II SA/Bk 165/18

WyrokWSA w Białymstoku2018-05-29

Skład orzekający: Marek Leszczyński, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie wójta gminy o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora szkoły może zostać wydane, gdy sprawa odwołania poprzedniego dyrektora nie jest prawomocnie zakończona?
Ratio decidendi
Zaskarżone zarządzenie o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora szkoły zostało wydane przedwcześnie i bez podstawy prawnej, ponieważ sprawa odwołania poprzedniego dyrektora nie była prawomocnie zakończona. Dopóki nie zostanie prawomocnie rozstrzygnięta kwestia prawidłowości zarządzenia odwołującego poprzedniego dyrektora, formalnie nie powstał wakat na stanowisku dyrektorskim, co uniemożliwia przeprowadzenie nowego konkursu. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia.
Stan faktyczny
Wójt Gminy K. wydał zarządzenie o ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej w K. Skarżący J. G., poprzedni dyrektor, który został odwołany zarządzeniem, którego nieważność została wcześniej stwierdzona wyrokiem WSA, ale sprawa ta oczekuje na rozpoznanie skargi kasacyjnej, uznał, że ogłoszenie konkursu jest przedwczesne, gdyż nie powstał formalnie wakat. Po odmowie uchylenia zarządzenia przez organ, skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia zarządzenia. Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że minął termin na powierzenie obowiązków wicedyrektorowi.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność zaskarżonego zarządzenia. 2. Zasądzono od Wójta Gminy K. na rzecz skarżącego J. G. kwotę 780 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 maja 2018 r. sprawy ze skargi J. G. na zarządzenie Wójta Gminy K. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie ogłoszenia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły 1. stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia; 2. zasądza od Wójta Gminy K. na rzecz skarżącego J. G. kwotę 780 (siedemset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego W dniu [...] grudnia 2017 r. Wójt Gminy K. wydał Zarządzenie Nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu na dyrektora Szkoły Podstawowej w K., powołując jako podstawę prawną art. 63 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r., poz. 59) oraz § 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu. Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. J. G. wezwał Wójta Gminy K. do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie wydanego zarządzenia. W odpowiedzi na to wezwanie, pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. organ odmówił wykonanie tej czynności. J. G. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., żądając uchylenia niezgodnego z prawem Zarządzenia Nr [...] Wójta Gminy K. Powyższemu zarządzeniu zarzucono naruszenia przepisów art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, art. 63 ust. 1 w związku z art. 29 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe oraz § 1 rozporządzenia MEN z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora. Nadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania – art. 7 w zw. z art. 11 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że skarżący J. G. został odwołany ze stanowiska dyrektora szkoły w K. zarządzeniem nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. przez Wójta Gminy K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 28 września 2017 r. (sygn. akt II SA/Bk 500/17) stwierdził nieważność tego zarządzenia. Od tego wyroku Wójt Gminy złożył skargę kasacyjną z dnia 15 listopada 2017 r. do NSA w Warszawie. Skarga ta oczekuje na rozpoznanie. W ocenie skarżącego, zaistniała sytuacja nie uprawniała Wójta do ogłoszenia konkursu na dyrektora szkoły, skoro nie powstał wakat na tym stanowisku. Do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez NSA kwestii odwołania poprzedniego dyrektora szkoły tj. J. G., przedwczesnym było podejmowanie nowego zarządzenia konkursowego na stanowisko dyrektora tej samej szkoły. Nadto, w skardze zgłoszono dowody: o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Wojewodę P., wyroku WSA w Gliwicach z dnia 23.11.2015 r. – IV SA/Gl 883/15 oraz dokumentacji konkursowej. Pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wójt gminy K. wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że wydanie spornego zarządzenia było spowodowane sytuacją prawną, ponieważ przepis art. 36 a ust 5 ustawy o systemie oświaty określa 10 miesięczny termin powierzenia obowiązków dyrektora szkoły wicedyrektorowi lub nauczycielowi w sytuacji gdy dyrektora odwołano. Termin ten, w przypadku szkoły w K., po odwołaniu ze stanowiska dyrektora J. G. i powierzenia obowiązków innej osobie minął [...] lutego 2018 r. Na rozprawie sądowej w dniu 29 maja 2018 r. Wójt wyjaśnił, że konkurs przeprowadzono, wyłaniając dyrektora, obecnie sprawującego swoją funkcję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje: Skarga okazała się uzasadniona, chociaż nie wszystkie jej zarzuty można uznać za trafne. Po pierwsze: Sąd nie dopatruje się naruszenia przepisów postępowania – art. 7, 11, 77 k.p.a., gdyż takie postępowanie de facto nie było przeprowadzone, zaś organ miał świadomość istnienia wyroku sądowego w sprawie o sygnaturze II SA/Bk 500/17, skoro Wójt Gminy K. był stroną tego postępowania i złożył skargę kasacyjna na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku; Po drugie: wezwanie do usunięcia naruszenia prawa było zbyteczne, ponieważ od dnia 1 czerwca 2017 r. nie obowiązuje już w dawnym brzmieniu art.. 10 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 199o r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2017 r, poz. 1875), zwanej dalej u.s.g.; Po trzecie: wezwanie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Wojewody P. nie znajduje żadnego uzasadnienia, gdyż Wojewoda nie brał udziału w wydawaniu spornego zarządzenia, zaś wcześniejsze nieskorzystanie przez Wojewodę z rozstrzygnięcia nadzorczego pozostaje tylko w jego gestii; Po czwarte: Sąd nie dopuszcza dowodu z innych orzeczeń sądowych, a co najwyżej może je przytaczać na poparcie własnego stanowiska; Po piąte: Art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty (już nie obowiązujący) nie był podstawą prawną wydania zarządzenia, a więc nie sposób mówić o jego naruszeniu. Zgodnie z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.z 2017 r., poz. 369), zwanej dalej p.p.s.a., Sąd nie uchyla aktu administracji samorządowej lecz stwierdza jej nieważność. Powyższe zasady powinny być znane profesjonalnemu pełnomocnikowi działającemu w niniejszej sprawie. Co do zasady skarga, w ocenie Sądu, jest słuszna. Art. 91 ust. 1 u.s.g. stanowi, że uchwała lub zarządzenie wójta sprzeczna z prawem jest nieważne. Zgodnie z przepisem art. 168 § 1 p.p.s.a. orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje co do niego środek odwoławczy. Jest oczywistą w sprawie okoliczność, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 września 2017 r. stwierdzający nieważność zarządzenia Wójta Gminy K. z dnia [...] marca 2017 r. w przedmiocie odwołania J. G. ze stanowiska dyrektora szkoły, nie jest ostateczny i prawomocny ponieważ może uzyskać status prawomocności dopiero po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej. Zatem, konsekwencją wadliwego odwołania dyrektora szkoły, jest brak możliwości powołania na jego miejsce nowego dyrektora do czasu prawomocnego załatwienia sprawy prawidłowości zarządzenia odwołującego J. G. ze stanowiska dyrektora szkoły. Na datę wydania zaskarżonego zarządzenia o ogłoszeniu konkursu na stanowisko nowego dyrektora szkoły, powyższa sytuacja prawna jeszcze nie zaistniała czyli formalnie nie powstał wakat na stanowisku dyrektorskim. Wydanie zarządzenia z dnia [...] grudnia 2017 r. było więc co najmniej przedwczesne i nie znajdowało podstawy prawnej w art. 63 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe, które powołano w kwestionowanym zarządzeniu. W ocenie Sądu, organ wydał zarządzenie bez podstawy prawnej ponieważ taką podstawą nie mógł być art. 63 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe skoro nie zaistniał wakat na stanowisku dyrektora szkoły. W dniu wydania spornego zarządzenia stanowisko dyrektora było formalnie obsadzone, bowiem zarządzenie o odwołaniu J. G. z tego stanowiska utraciło byt prawny. Należy zaznaczyć, że orzecznictwo sądowoadminsitracyjne, w sytuacjach analogicznych jak niniejsza, jest jednolite czego przykładem są: wyrok NSA z dnia 30.10.2017 r. (I OSK 1447/17), wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17.08.2017 r. (II SA/Wa 249/17), wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23.06.2017 r. (II SA/Wa 478/17), wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23.11.2015 r. (IV SA/Gl 883/15). Orzeczenia te, chociaż wydane pod rządem, nieobowiązującej już ustawy Prawo o systemie oświaty, zachowują aktualność w świetle art. 63 obecnej ustawy Prawo oświatowe. Wójt Gminy K. , jako powód podjęcia spornego zarządzenia wskazuje na przepis art. 36 a ust. 5 ustawy o systemie oświaty, który to przepis w art. 63 ust. 13 obecnej ustawy Prawo oświatowe brzmi analogicznie, a wynika z niego, iż powierzenie obowiązków dyrektora osobie wicedyrektora lub nauczyciela następuje na okres nie dłuższy niż 10 miesięcy. Brzmienie w/w przepisu jest jednakże innym zagadnieniem i nie może mieć wpływu na niniejsze postępowanie. Ciągłość kierowania szkołą należy do przedsięwzięć organizacyjnych i nie jest jedynym wyjściem, w stanie faktycznym niniejszej sprawy, ogłoszenie konkursu na stanowisko dyrektora obarczonego błędem prawnym. Koniecznym jest także, w ocenie Sądu, nawiązanie do przepisów art. 101 ust. 1 u.s.g. w aspekcie legitymacji procesowej skarżącego J. G.O tym nie wspomina treść skargi, bowiem naruszenie interesu prawnego skarżącego spornym zarządzeniem wydaje się być oczywiste. Skoro na datę wydania zarządzenia nie została ustabilizowana sytuacja prawna dyrektora szkoły, to konsekwencje prawne, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, będą dotyczyły bezpośrednio skarżącego jako dotychczasowego dyrektora szkoły. Mając na względzie powyższe okoliczności i na podstawie art. 147 §1 i art. 200 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Zwrot kosztów postępowania sądowego obejmuje kwotę 300 zł wpisu sądowego uiszczoną przez skarżącego oraz kwotę 480 zł. tytułem wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło