II SA/Bk 141/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. C. M. od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 19 kwietnia 2012 r. pozostawiającego bez rozpoznania wniosek J. C. M. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. C. M. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego legalności wybudowania budynku p o s t a n a w i a pozostawić bez rozpoznania wniosek J. C. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych W dniu 27.02.2012 r. do tutejszego sądu wpłynęło pismo wskazujące wysokość świadczeń emerytalno – rentowych otrzymywanych przez małżonków M. Widnieje na nim podpis wyłącznie T. M., jednak w nagłówku pisma wskazano, że jego nadawcami są oboje małżonkowie M. i wynika to również z jego treści zawierającego sformułowanie "Proszę o rozpatrzenie naszej prośby" (k. 15). Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 01.03.2012 r. pismo potraktowano jak wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez oboje skarżących i skierowano do referendarza sądowego, który zarządzeniami z 05.03.2012 r. wezwał oddzielnie oboje skarżących do złożenia wniosków w terminie 7 dni na urzędowych formularzach pod rygorem pozostawienia ich bez rozpoznania (k. 18, 19). Wezwania odebrała w dniu 09.03.2012 r. T. M. w imieniu swoim i jako dorosły domownik w imieniu męża (k. 20, 21). W dniu 14.03.2012 r. wniosek na urzędowym formularzu nadesłała wyłącznie T. M. Został on rozpoznany odmownie postanowieniem z 19.04.2012 r. Natomiast do upływu wyznaczonego terminu tj. do piątku 16.03.2012 r. wniosku na urzędowym formularzu nie nadesłał J. C. M. Dlatego zarządzeniem z 19.04.2012 r. referendarz tutejszego sądu pozostawił ten wniosek bez rozpoznania. Powyższe rozstrzygnięcie doręczono skarżącemu z pouczeniem o sprzeciwie w dniu 23.04.2012 r. w trybie doręczenia zastępczego (k. 45, korespondencję odebrała żona). W ustawowym terminie na złożenie sprzeciwu J. C. M. złożył ten środek zaskarżenia (k. 47 - 48). Wskazał w nim przede wszystkim argumenty merytoryczne przeciwko kwestionowanej decyzji nadzoru budowlanego, natomiast nie zgodził się z treścią doręczonego mu zarządzenia referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie skarżącemu prawa pomocy należało pozostawić bez rozpoznania. Zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym wpadkowym o przyznanie prawa pomocy jest możliwość jego skutecznego zainicjowania wyłącznie na skutek złożenia wniosku na odpowiednim urzędowym formularzu, co wynika z art. 252 § 2 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Niedopełnienie tego wymogu skutkuje wezwaniem do złożenia wniosku na formularzu i jego wniesienia w zakreślonym terminie, a niezastosowanie się do wezwania – pozostawienie wniosku bez rozpoznania art. 257 p.p.s.a. Powyżej opisana sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej odnośnie skarżącego J. C. M. (T. M. dopełniła wymóg formularzowy i jej wniosek został merytorycznie rozpoznany). Z pisma z 24.02.2012 r., choć było ono podpisane wyłącznie przez skarżącą, wynika, że chodzi w nim o przyznanie prawa pomocy obojgu skarżącym. Stąd również i do J. C. M. skierowano wezwanie do złożenia wniosku na urzędowym formularzu. Brak odpowiedzi z jego strony w ustawowym terminie i niezłożenie urzędowego formularza wskazuje na zamiar odstąpienia od ubiegania się o zwolnienie od kosztów. W takiej sytuacji istnieje konieczność procesowego zakończenia postępowania wpadkowego wszczętego w stosunku do tego skarżącego, co mogło nastąpić tylko poprzez pozostawienie jego wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że nawet jeśli sąd, zamiast wezwać skarżącego do wypowiedzenia się czy składa wniosek o prawo pomocy, błędnie samodzielnie zinterpretował pismo z 24.02.2012 r. jako wniosek złożony przez obydwoje skarżących, a nie tylko T. M. – to takie błędnie wszczęte w stosunku do J. C. M. postępowanie wpadkowe należy zakończyć w dopuszczalnej procesowo formie, co też następuje niniejszym zarządzeniem. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 257 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.