II SA/Bk 1419/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 2 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. L. na decyzję Wójta Gminy Perlejewo z dnia 28 lipca 2025 r. Nr OR.1431.57.2025.AK w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100,00 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. , Wójt Gminy Perlejewo decyzją z 28 lipca 2025 r., nr OR.1431.57.2025.AK, odmówił A. L. (dalej: "Skarżący") udostępnienia informacji publicznej żądanej we wniosku z 7 lipca 2025 r. dotyczącej powołań, zatrudnienia, dokumentacji i wynagrodzeń na kluczowych stanowiskach w Urzędzie Gminy Perlejewo oraz jednostkach organizacyjnych Gminy w okresie od 2018 r. do dnia udzielenia odpowiedzi. Od powyższej decyzji organu I instancji Skarżący nie wniósł odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku, pomimo pouczenia w tym zakresie, lecz wywiódł skargę do tut. sądu administracyjnego. Skarga wraz z załącznikami została wysłana drogą mailową z adresu Skarżącego ([...]) na adres organu ([email protected]). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Rozpoznanie skargi poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co prowadzi do jej odrzucenia. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Z kolei z § 1a ww. przepisu wynika, że skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli podlega ona odrzuceniu z innych powodów, aniżeli wymienione w pkt 1-5a. Podstawowym warunkiem rozpoznania sprawy przez sąd jest skuteczne wniesienie skargi. W niniejszej sprawie kluczowe okazało się zbadanie dochowania właściwego trybu wniesienia skargi złożonej w formie dokumentu elektronicznego. W postępowaniu sądowoadministracyjnym istnieje bowiem możliwość wnoszenia pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jednakże konieczne jest w takim przypadku zachowanie przewidzianych przez ustawę standardów procesowych. Przede wszystkim wniesienie skargi w formie dokumentu elektronicznego jest możliwe jedynie za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu, co wynika wprost z treści art. 54 § 1a zd. 1 p.p.s.a. Definicja elektronicznej skrzynki podawczej została zawarta w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1557 z późn. zm.). Pod pojęciem tym ustawodawca nakazuje rozumieć dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Z kolei w art. 3 pkt 13 powyższej ustawy ustawodawca wskazał, że elektroniczna platforma usług administracji publicznej (ePUAP), to system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci internet. Z okoliczności faktycznych badanej sprawy wynika, że skarżący nie złożył skargi w formie dokumentu elektronicznego wniesionego do elektronicznej skrzynki podawczej organu na platformie ePUAP, lecz przesłał ją "zwykłą" pocztą elektroniczną (e-mailem) z adresu [...] na adres e-mail organu ([email protected]) – k. 3 akt sądowych. Skierowanie skargi do sądu administracyjnego w formie pisma elektronicznego na adres e-mail organu, który nie jest elektroniczną skrzynką podawczą tego organu na platformie ePUAP, nie może być uznane za skuteczne wniesienie skargi w formie dokumentu elektronicznego. Pojęcie elektronicznej skrzynki podawczej nie jest tożsame z adresem e-mail, choćby ten drugi był dostępny w przestrzeni publicznej. Konsekwentne stanowisko w tej kwestii zajmuje Naczelny Sąd Administracyjny i przedstawił je obszernie m.in. w postanowieniu z 15 czerwca 2021 r. sygn. III OSK 4856/21 (baza orzeczeń CBOSA, orzeczenia.nsa.gov.pl), a sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela je w całości. Sąd pragnie również odnotować, że na stronie internetowej Gminy Perlejewo (https://www.perlejewo.pl/) w zakładce "Kontakt" pod adresem e-mail widnieje adres skrytki (/Perlejewo/SkrytkaESP) oraz aktywny link do platformy ePUAP. Nie sposób zatem stwierdzić, że dostęp do elektronicznej skrzynki podawczej organu jest w jakiś sposób utrudniony. Z powyższego wynika, że w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie dochował warunku wnoszenia skarg drogą elektroniczną i tym samym nie wniósł skutecznie skargi. W związku z tym Sąd był obowiązany orzec o jej odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Niezależnie od powyższej przyczyny skarga podlega odrzuceniu również z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia. Zgodnie bowiem z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, która to ustawa w sposób kompleksowy reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej. Stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 – dalej zwana u.d.i.p.) odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Jak stanowi art. 16 ust. 2 pkt 1 u.d.i.p., do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy k.p.a., z tym, że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni. Przedmiotem zaskarżenia do sądu jest decyzja Wójta o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a więc decyzja organu I instancji. Skarżącemu przysługiwało zatem prawo do złożenia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku (jako organu II instancji), o czym wnioskodawca został prawidłowo pouczony w treści decyzji (s. 4). Zamiast tego Skarżący złożył skargę do WSA w Białymstoku. Tymczasem zaskarżeniu do sądu co do zasady może podlegać tylko decyzja organu drugiej instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Skarga przysługiwałaby zatem dopiero od ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Tym samym wnosząc skargę Skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, a zatem także z tego względu wniesiona skarga jest niedopuszczalna. W takim przypadku zastosowanie znajduje przytoczony już art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., obligujący sąd do odrzucenia skargi. Z tych wszystkich względów Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.