II SA/Bk 164/16
PostanowienieWSA w Białymstoku2016-03-24
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, uwzględniająca jego dochody, wydatki, posiadany majątek oraz pomoc rodziny, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, uznając, że jego sytuacja materialna, charakteryzująca się niskimi dochodami, znacznymi wydatkami na utrzymanie pięcioosobowej rodziny, brakiem oszczędności oraz koniecznością korzystania z pomocy rodziny, uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący J. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, wskazując na trudną sytuację materialną swojej pięcioosobowej rodziny. Jako źródło dochodu podał emeryturę rolniczą i zasiłek rodzinny, a jako majątek ½ domu i samochód. Przedstawił szczegółowy wykaz miesięcznych wydatków, które znacznie przewyższają dochody. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające część wydatków.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego B. W. w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] stycznia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
J. N. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego B. W. podając, iż prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i trójką dzieci, w tym dwoma małoletnimi. Źródło miesięcznego utrzymania rodziny wnioskodawcy stanowi dochód uzyskiwany z tytułu emerytury rolniczej w kwocie 837,59 zł oraz zasiłku rodzinnego otrzymywanego przez żonę w kwocie 200 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi ½ domu o powierzchni [...] m2 (wartości 120.000 zł) oraz samochód osobowy A., rok produkcji [...]. Miesięczne wydatki rodziny skarżącego przedstawiają się następująco: gaz – 46 zł; energia elektryczna – 150 zł; woda – 180 zł; wyżywienie – 1.000 zł; środki czystości i kosmetyki – 60 zł; media tj. telefon i TV – 120 zł; obiady w szkole – 120 zł; przybory szkolne dzieciom – 20 zł; odzież – 200 zł; koszty utrzymania samochodu – 150 zł; opał – 600 zł oraz stancja córki – 400 zł. Rodzina wnioskodawcy poza tym nie posiada żadnych oszczędności, czy też innego majątku, a środki finansowe przeznaczane są na zaspokojenie jedynie niezbędnych potrzeb bytowych. Ponadto skarżący korzysta z pomocy najbliższej rodzinny (k. 5-8).
Do wniosku skarżący dołączył kserokopie dokumentów potwierdzających część ponoszonych wydatków (k. 19-23).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie
i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna J. N. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
W tym miejscu należy stwierdzić, iż stałym źródłem dochodu rodziny skarżącego pozostaje obecnie dochód z emerytury rolniczej w kwocie około 837,59 zł miesięcznie oraz zasiłek rodzinny w kwocie 200 zł. Majątek wnioskodawcy stanowi dom o powierzchni [...] m2 (wartości 120.000 zł) oraz samochód osobowy A., rok produkcji [...]. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności. Wszystkie środki finansowe przeznaczane są na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych pięcioosobowej rodziny, a i tak niezbędna jest pomoc najbliższej rodziny.
Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż J. N. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło