II SA/Bk 143/12
PostanowienieWSA w Białymstoku2012-05-09
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącej, polegająca na niskim dochodzie (zasiłek stały) i ponoszeniu kosztów utrzymania w domu pomocy społecznej, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącej, charakteryzująca się niskim dochodem w postaci zasiłku stałego, z którego znacząca część jest przeznaczana na opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, a także brak zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie.Stan faktyczny
Skarżąca K. O. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, wskazując na swój stan zdrowia (umiarkowany stopień niepełnosprawności) i pobyt w domu pomocy społecznej. Jej dochód stanowi zasiłek stały w kwocie 444 zł, z czego 310,80 zł przeznaczane jest na opłaty za pobyt. Skarżąca posiada niewielki dom i nieruchomość rolną, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Podniosła, że ze względu na trudną sytuację dochodową nie stać jej na skorzystanie z płatnych usług prawniczych.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 09 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi K. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zadłużenia z tytułu nienależnie pobranego świadczenia w postaci opłat za pobyt w domu pomocy społecznej p o s t a n a w i a przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
K. O. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata (k. 17). Skarżąca podniosła, iż jest osobą chorą i ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności do [...] grudnia 2012 r. Ze względu na swój stan zdrowia skarżąca przebywa w Domu Pomocy Społecznej w J. Dochód skarżącej stanowi zasiłek stały w kwocie 444 zł. Wnioskodawczyni posiada dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Poza tym skarżąca nie posiada zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu swego wniosku skarżąca podniosła, iż po opłaceniu opłaty za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w wysokości 310,80 zł pozostała kwota przeznaczana jest na zakup lekarstw, których nie zapewnia Dom Pomocy Społecznej. Wnioskodawczyni podniosła, iż ze względu na trudną sytuację dochodową nie ma możliwości skorzystania z płatnych usług prawniczych (k. 17-18).
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna K. O. uzasadnia tezę, iż nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego tj. kosztów ustanowienia pełnomocnika.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna K. O. uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni jest osobą schorowaną i przebywającą
w Domu Pomocy Społecznej. Jej dochodem jest zasiłek stały w wysokości 444 zł (k. 18), z którego 310,80 zł przeznaczane jest na opłacenie pobytu w Domu Pomocy Społecznej. Wnioskodawczyni poza niewielkim domem i nieruchomością rolną nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Niski comiesięczny dochód wystarcza jej jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych.
Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącej, a także brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie tj. kosztów ustanowienia adwokata.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło