II SA/Bk 167/21

WyrokWSA w Białymstoku2021-04-22

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Lemańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie zrealizowanych obiektów budowlanych (domek holenderski, wiata, zbiornik na nieczystości, ogrodzenie) jest zgodna z prawem, jeśli obiekty te zostały wzniesione na terenie parku krajobrazowego objętego ścisłą ochroną, gdzie obowiązuje zakaz wznoszenia jakichkolwiek budowli?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nakazująca rozbiórkę została wydana zgodnie z prawem. Samowolnie wzniesione obiekty budowlane, w tym domek holenderski, wiata, zbiornik na nieczystości i ogrodzenie, zostały zrealizowane na terenie parku krajobrazowego objętego strefą ścisłej ochrony (S-1), gdzie obowiązuje zakaz wznoszenia jakichkolwiek budowli. Naruszenie przepisów prawa miejscowego uniemożliwia legalizację samowoli budowlanej, a zastosowane przepisy Prawa budowlanego były właściwe ze względu na datę wszczęcia postępowania.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Z. Z. rozbiórkę samowolnie zrealizowanych obiektów budowlanych (domek holenderski, wiata, zbiornik na ścieki, ogrodzenie) na działce nr [...] w miejscowości P., gmina Ł. Obiekty te zostały wzniesione bez wymaganego zgłoszenia. Organ ustalił, że działka znajduje się na obszarze Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. w strefie zalewowej S-1, gdzie obowiązuje zakaz wznoszenia budowli. Z. Z. w skardze kwestionował ustalenia faktyczne i prawne, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych oraz błędne zastosowanie przepisów Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektów budowlanych oddala skargę. Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wszczął z urzędu (po sygnale Dyrektora Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N.) postępowanie w sprawie samowolnej budowy obiektu rekreacyjnego typu domek holenderski z wiatą drewnianą (tarasem) na działce nr [...] w miejscowości P., gmina Ł. Po przeprowadzeniu postępowania decyzją z dnia [...] listopada 2020r. powołując się na art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane, organ nakazał Z. Z. rozbiórkę samowolnie zrealizowanej na działce nr [...] w miejscowości P., gmina Ł., zabudowy rekreacyjnej – obiektu typu domek holenderski z urządzeniami w postaci bezodpływowego zbiornika na ścieki, obudowy studni i ogrodzenia oraz wiaty drewnianej pełniącej funkcję zadaszonego tarasu. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że przeprowadzone w sprawie w dniu [...] września 2020r. oględziny działki nr [...], stanowiącej własność U. i H. M., potwierdziły fakt zrealizowania na wskazanym terenie zabudowy rekreacyjnej – obiektu typu domek holenderski z urządzeniami w postaci bezodpływowego zbiornika na ścieki, obudowy studni i ogrodzenia oraz wiaty drewnianej pełniącej funkcję zadaszonego tarasu. Właściciele nieruchomości wskazali, że inwestorem robót budowlanych jest Z. Z. deklarujący wolę nabycia nieruchomości. Organ podał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29, gdzie określono wyjątki od powyższej zasady. Pozwolenia na budowę nie wymaga miedzy innymi realizacja wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 metrów kwadratowych a także budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii o powierzchni zabudowy do 35 metrów kwadratowych oraz zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 metrów sześciennych. Przed przystąpieniem do realizacji tego typu obiektów i urządzeń inwestor powinien jednak – stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego – zgłosić zamiar wykonywania robót budowlanych organowi administracji architektoniczno – budowlanej. W tym przypadku inwestor nie dopełnił wymaganych formalności. Podobnie postąpił w odniesieniu do ogrodzenia o wysokości powyżej 2,20m, wymagającego zgłoszenia w myśl art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Organ nadmienił, że pomimo, iż domek holenderski wraz z instalacjami został przywieziony i ustawiony na działce "w całości", po jego usytuowaniu w określonym miejscu, ze względu na przeznaczenie stal się niewątpliwie obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane. W odniesieniu do takich obiektów jak barakowozy, przyczepy i kontenery, przez ich "wybudowanie" rozumie się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym samo dostarczenie takiego obiektu oraz jego ustawienie na gruncie. Po ustaleniu, że obiekty budowlane na działce nr [...] powstały bez wymaganego zgłoszenia, organ sprawdził, czy w świetle przepisów planistycznych istniała możliwość legalizacji zabudowy i uczynił to kierując do Dyrektora Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. zapytanie, czy zrealizowana zabudowa jest zgodna normami określającymi zasady inwestowania na obszarze Ł. Parku Krajobrazowego. W otrzymanej odpowiedzi zostało podane, że działka nr [...] w obrębie P., na której zrealizowano inwestycję położona jest na obszarze Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. w strefie zalewowej S-1, określonej w "Planie ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. z planem zadań ochronnych OSOP i SOOS Natura 2000 Przełomowa Dolina N.". W planie tym wskazane zostały zasady udostępniania obszaru Parku do zainwestowania w poszczególnych strefach, a zgodnie z § 57, w strefie S-1 obowiązuje: 1. zakaz zmian form użytkowania terenów z wyjątkiem postulowanych w rozporządzeniu, 2. zakaz wznoszenia jakichkolwiek budowli z wyjątkiem nietrwałych, służących doraźnym celom gospodarczym (paśniki, brogi itp.) oraz z wyjątkiem obiektów służących edukacji ekologicznej prowadzonej przez ŁPKDN – zakaz nie dotyczy również przedsięwzięć wymienionych w art. 17 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody, 3. zakaz biwakowania poza miejscami wyznaczonymi do tego celu, 4. zakaz zasypywania i grodzenia naturalnych zbiorników wodnych, bagien i zastoisk Przytoczona treść przepisów prawa miejscowego, jak stwierdził organ, nie pozwala na legalizację samowoli budowlanej i czyni koniecznym orzeczenie rozbiórki wzniesionych samowolnie obiektów budowlanych stosownie do treści art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego. Końcowo organ nadmienił, że z uwagi na wszczęcie postępowania przed wejściem w życie przepisów ustawy z 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2020r., poz. 471) zastosowanie w sprawie miały przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązujących do 18 września 2020r. Z. Z. złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym zaprzeczył ustaleniu, że działka nr [...] położona jest na obszarze Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. w strefie zalewowej S-!. Jego zdaniem, działka o numerze [...] położona jest strefie S-2, dla której nie obowiązują zakazy dotyczące strefy S-1 a w konsekwencji możliwa jest legalizacja samowoli budowlanej, której odwołujący się dopuścił nie zdając sobie sprawy z konieczności zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Zarzuty odwołania zostały następnie sprecyzowane przez profesjonalnego pełnomocnika inwestora, który zarzucił decyzji organu I instancji: - naruszenie art. 107 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez niewskazanie podstawy prawnej decyzji, co utrudnia kontrolę instancyjną decyzji; - naruszenie art. 7, 77§ 1, 103 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego przez co nie poczyniono ustaleń istotnych dla wydania końcowego rozstrzygnięcia sprawy, w tym ustalenia, kiedy i przez kogo obiekt zrealizowano i go ukończono tj. okoliczności przesądzających o wyborze właściwych przepisów prawa materialnego oraz właściwego trybu i zakresu postępowania naprawczego; - niezasadne zastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 2a i 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 3 Prawa budowlanego, poprzez pominięcie faktu, że domek typu holenderskiego jako trwale niezwiązany z gruntem nie spełnia definicji budynku i jako taki nie podlega dyspozycji przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 i 2a Prawa budowlanego; Z ostrożności procesowej pełnomocnik inwestora podniósł zarzuty: - niezastosowania w sprawie art. 103 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od 19 września 2020r. mimo, że nie doszło do wydania decyzji ostatecznej przed tą datą i należało stosować przepisy Prawa budowlanego w znowelizowanym brzmieniu; - zastosowania w sprawie przepisów art. 29 ust. 1 pkt 2a i 29 ust. 1 pkt 2 oraz 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 i 49b ust. 2 Prawa budowlanego w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy Prawa budowlanego mimo braku podstaw do stosowania tych przepisów. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego w B. w toku postępowania odwoławczego włączył do akt sprawy cześć tekstową i graficzną uchwały Rady Gminy Ł. z [...] lipca 2013r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Ł. w części dotyczącej terenów położonych na obszarach wsi R. i P. a także część tekstową i graficzną uchwał Sejmiku Województwa P. z [...] stycznia 2011r w sprawie zmiany rozporządzenia Wojewody P. w sprawie Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. oraz w sprawie ustanowienia planu ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. wraz z tekstem planu ochrony. Następnie po powiadomieniu stron postępowania o zebraniu materiału dowodowego, decyzją z dnia [...] stycznia 2021r. organ II instancji orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej organ II instancji w pierwszej kolejności stwierdził, że nietrafne jest zarzucanie decyzji organu I instancji oparcia decyzji na niewłaściwej treści przepisów Prawa budowlanego. Organ odwoławczy zgodził się z oceną organu I instancji, że z uwagi na wszczęcie w sprawie postępowania w dniu [...] września 2020r. tj. przed wejściem w życie nowelizacji ustawy Prawo budowlane, należało w sprawie stosować przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do 19 września 2020r. Organ odwoławczy następnie przytoczył treść art. 28 ust. 1 i 29 ust. 1 pkt 2 i pkt 2a oraz 29 ust. 1 pkt 3a, 29 ust. 1 pkt 23 i 29 ust. 2 pkt 10 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020r. i stwierdził, że roboty budowlane zrealizowane przez Z. Z. wymagały zgłoszenia, którego inwestor nie dokonał. Wznosząc bez zgłoszenia budynek rekreacji indywidualnej – domek holenderski, posadowiony na betonowych bloczkach, o powierzchni zabudowy 27,28 metrów kwadratowych inwestor naruszył art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy. Wznosząc bez zgłoszenia drewnianą wiatę posiadającą niezależną konstrukcję o powierzchni zabudowy 30,80 metrów kwadratowych, inwestor naruszył art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Realizując bez zgłoszenia zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 metrów sześciennych inwestor naruszył art. 29 ust. 1 pkt 3a w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane a wznosząc bez zgłoszenia ogrodzenie o wysokości powyżej 2,20m naruszył przepis art. 29 ust. 1 pkt 23 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Tym samym, jak stwierdził organ, zaistniała w sprawie konieczność wdrożenia procedury legalizacyjnej z art. 49b ustawy Prawo budowlane. W świetle tego przepisu warunkiem zalegalizowania samowoli jest stwierdzenie zgodności zrealizowanych robót budowlanych z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz innymi aktami prawa miejscowego a także zgodności z przepisami techniczno – budowlanymi w stopniu umożliwiającymi doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Organ II instancji powtórzył za organem I instancji, że działka nr [...] położona w miejscowości P., gmina Ł. położona jest na obszarze Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. w strefie zalewowej S-1, określonej w "Planie ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. z planem zadań ochronnych OSOP i SOOS Natura 2000 Przełomowa Dolina N.". tj. jest objęta ustaleniami uchwały Sejmiku Województwa Podlaskiego z 10 stycznia 2011r. nr III/20/11 opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z 2011r. pod pozycją 334. Zrealizowana przez inwestora zabudowa działki narusza ustalenia planu ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N., zawarte w § 57 odnoszące się do strefy S-1, obejmującej koryto rzeczne oraz terasę zalewową N. wraz z jej starorzeczami i dopływami, w tym narusza zakaz wznoszenia jakichkolwiek budowli na tym obszarze. Organ odwoławczy nie podzielił twierdzenia inwestora jakoby działka nr [...] położona była na obszarze strefy S-2, na której nie obowiązują zakazy dotyczące strefy S-1. Z uwagi na naruszenie prawa miejscowego, nie ma prawnych możliwości zalegalizowania zabudowy . Organ II instancji nie zgodził się też z pozostałymi zarzutami odwołania i stwierdził, że decyzja organu I instancji przywołuje właściwe przepisy prawa materialnego oraz została wydana bez naruszenia przepisów proceduralnych. Wskazał, że data realizacji zabudowy (lato 2020r.) wynikała z wypowiedzi współwłaściciela działki nr [...], dokumentacji fotograficznej wykonanej [...] sierpnia 2020r., przekazanej przez Dyrektora Ł. Parku Krajobrazowego oraz ustaleń dokonanych w dniu oględzin mających miejsce [...] września 2020r. Organ nadmienił, że nie ma znaczenia fakt niezwiązania domku holenderskiego z gruntem albowiem ustawodawca w art. 29 ust. 1 pkt 2a nie uzależnił wymogu dokonania zgłoszenia od sposobu związania obiektu z gruntem. Oraz dodał, że pomiar wysokości ogrodzenia został wykonany przez pracowników organu I instancji dysponujących odpowiednimi kwalifikacjami i umiejętnością dokonania pomiaru. W skardze wniesionej do sądu administracyjnego na powyższą decyzję ostateczną Z. Z. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika powtórzył zarzuty odwołania tj. podniósł zarzuty: - naruszenia art. 107 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez niewskazanie podstawy prawnej decyzji, co utrudnia kontrolę instancyjną decyzji; - naruszenia art. 7, 77§ 1, 103 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego przez co nie poczyniono ustaleń istotnych dla wydania końcowego rozstrzygnięcia sprawy, w tym ustalenia, kiedy i przez kogo obiekt zrealizowano i go ukończono tj. okoliczności przesądzających o wyborze właściwych przepisów prawa materialnego oraz właściwego trybu i zakresu postępowania naprawczego; - niezasadnego zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 2a i 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 3 Prawa budowlanego, poprzez pominięcie faktu, że domek typu holenderskiego jako trwale niezwiązany z gruntem i nie spełnia definicji budynku i jako taki nie podlega dyspozycji przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 i 2a Prawa budowlanego; Z ostrożności procesowej pełnomocnik inwestora podniósł zarzuty - niezastosowania w sprawie art. 103 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym od 19 września 2020r. mimo, że nie doszło do wydania decyzji ostatecznej przed tą datą i należało stosować przepisy Prawa budowlanego w znowelizowanym brzmieniu; - błędnego zastosowania w sprawie przepisów art. 29 ust. 1 pkt 2a i 29 ust. 1 pkt 2 oraz 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 i 49b ust. 2 Prawa budowlanego w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy Prawo budowlane. Pełnomocnik skarżącego dodatkowo podniósł zarzut błędnego niestwierdzenia nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 i 5 K.p.a. tj. wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Podnosząc powyższe zarzuty pełnomocnik inwestora wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania administracyjnego. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Na wstępie sąd wyjaśnia podstawę prawną skierowania sprawy do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 8 kwietnia 2021r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym na dzień 22 kwietnia 2021r. Z zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wynika, że podstawą skierowania sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym był art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVI-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r., poz. 374 ze zm.) oraz §1 pkt 1 i 2 oraz § 3 Zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Naczelnym Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym. Z § 3 Zarządzenia Prezesa NSA nr 39 wynika, że wynikające z § 1 pkt 2 skierowanie do załatwienia na posiedzeniu niejawnym spraw wyznaczonych do rozpatrzenia na rozprawie, znajduje odpowiednie zastosowanie do wojewódzkich sądów administracyjnych, których siedziby znajdują się na terenie objętym obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020r., poz. 1758 ze zmianą wynikającą z Rozporządzenia Rady Ministrów z 16 października 2020r. – Dz. U. z 2020r. poz. 1829). Powołanym wyżej rozporządzeniem zmieniającym Rada Ministrów objęła obszarem czerwonym z dniem 17 października 2020r. również miasto na prawach powiatu Białystok, będące siedzibą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. W konsekwencji wyznaczone dotychczas rozprawy w WSA w Białymstoku zostały odwołane z uwagi na realnie istniejące zagrożenie dla zdrowia osób uczestniczących w rozprawie a sprawy wyznaczone na rozprawę zostały skierowane do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów stosownie do treści art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVI-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020r., poz. 374 ze zm.). Również sprawy, dla których nie był jeszcze wyznaczony termin rozprawy, z uwagi na objęcie z dniem 24 października 2020r. obszarem czerwonym terytorium całego kraju (vide: Rozporządzenie Rady Ministrów z 23 października 2020r. – Dz. U. z 2020r., poz. 1871) były na mocy indywidualnych zarządzeń przewodniczącego wydziału kierowane do rozpoznania na posiedzeniach niejawnych z uwagi na nadal istniejące realnie zagrożenie dla zdrowia osób uczestniczących w rozprawie. Skarga podlegała oddaleniu albowiem zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów prawa materialnego oraz po przeprowadzeniu postępowania nienaruszającego procedury administracyjnej, w którym doszło do wyjaśnienia w sposób właściwy okoliczności sprawy istotnych dla rozstrzygnięcia oraz do poszanowania uprawnień procesowych stron postępowania. Wbrew głównemu zarzutowi skargi oparcia decyzji na niewłaściwych przepisach prawa materialnego, sąd zgadza się ze stanowiskiem organów obu instancji, że oceny robót budowlanych zrealizowanych na działce o numerze [...] położonej w miejscowości P., gmina Ł., należało dokonać przy zastosowaniu przepisów ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przez 19 września 2020r. tj. przed wejściem w życie szerokiej nowelizacji ustawy Prawo budowlane wynikającej z ustawy z 13 lutego 2020r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020r., poz. 471). Jak wynika bowiem z art. 25 ustawy nowelizującej, do spraw uregulowanych przepisami Prawa budowlanego, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, przepisy ustawy zmienianej stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zważywszy, że wszczęcie postępowania w sprawie robót budowlanych zrealizowanych na działce o numerze [...] położonej w miejscowości P., gmina Ł. nastąpiło [...] września 2020r. (data zawiadomienia o wszczęciu postępowania o wyznaczeniu terminu oględzin – k. 17 akt administracyjnych organu I instancji), w sprawie miały zastosowanie przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu dotychczasowym. Obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było zatem poczynienie dokładnych wyjaśnień, kiedy i jakie roboty budowlane poczynił inwestor, zakwalifikowania robót według definicji Prawa budowlanego obowiązujących w dacie wykonania robót, sprawdzenia spełnienia jakich formalności prawnych wymagało przystąpienie do realizacji robót budowlanych, ustalenia, czy formalności tych dopełnił inwestor a następnie przyporządkowania ustaleń pod konsekwencje prawne, przewidziane w art. 48 – 51 Prawa budowlanego w brzmieniu ustawy Prawo budowlane obowiązującym przed 19 września 2020r. W postępowaniu administracyjnym organ nadzoru budowalnego I instancji bezspornie ustalił, że na działce nr [...] w miejscowości P., gmina Ł. została zrealizowana zabudowy rekreacyjna w postaci domku holenderskiego z urządzeniami: bezodpływowym zbiornikiem na ścieki, obudową studni, ogrodzeniem oraz wiatą drewnianą pełniącą funkcję zadaszonego tarasu. Ustaleń co do charakteru zabudowy organ dokonał w czasie oględzin terenu inwestycji dokumentując stan zabudowy zdjęciami obiektów budowlanych i opisem zawartym w protokole z oględzin. Obecny na oględzinach właściciel działki stanowiącej teren inwestycji H. M. stwierdził, że zabudowa została zrealizowana w miesiącach lipiec – sierpień 2020r. przez osobę, która zainteresowana jest nabyciem działki, którą okazał się Z. Z.. Inwestor potwierdził fakt realizacji zabudowy na działce nr [...] (k. 31-32 akt administracyjnych organu I instancji). Kwestionowanie w skardze daty wzniesienia obiektów budowlanych pozostaje w sprzeczności z ustaleniami organu, niepodważanymi na etapie postępowania administracyjnego. Organy nadzoru budowlanego obu instancji dokonały prawidłowej kwalifikacji wzniesionych na działce nr [...] obiektów budowlanych w świetle mających zastosowanie przepisów ustawy Prawo budowlane, trafnie stwierdzając, że: - zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2a w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 metrów kwadratowych, wymagała zgłoszenia; - zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, budowa wiat o powierzchni zabudowy do 35 metrów kwadratowych, wymagała zgłoszenia; - zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 3a w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, budowa zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 metrów sześciennych wymagała zgłoszenia; - zgodnie z art. 29 ust.1 pkt 23 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy prawo budowlane, budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m wymagała zgłoszenia; Następnie, po sprawdzeniu, że inwestor nie zgłosił w organie architektoniczno – budowlanym, zamiaru realizacji opisanej wyżej zabudowy (fakt przy tym braku zgłoszenia został przyznany przez inwestora) organy nadzoru budowlanego zbadały, czy w świetle przepisów Prawa budowlanego istniała możliwość zalegalizowania samowolnie zrealizowanych robót budowlanych. Wdrożenie procedury legalizacji robót budowlanych prowadzonych bez wymaganego zgłoszenia jest dopuszczalne - w świetle mającego zastosowanie w sprawie przepisu art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego – tylko wtedy, jeśli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno – budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Prawidłowo organu nadzoru budowlanego stwierdziły w sprawie, że na przeszkodzie wdrożenia procedury legalizacyjnej z art. 49b ustawy Prawo budowlane, stoi sprzeczność lokalizacji zabudowy działki nr [...] z przepisami prawa miejscowego. Działka nr [...] położona w miejscowości P., gmina Ł. położona jest bowiem na obszarze Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. w strefie zalewowej S-1, określonej w "Planie ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. z planem zadań ochronnych OSOP i SOOS Natura 2000 Przełomowa Dolina N.". tj. jest objęta ustaleniami uchwały Sejmiku Województwa Podlaskiego z 10 stycznia 2011r. nr III/20/11 opublikowanej w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z 2011r. pod pozycją 334. Zrealizowana przez inwestora zabudowa działki narusza ustalenia planu ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N., zawarte w § 57 odnoszące się do strefy S-1, obejmującej koryto rzeczne oraz terasę zalewową N. wraz z jej starorzeczami i dopływami, w tym narusza zakaz wznoszenia jakichkolwiek budowli na tym obszarze. W "Planie ochrony Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. z planem zadań ochronnych OSOP i SOOS Natura 2000 Przełomowa Dolina N.". wskazane zostały zasady udostępniania obszaru Parku do zainwestowania w poszczególnych strefach, a zgodnie z § 57, w strefie S-1 obowiązuje: 1. zakaz zmian form użytkowania terenów z wyjątkiem postulowanych w rozporządzeniu, 2. zakaz wznoszenia jakichkolwiek budowli z wyjątkiem nietrwałych, służących doraźnym celom gospodarczym (paśniki, brogi itp.) oraz z wyjątkiem obiektów służących edukacji ekologicznej prowadzonej przez ŁPKDN – zakaz nie dotyczy również przedsięwzięć wymienionych w art. 17 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody, 3. zakaz biwakowania poza miejscami wyznaczonymi do tego celu, 4. zakaz zasypywania i grodzenia naturalnych zbiorników wodnych, bagien i zastoisk Zdaniem sądu prawidłowość zastosowania w sprawie właściwych przepisów prawa materialnego jest niewątpliwa. Całkowicie niezrozumiały jest zarzut skargi naruszenia art. 103 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego ponieważ jest to przepis przejściowy dla ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. a nie dla ustawy nowelizującej Prawo budowalne z dnia 13 lutego 2020r. Dla skuteczności zastosowania przepisu art. 103 ustawy Prawo budowlane konieczne byłoby wykazanie, że postępowanie administracyjne wszczęto przez 1 stycznia 1995r. i oceniane obiekty budowalne były wzniesione przed tą datą, co oczywiście nie miało miejsca w sprawie niniejszej. Zrealizowana zabudowa rekreacyjna jest nowa gdyż wzniesiona została latem 2020r. Fakt położenia działki nr [...] stanowiącej teren inwestycji na obszarze strefy S-1 Ł. Parku Narodowego potwierdził Dyrektor Ł. Parku Krajobrazowego Doliny N. w piśmie z 15 października 2020r. skierowanym do organu nadzoru budowlanego I instancji w odpowiedzi na zapytanie, czy zrealizowane obiekty i urządzenia na tej działce naruszają ustalenia określone w przepisach prawa miejscowego dotyczących zasad inwestowania na obszarze Parku (vide: k. 36 i 40 akt administracyjnych I instancji). Zarzut zatem skargi braku ustaleń co do miejsca położenia zrealizowanej zabudowy, jest zarzutem nietrafnym. Sąd zgadza się także ze stwierdzeniem organu nadzoru budowlanego, że fakt niezwiązania domku holenderskiego z gruntem nie ma wpływu na kwalifikację robót budowlanych albowiem ustawodawca w art. 29 ust. 1 pkt 2a nie uzależnił wymogu dokonania zgłoszenia od sposobu związania obiektu z gruntem oraz, że pomiar wysokości ogrodzenia jako wykonany przez pracowników organu dysponujących odpowiednimi kwalifikacjami i umiejętnością dokonywania pomiarów, należy uznać za prawidłowy. Reasumując sąd uznał, że zarzuty skargi nie prowadzą do podważenia prawidłowości zaskarżonej decyzji a w konsekwencji skargę oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło