II SA/Bk 16/06
WyrokWSA w Białymstoku2006-05-18
Skład orzekający: Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder, Wojciech Stachurski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić ponownego odroczenia zasadniczej służby wojskowej, jeśli poborowy już raz z niego skorzystał, mimo przedstawienia ważnych powodów osobistych, rodzinnych i gospodarczych?Ratio decidendi
Organ administracji prawidłowo odmówił ponownego odroczenia zasadniczej służby wojskowej, ponieważ zgodnie z art. 39 ust. 5 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, odroczenie może być udzielone tylko jeden raz. Skoro skarżący już skorzystał z tej możliwości, brak było podstaw prawnych do ponownego jej przyznania, niezależnie od przedstawionych okoliczności.Stan faktyczny
Skarżący D. G. ubiegał się o ponowne odroczenie zasadniczej służby wojskowej, powołując się na prowadzenie gospodarstwa rolnego, konieczność spłaty kredytu oraz trudną sytuację rodzinną i zdrowotną ojca. Organy wojskowe odmówiły, wskazując, że skarżący już raz skorzystał z odroczenia, a ustawa przewiduje taką możliwość tylko jednokrotnie. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów ustawy i pominięcie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, asesor WSA Wojciech Stachurski (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2006 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w B. z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zasadniczej służby wojskowej - oddala skargę.-
Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w B., po rozpatrzeniu odwołania D. G. od decyzji Wojskowego Komendanta Uzupełnień w Ł. z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia zasadniczej służby wojskowej, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
D. G. zaskarżył decyzję Komendanta do Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w B., powołując się na fakt samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, konieczność spłaty zaciągniętego kredytu jak również szczególnie trudną sytuację rodzinną. Do odwołania dołączył: zawiadomienia Sądu Rejonowego w Ł. Wydziału Ksiąg Wieczystych (o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, tj. gospodarstwa oraz o utrzymaniu wpisów dotyczących utrzymania ustanowionych hipotek); umowę cesji praw z polisy ubezpieczeniowej mienia z bankiem [...] Spółka Akcyjna; zaświadczenie o stanie (pogorszeniu stanu) zdrowia ojca; umowę dotyczącą kredytu obrotowego nieodnawialnego; program spłat tegoż kredytu; umowę przewłaszczenia na zabezpieczenie rzeczy oznaczonych co do tożsamości oraz decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącą przyznania okresowej renty rolniczej ojcu.
Organ odwoławczy stwierdził, że myśl art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczpospolitej Polskiej (j.t. Dz. U.
z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm.), odroczenia zasadniczej służby wojskowej udziela się tylko jeden raz na okres od trzech do dwunastu miesięcy. Odwołujący się D. G., jak wynika z karty ewidencyjnej, korzystał z odroczenia zasadniczej służby wojskowej przez okres jednego roku, a więc wykorzystał już prawo przewidziane
w powołanym wyżej przepisie.
W złożonej do Sądu skardze D. G. zarzucił powyższej decyzji "rażące naruszenie prawa - poprzez naruszenie Ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o Powszechnym Obowiązku Obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 241.
poz. 2416) - powołując się jedynie na art. 39 st. 5. tej ustawy, pomijając milczeniem stan faktyczny" (...). Skarżący wniósł o "zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uchylenie jej w całości oraz zwrócenie do ponownego rozpatrzenia do niższej instancji", a także o przyjęcie jako istotne dowody w sprawie - wszystkie argumenty
i załączniki złożone i załączone do odwołania z dnia 15 października 2005 roku.
W uzasadnieniu skargi D. G. stwierdził, że faktem prawnym jest, iż jego aktualna sytuacja rodzinna, materialna i gospodarcza jest wystarczającym argumentem i dowodem, iż nie może on być powołany do odbycia zasadniczej służby wojskowej. Fakty te dokładnie opisał w swoim odwołaniu z dnia
15 października 2005 r. i stan ten dalej jest aktualny. Stan zdrowia jego ojca stale się pogarsza i wszystkie obowiązki związane z gospodarstwem rolniczym skarżący musi wykonywać samodzielnie. Pobrany kredyt w wysokości 50.000,00 zł również musi spłacić w terminie, aby uniknąć problemów materialnych, a nawet karnych.
W odpowiedzi Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w B. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że działalność administracji poddana została kontroli sądownictwu administracyjnemu. Sprawując tę kontrolę sądy administracyjne badają, czy zaskarżony akt lub czynność są zgodne z przepisem prawa - art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269). Co do zasady, wyłączona jest więc
w tym zakresie możliwość odwoływania się do innych kryteriów, jak np. słuszność lub celowość.
W świetle art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję mógłby ją uchylić, o co wnosił skarżący, gdyby stwierdził:
naruszenie prawa materialnego, w taki sposób, iżby miało to wpływ na wynik sprawy;
naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przedmiotowej sprawie żadna z tych przesłanek nie wystąpiła. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została wydana na podstawie i w granicach obowiązującego prawa.
Konstytucyjnym obowiązkiem obywatela polskiego jest obrona ojczyzny
art. 85 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z obowiązku tego wynika powszechny obowiązek służby wojskowej, której szczegółowe zasady odbywania określone zostały przepisami ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczpospolitej Polskiej (j.t. Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm.). Z przepisów art. 4 ust. 1 i 2 tej ustawy wynika, że powszechnemu obowiązkowi obrony podlegają wszyscy obywatele polscy zdolni ze względu na wiek i stan zdrowia do wykonywania tego obowiązku. W ramach powszechnego obowiązku obrony obywatele polscy są obowiązani do pełnienia służby wojskowej, służby
w obronie cywilnej, odbywania przysposobienia obronnego, uczestniczenia
w samoobronie ludności, pełnienia służby w jednostkach zmilitaryzowanych oraz do wykonywania świadczeń na rzecz obrony - na zasadach i w zakresie określonych
w ustawie.
Ustawodawca umożliwił udzielanie poborowym odroczenia zasadniczej służby wojskowej. W przepisie art. 39 cyt. ustawy wskazał przypadki, w których odroczenie może mieć miejsce oraz warunki tego odroczenia. Między innymi odroczenie może być poborowemu udzielone ze względu na ważne sprawy osobiste lub rodzinne poborowego, a w szczególności związane z zaistnieniem trudnej sytuacji osobistej lub rodzinnej, które nie upoważniają do udzielenia poborowemu odroczenia z tytułu sprawowania bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny albo z powodu konieczności załatwienia spraw związanych z prowadzeniem przez poborowego przedsiębiorstwa, gospodarstwa rolnego albo innej działalności gospodarczej
art. 39 ust. 3 tej ustawy. Na taką podstawę odroczenia zasadniczej służby wojskowej wskazał też D. G. w swoim wniosku z dnia 26 września 2005 r. złożonym do Komendanta Wojskowej Komisji Uzupełnień w Ł.
Słusznie jednak organy obu instancji przyjęły, że odroczenie zasadniczej służby wojskowej na tej podstawie może nastąpić tylko jeden raz na okres od trzech do dwunastu miesięcy, co wprost wynika z przepisu art. 39 ust. 5 cyt. ustawy. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy (k. 1 i 4 akt administracyjnych) D. G. korzystał już z odroczenia zasadniczej służby wojskowej z tego tytułu, co miało miejsce w okresie od 21 grudnia 2001 r. do 17 grudnia 2002 r. (w uzasadnieniu decyzji organu II instancji błędnie podano rok 2005). W związku z powyższym nie było podstaw prawnych do tego, aby takie odroczenie przyznać skarżącemu po raz wtóry. W tym przypadku ustawodawca nie pozostawił organowi administracyjnemu możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy.
W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja prawa nie narusza, co w świetle
art. 151 cyt. wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniało oddalenie skargi.-
Sygn. akt II SA/Bk 16/06 2006-06-05
Z A R Z Ą D Z E N I E
1. Odnotować wynik w repertorium.
2. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć stronie skarżącej
p. Dominikowi Gaickiemu wraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej.-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło