II SA/Bk 164/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Zaskarżoną decyzją Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] na podstawie której udzielono Polskim Sieciom Elektroenergetycznym S.A. zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonych w obrębie S.- działka nr [...] o pow. 9,2294 ha oraz N.– działka nr [...] o pow. 4,5117 ha, gmina B., stanowiących własność skarżącego, poprzez udzielenie inwestorowi zezwolenia na założenie i przeprowadzenie poprzez powyższe działki dwutorowej napowietrznej linii elektroenergetycznej 400 kV E. - Granica RP – zgodnie z decyzją Starosty S. z dnia [...] listopada 2014 r. ograniczającą sposób korzystania z ww. nieruchomości. W skardze na tę decyzję do sądu administracyjnego zawarto wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu podano, że decyzja zezwalająca na zajęcie nieruchomości swoim zakresem obejmuje obszar blisko 10-krotnie większy, aniżeli decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości. Kwestionowana decyzja umożliwia inwestorowi prowadzenie działań inwestycyjnych wobec całej nieruchomości skarżącego (tj. wobec pobudowanych na niej budynków gospodarczych, w tym chlewni - w której aktualnie znajduje się ok. 120 szt. trzody chlewnej) i może spowodować trudno odwracalne skutki, jak również wyrządzić mu znaczną szkodę. Nieruchomość skarżącego ma priorytetowe znaczenie dla prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, a działki te stanowią zaplecze żywieniowe dla ok. 120 sztuk trzody chlewnej. Skarżący corocznie pozyskuje z tych działek karmę dla zwierząt, a ponadto posiadanie tej działki oraz utrzymanie jej w dobrej kulturze rolnej gwarantuje mu płatności unijne w kwocie ponad 9.000 zł rocznie. Bezspornie zatem następstwa prawne i faktyczne kwestionowanej decyzji wywołają skutki powodujące istotną i trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego będzie albo w ogóle niemożliwy, albo też - dopiero po dłuższym czasie i stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Podkreślono, że zniszczenie zaplecza żywieniowego trzody chlewnej skutkować będzie - z uwagi na brak alternatywnego źródła pożywienia - koniecznością redukcji stanu tej trzody, a w konsekwencji - utratę jedynego źródła utrzymania skarżącego. Brak jest również jakiegokolwiek uzasadnienia dla zajmowania przez wnioskodawcę budynków gospodarczych skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podlega uwzględnieniu. Zgodnie z treścią art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 518 ze zm., dalej powoływana jako u.g.n.) starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Przepis art. 9 u.g.n. stanowi, że w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Z kolei z treści art. 124 ust. 1a u.g.n. wynika, że w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Z powyższej regulacji z jednej strony wynika, że skarga do sądu administracyjnego na decyzję wydaną na podstawie art. 124 u.g.n. powoduje wstrzymanie jej wykonania z urzędu. Z drugiej strony pomimo regulacji zawartej w art. 9 u.g.n. nakazującej wstrzymanie wykonania z urzędu decyzji wydanej na podstawie art. 124 u.g.n., ustawodawca w określonych przypadkach przewidział możliwość udzielenia, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności. W przedmiotowej sprawie zostały wydane obie decyzje, tj. zarówno decyzja w trybie art. 124 ust. 1u.g.n jak i decyzja w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. Do sądu administracyjnego zostały zaskarżone obie decyzje. Skarga na decyzję w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie linii elektroenergetycznej została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Bk 163/15. Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2015 r. wstrzymano wykonanie tej decyzji. W sprawie niniejszej przedmiotem skargi jest decyzja w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. W ocenie Sądu decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami (decyzja o niezwłocznym zajęciu nieruchomości) jest decyzją ściśle związaną z decyzją, o której mowa w art. 124 ust. 1 tej ustawy (decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości). Obie decyzje są wydane w graniach tej samej sprawy. Wstrzymanie wykonania tylko decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości bez wstrzymania wykonania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości niweczy sens tej instytucji (vide: ta też WSA w Białymstoku w postanowieniu z 12 czerwca 2014 r., II SA/Bk 526/14, pub. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012., poz. 270 ze zm.) należało wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.