II SA/Bk 159/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2010-05-11

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zwrotu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, strona skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, a jeśli tak, czy należy jej przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w sprawie dotyczącej zwrotu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a PPSA, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że skarżący wykazał brak możliwości poniesienia kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego utrzymania, biorąc pod uwagę jego niepełnosprawność, niski dochód i brak majątku.
Stan faktyczny
B. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie pełnomocnika) w sprawie ze skargi na decyzję SKO w Ł. dotyczącą zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Skarżący wskazał na brak dochodów, posiadanie jedynie zasiłku pielęgnacyjnego, niezdolność do pracy z powodu złego stanu zdrowia oraz zamieszkiwanie z rodzicami.
Rozstrzygnięcie
1. odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, adwokata, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego, w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. B. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, adwokata, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego podając, iż pozostaje sam gospodarstwie domowym, nie posiada źródeł dochodu, zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Wnioskodawca mieszka z rodzicami, ma orzeczoną niezdolność do pracy z uwagi na zły stan zdrowia (k. 27-28). Do akt sprawy skarżący dołączył: dokumentację medyczną (k. 3-8; k. 12; k. 20-21; k. 24-26); orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] września 2009 r. (k. 10; k. 23); orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] sierpnia 2009 r. (k. 9 i k. 22); decyzję MOPS w G. z dnia [...] września 2009 r. o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego (k. 11). Ad 1. Na wstępie należy odnieść się do wniosku B. K. w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych (zakres ten obejmuje również częściowe zwolnienie od kosztów sądowych). Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy zwrotu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, o czym orzeczono jak w sentencji. Ad 2. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez B. K. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Skarżący w zakreślonym przez siebie zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy wniósł o ustanowienie radcy prawnego, adwokata, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego. Sytuację taką należy potraktować jako zamiar ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika do reprezentowania wnioskodawcy w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ustalenie konkretnego rodzaju pełnomocnika (adwokat, radca prawny, doradca podatkowy, rzecznik patentowy) stanowi zatem uprawienie prowadzącego postępowanie wpadkowe w zakresie przyznania prawa pomocy, z tego względu postanowiono o przyznaniu skarżącemu radcy prawnego. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku B. K. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wskazał, iż faktycznie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami. Jedynym źródłem dochodu skarżącego pozostaje zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł miesięcznie - przyznany za okres od [...] sierpnia 2009 r. do [...] sierpnia 2011 r. (k. 11). B. K. korzysta z pomocy rodziców. Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną – stan po z. k., n. c. (orzeczony [...] stopień niepełnosprawności i całkowita niezdolność do pracy) – k. 23 i k. 25. Skarżący nie posiada majątku, zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W tej sytuacji biorąc pod uwagę przede wszystkim zły stan zdrowia wnioskodawcy oraz wysokość jego miesięcznego dochodu należało zatem stwierdzić, iż B. K. nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia radcy prawnego w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło