II SA/Bk 1747/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 lutego 2026 r. wniosku skarżących o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w sprawie ze skargi A. M. K. i T. K. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z 24 września 2025 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych p o s t a n a w i a przywrócić termin do uzupełnienia braku formalnego skargi Skarżący – A.K. i T. K. wnieśli do sądu administracyjnego skargę na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bielsku Podlaskim z 8 sierpnia 2025 r. nr 5140.13.2024 zobowiązujące E. R. do wstrzymania robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku gospodarczego, usytuowanego na działce nr geod. 12/14 w m. Niemyje Stare gm. Rudka. Skarga ta została odrzucona postanowieniem z 22 grudnia 2025 r. z tego powodu, że skarżący nie uzupełnili w wyznaczonym terminie braku formalnego skargi w postaci podania nr Pesel. Postanowienie to zostało skutecznie doręczone 29 grudnia 2025 r. W dniu 5 stycznia 2026 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżąca – A.K., działając we własnym imieniu oraz jako pełnomocnik skarżącego T. K., złożyła do sądu wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia tego braku formalnego skargi, wskazując jednocześnie brakujące nr Pesel. W uzasadnieniu wniosku podano, że skarżąca od lat cierpi na artrozę kolana, która uniemożliwia jej codzienne swobodne poruszanie się. W połowie października 2025 r. skarżący T. K. wyjechał z granicę w celach zarobkowych. Wyjeżdżając pozostawił żonie pełnomocnictwo, gdyż przewidywany powrót miał nastąpił na przełomie roku 2025/2026. W dniu 31 października 2025 r. skarżąca przebywała w domu sama, odwiedził ją jedynie syn. Korespondencję zawierającą wezwania do uzupełnienia braków skargi odebrał syn i odłożył na półkę w kuchni. Następnego dnia 1 listopada 2025 r. także i syn wyjechał za granicę w celach zarobkowych. Skarżąca po otwarciu korespondencji zadzwoniła do syna z prośbą o dokonanie przelewu tytułem wpisu sądowego od skargi. Przelew ten został wykonany. Syn nie dysponował natomiast pełnomocnictwem, aby móc skutecznie uzupełnić brak formalny skargi w postaci wskazania numerów Pesel. Skarżąca pozostając sama w domu na wsi, przy braku możliwości poruszania się nie była w stanie udać się na najbliższą pocztę położoną w Rudce w odległości 5 km od miejsca jej zamieszkania. W dniu 29 grudnia 2025 .r syn wrócił do polski i odwiedził skarżącą. W tym też dniu doręczone zostało postanowienie o odrzuceniu skargi. W terminie 7 dni od ustania przyczyny uniemożliwiającej uzupełnienie braków formalnych skargi, skarżąca w imieniu własnym i małżonka złożyła wniosek o przywrócenie terminu. Do wniosku dołączono zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia skarżącej z 5 stycznia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie do treści art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Na mocy art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosownie do art. 87 § 2 P.p.s.a. w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W myśl art. 87 § 4 P.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z powyższych przepisów wynika, że aby można było orzec o przywróceniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi strona powinna: 1) uchybić terminowi do ich uzupełnienia, 2) złożyć wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia tych braków oraz je uzupełnić, w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) uprawdopodobnić okoliczność wykazującą, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Przy czym dwa pierwsze warunki mają charakter formalny i dopiero ich spełnienie umożliwia przesądzenie merytoryczne o zasadności wniosku, tj. o tym, czy spóźnienie było przez stronę zawinione czy też nie. Nie ulega wątpliwości, że w sprawie niniejszej doszło do uchybienia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci wskazania nr Pesel skarżących. Z tego powodu skarga została odrzucona postanowieniem z 22 grudnia 2025 r. Wobec tego zasadnym było złożenie wniosku o jego przywrócenie. Niewątpliwie wniosek został złożony w terminie. Termin 7-dniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu należy w sprawie niniejszej liczyć od daty doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi. Postanowienie to zostało skutecznie doręczone 29 grudnia 2025 r. a wniosek został złożony w dniu 5 stycznia 2025 r. Przechodząc do merytorycznej oceny okoliczności podanych we wniosku wskazać należy, że warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Strona nie jest obowiązana w postępowaniu o przywrócenie terminu do udowodnienia braku swej winy lecz wystarczy uprawdopodobnienie powyższej okoliczności. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu o znaczeniu ścisłym, a więc środkiem nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Skoro zatem ustawa dopuszcza uprawdopodobnienie braku winy, stanowiąc wyjątek od zasady udowadniania, działa tym samym na korzyść strony pozwalając w określonym wypadku na uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego, zamiast jego udowodnienia. W przedmiotowej sprawie skarżąca wskazała, że powodem uchybienia terminu był jej stan zdrowia, który uniemożliwia swobodne poruszanie się. Stan zdrowia opisany w uzasadnieniu wniosku potwierdza dołączone do akt zaświadczenie lekarskie. Wynika z niego, że skarżąca choruje na zwyrodnienie stawu kolanowego lewego oraz przebyła uraz kolana na skutek konięcia krowy. Leczy się u ortopedy a na dzień 13 stycznia 2026 r. ma zaplanowany zabieg operacyjny. Jednocześnie skarżąca uprawdopodobniła, że w okresie biegu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi przebywała w domu sama. Mąż za granicę wyjechał w połowie października 2025 r. Wezwanie do uzupełnienia braków skargi w dniu 31 października 2025 r. co prawda odebrał syn skarżącej. Ale już 1 listopada 2025 r. także i on wyjechał za granicę i wrócił 29 grudnia 2025 r. O ile brak skargi w postaci wpisu mógł być uzupełniony przez syna przelewem bankowym o tyle uzupełnienie braku skargi w postaci nadesłania brakujących nr Pesel wymagał udania się na pocztę. Z powyższego wynika, że skarżąca wykazała, że ma ograniczone możliwości poruszania, uprawdopodobniła także, że w okresie biegu terminu była w domu sama, termin ten upływał 7 listopada 2025 r. Wskazała także, że najbliższa poczta położona jest w Rudce w odległości 5 km od miejsca zamieszkania skarżącej. Zdaniem sądu argumentacja przytoczona za przywróceniem terminu uprawdopodobnia brak winy skarżących w jego uchybieniu i zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe, w oparciu o art. 86 i 87 P.p.s.a., sąd, orzekł jak w sentencji postanowienia.