na warunkach określonych w przepisach odrębnych", oraz zgodnie z § 51 pkt.3 lit. k "obowiązuje maksymalna ilość kondygnacji nadziemnych - dla zabudowy garażowej i gospodarczej 1 kondygnacja oraz zgodnie z literą j " obowiązuje maksymalna wysokość zabudowy: dla zabudowy garażowej, gospodarczej - 6,00 m". Organ wyjaśnił, że obowiązujące przepisy dotyczące warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie odnoszą się do kwestii zacieniania gruntu, natomiast regulują kwestię zacieniania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt stały ludzi (§ 13 rozporządzenia) i tylko w takim zakresie organ może analizować lokalizację projektowanego budynku. To inwestor decyduje co zamierza zrealizować na swojej działce, a organ sprawdza, czy nie narusza to obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Zarzut dotyczący braku wjazdu na działkę odwołującego się nie ma wpływu na rozstrzygnięcie ponieważ inwestor nie narusza jego własności oraz nie została ustanowiona służebność przejazdu lub przechodu na działce inwestora. Na powyższą decyzję skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego złożył T. B. (dalej przywoływany jako: "Skarżący"), której zarzucił naruszenie: 1) przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 78 i art. 81 k.p.a., poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy, a w szczególności zaniechanie przeprowadzenia oględzin na nieruchomości Skarżącego i innych niezbędnych czynności w celu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, co skutkowało błędnym ustaleniem, że wybudowanie projektowanego garażu nie zagraża nieruchomościom sąsiednim, a nadto prowadzenie przez organy I i II instancji w sposób niebudzący zaufania, a także naruszenie prawa Skarżącego jako strony i uniemożliwienie mu skutecznej obrony i skutecznego korzystania z przysługujących mu uprawnień poprzez nieudzielenie odpowiedzi na składane pisma i uniemożliwienie Skarżącemu aktywnego udziału w postępowaniu oraz nierozważenie przez organy I i II instancji okoliczności, które wskazywał w pismach, 2) przepisów u.p.b., a w szczególności art. 5 i art. 33 § 4 pkt 4 u.p.b. oraz rozporządzenia, a w szczególności naruszenie § 12 pkt 6 rozporządzenia, ponieważ zaprojektowany budynek po granicy działki uniemożliwi wjazd na działkę i korzystanie z niej przez Skarżącego oraz spowoduje zagrożenie życia i zdrowia. W skardze Skarżący ponawia swoje argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji oraz wskazuje na nieprawidłowości związane z błędnie przeprowadzonym postępowaniem przez organy obu instancji oraz z błędnym wytyczeniem granicy pomiędzy jego działką a działką, na której ma być posadowiony garaż. Wojewoda P. w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoją dotychczasową argumentację w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty A. o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę garażu na działce o nr [...], obręb ewidencyjny [...], położonej w A. przy ul. K. są zgodne z prawem. Na mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza przede wszystkim, że sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest procedura zatwierdzenia projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę garażu oraz jego umiejscowienie na działce sąsiada Skarżącego. Przede wszystkim należy zauważyć, że zgodnie z art. 4 u.p.b. każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Osoba uprawniona do nieruchomości może ją zagospodarować w zakresie obowiązującego prawa w sposób dowolny. Co prawda musi to uczynić zgodnie z warunkami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku w decyzji o warunkach zabudowy, ale postanowienia w nich zawarte stanowią konkretyzację przepisów, które należy wykładać na korzyść uprawnień właścicielskich (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 4 lipca 2013 r., sygn. akt. II SA/Op 181/13, LEX nr 1343154). Sąd przede wszystkim ocenił, że projektowany budynek garażu nie narusza postanowień zawartych w obowiązującym na tym terenie miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta A., zwanego "[...]" dla terenów obejmujących część dzielnicy "[...]" oraz O. P." który został zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w A. z dnia [...] maja 2006 r. (Dz. Urz. Woj. P. Nr [...], poz. [...]), a lokalizacja projektowanego garażu po granicy działek sąsiednich jest uzasadniona ze względu na wąską szerokość działki i realną możliwość jej zabudowy z prawem. Poza tym, w ocenie Sądu, zebrany materiał dowodowy w sprawie, spełniał wymagania formalne, niezbędne do zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę przez właściwe w sprawie organy administracji. Sąd nie dopatrzył się także uchybień w załączonym do wniosku o pozwolenie na budowę projekcie architektoniczno - budowlanym garażu, sporządzonym przez uprawnionego projektanta, który spełnia wszelkie wymagania określone w art. 34 ust. 3 u.p.b., zawierając wszystkie elementy wymienione w tym przepisie. Odnosząc się do zarzutów skargi, związanych z naruszeniem art. 5 i art. 33 ust. 4 pkt 4 u.p.b. Sąd ocenił je jako bezzasadne. W myśl art. 5 u.p.b. obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając szereg wskazanych w tym artykule zasad bezpieczeństwa i ochrony. Zgodnie ze stanowiskiem panującym w orzecznictwie sądów administracyjnych, które Sąd w pełni akceptuje, w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę obowiązkiem organów administracji jest zbadanie, czy w wyniku realizacji inwestycji dojść może do naruszenia interesów osób trzecich, ale wyłącznie w zakresie ewentualnego naruszenia norm u.p.b. i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Jeżeli decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1740/13, LEX nr 1408021). Należy bezsprzecznie stwierdzić, że organ prawidłowo ocenił, że w sprawie nie wystąpi zmiana bądź ograniczenie w dotychczasowym, przewidzianym prawem miejscowym sposobie użytkowania nieruchomości sąsiednich w tym działki nr [...] oraz nie pozbawi Skarżącego możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej oraz dopływu światła dziennego do pomieszczeń mieszkalnych przeznaczonych na pobyt ludzi. Sąd nie dopatrzył się możliwości naruszenia budową przedmiotowego garażu korzystania z jakichkolwiek praw Skarżącego związanych z jego własnością czy też z wjazdem na jego działkę. Zarzuty w tym zakresie należy ocenić jako niemające podstaw w zebranym materiale dowodowym przez organy administracji. Co do zarzutu naruszenia art. 33 ust. 4 pkt 4 u.p.b. to na podstawie tego przepisu do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dałączyć opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Sąd pragnie zauważyć, że przedmiotem sprawy jest prawidłowość wydanego pozwolenia na budowę a nie na rozbiórkę garażu. Należy też podkreślić, że w informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, będącej składową projektu architektoniczno-budowlanego garażu (poz. 7) wynika, że na działce brak jest elementów, które mogą stwarzać zagrożenie ludziom. Tym niemniej wskazano na konieczność przestrzegania zasad, z uwagi na możliwość wystąpienia zagrożeń, ale tylko podczas budowy i na terenie budowy. Kolejne zarzuty Skarżącego odnoszące się do naruszenia przez organy § 12 ust. 6 rozporządzenia należy również ocenić jako bezpodstawne. Zgodnie z tym zapisem, budynek inwentarski lub budynek gospodarczy, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, nie może być sytuowany ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w odległości mniejszej niż 8 m od ściany istniejącego na sąsiedniej działce budowlanej budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego lub budynku użyteczności publicznej, lub takiego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4. Przepis ten mówi o prawidłowości usytuowania budynku w stosunku do ściany istniejącego na sąsiedniej działce budowlanej budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego lub budynku użyteczności publicznej, lub takiego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę. Przedmiotowy garaż nie będzie graniczył z żadnym z ww. budynków, a jak wskazuje Skarżący będzie zacieniać grządki, na których sadzi warzywa i owoce. W tej sytuacji złożony przez inwestora wniosek o wydanie pozwolenia na budowę garażu uprawniał organy do wydania pozytywnej decyzji. Zgodnie z art. 35 ust. 4 u.p.b. właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 u.p.b.. Użyty zwrot "organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę" oznacza, że organ administracji architektoniczno - budowlanej, w razie spełnienia tych przesłanek, jest związany powyższymi przepisami i ma obowiązek podjąć rozstrzygnięcie zgodne z żądaniem wnioskodawcy. Dopiero brak którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 32 u.p.b., uniemożliwia podjęcie decyzji o pozwoleniu na budowę. Braków takich Sąd jednak nie dostrzegł. Inwestor spełnił bowiem wymagania przewidziane przez przepisy, w tym techniczno - budowlane określone w rozporządzeniu. Sąd nie dopatrzył się też naruszeń prawa związanych z przeprowadzonymi postępowaniami administracyjnymi, w tym wskazanymi przez Skarżącego naruszeniami procesowymi art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 78 i art. 81 k.p.a. Oceniając legalność zaskarżonych decyzji Sąd uznał, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły w sprawie stan faktyczny z uwzględnieniem interesu Skarżącego i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa. Postępowanie prowadzone było w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, a Skarżący miał możliwość na każdym jego etapie do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, z czego zresztą skorzystał. Organy nie były zobowiązane w postępowaniu o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowego garażu do odpowiadania na stanowiska Skarżącego, a jedynie do oceny treści jego pism w wydanych decyzjach, co zresztą uczyniły w sposób niebudzący zastrzeżeń. Natomiast uwagi Skarżącego dotyczące lokalizacji kojców i psów oraz prawidłowości przebiegu granicy pomiędzy nim, a sąsiadem nie mogą być przedmiotem niniejszego postępowania w sprawie gdyż wykraczają poza jego zakres przedmiotowy. Strona nie żądała też przeprowadzenia oględzin, a jedynie zarzuciła w odwołaniu od decyzji I instancji zaniechanie ich przeprowadzenia. W ocenie Sądu nie zaistniały podstawy do przeprowadzenia tego typu czynności dowodowych przez organy administracji, gdyż w sprawie zebrany materiał dowodowy nie pozostawiał wątpliwości co do uprawnienia do wydania stosownych decyzji z uwzględnieniem zasady ekonomiki postępowania. Sąd również pragnie wskazać, że oględziny miejsca posadowienia garażu zostały przeprowadzone przez projektanta, co ma swój wyraz w opisie architektoniczno-budowlanym garażu, który stanowi składową akt administracyjnych sprawy. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną