II SA/Bk 1781/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 stycznia 2026 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku z dnia 29 sierpnia 2025 r. nr 61/D-II/NZ/2025 w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Zambrowie z dnia 05.06.2025 r. numer 1/P/NZ/2025; 2. zasądza od Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku na rzecz skarżącego D. K. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z 5 czerwca 2025 r. nr NZ.0523.224.2025 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Zambrowie (dalej: "PPIS"), działając m.in. na podstawie art. 106 § 1 i § 5 k.p.a. oraz art. 64 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 2a ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym(Dz.U. 2024 r., poz. 1130 ze zm.; dalej: "u.p.z.p.") uzgodnił negatywnie projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku magazynowego na budynek inwentarski do 168,068 DJP, budowie dwóch silosów na paszę wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną w zabudowie zagrodowej na działce nr [...] położonej w miejscowości G. w gminie R. w powiecie zambrowskim, pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych. W uzasadnieniu ww. postanowienia PPIS wyjaśnił, że wnioskiem z 23 maja 2025 r. Wójt Gminy R. (dalej: "Wójt") zwrócił się o uzgodnienie warunków zabudowy pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, ujętych w projekcie decyzji o warunkach zabudowy dla wyżej opisanej inwestycji, planowanej do realizacji przez D. K. (inwestor). Dalej PPIS wskazał, że do ww. wniosku załączono projekt decyzji o warunkach zabudowy wraz z załącznikami: załącznik graficzny do projektu decyzji o warunkach zabudowy, kopia wniosku inwestora, protest mieszkańców, analiza ryzyka dla ujęcia wodociągu lokalnego Spółdzielni Mieszkaniowej "N." w G. (dalej: "SM"), decyzja zasobowa, decyzja wodnoprawna, decyzja ustanowienia strefy ochronnej, wypis z rejestru gruntów, wypis z KRS. W ocenie PPIS z załączonej dokumentacji wynika, że planowana inwestycja obejmuje w szczególności: przebudowę i zmianę sposobu użytkowania budynku magazynowego na budynek inwentarski (kurnik) do 168,068 DJP, budowę dwóch silosów na paszę, budowę studni do poboru wody pitnej, budowę bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3, budowę dwóch podziemnych zbiorników na gaz płynny o pojemności 4,85 m3 każdy, budowę zbiorników na wodę z mycia kurników o pojemności łącznej do 45 m3 wraz z pozostałą niezbędną infrastrukturą techniczną na nieruchomości inwestycyjnej. PPIS wskazał, że inwestycja jest zaliczana do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019 r., poz. 1839 ze zm.), a teren na którym jest planowana nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Następnie PPIS zwrócił uwagę na położone w odległości około 20 m i około 45 m od budynku podlegającego przebudowie, czynne ujęcia wody przeznaczonej do spożycia, które znajdują się na sąsiedniej działce nr [...] (własność SM). Są to odpowiednio: studnia A2 i studnia A1 zapewniające wodę pitną na potrzeby ujęcia wodociągu lokalnego SM dla całej miejscowości G. W ocenie PPIS sporządzona w 2021 r. analiza ryzyka dla ww. ujęcia wodociągu lokalnego nie wykazała występowania w obszarze badań obiektów mogących potencjalnie negatywnie oddziaływać na wody podziemne. Uwidoczniła natomiast ewentualne zagrożenie związane z prowadzoną gospodarką rolną, jednakże obliczony wskaźnik jego ryzyka, zgodnie z przyjętą metodyką, wskazuje akceptowalny poziom zagrożenia. Biorąc zaś pod uwagę naturalne warunki ochrony warstw wodonośnych oraz stabilną jakość ujmowanych wód na przestrzeni wielu lat ekspozycji, wedle ww. analizy ryzyka, dla ww. ujęcia nie było potrzeby ustanawiania strefy ochronnej ujęcia w postaci terenu ochrony pośredniej. Zalecono jednakże przeprowadzenie bezzwłocznej aktualizacji tego dokumentu w przypadku zmian uwarunkowań prawnych dotyczących użytkowania gruntów w obszarze ujęcia, które mogą potencjalnie stwarzać zagrożenie dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód, jak również w przypadku wykonania nowych badań mających wpływ na uszczegółowienie warunków hydrogeologicznych, w szczególności zaś na określenie obszaru ochronnego ujęcia. W ocenie PPIS planowana inwestycja zmieni diametralnie warunki użytkowania gruntów w obszarze ujęcia wody, które mogą potencjalnie stwarzać zagrożenie dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód, a w konsekwencji dla zdrowia i życia mieszkańców G. PPIS wskazał w tym względzie na protest mieszkańców przeciwko planowanej inwestycji, z którego wynika, że około trzy lata wstecz na ww. obszarze odnotowano zanieczyszczenie wody w wodociągu bakterią E. coli, co doprowadziło do poważnych utrudnień i zagrożeń dla zdrowia i życia publicznego. Według mieszkańców, kolejna inwestycja o charakterze hodowlanym, zlokalizowana tak blisko strategicznego dla mieszkańców ujęcia wody, stanowi realne ryzyko powtórzenia się tej sytuacji, a nawet jej eskalacji. PPIS przyznał, że w 2023 r. stwierdził pogorszenie jakości wody w wodociągu sieciowym w miejscowości G. i, że wraz z SM zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Białymstoku Delegatury w Łomży (dalej: "WIOŚ") o ustalenie źródła skażenia wodociągu, jednocześnie sugerując, że mogła nim być ferma drobiu prowadzona przez inwestora. Podczas kontroli WIOŚ nie ujawniono jednak, aby ww. ferma była źródłem zanieczyszczenia wody (powołano protokół kontroli WIOŚ z 31 maja 2023 r. nr DEL-LO 72/2023); nie uzyskano dowodów świadczących o tym, by ujawnione w trakcie kontroli naruszenia miały wpływ na jakość wód podziemnych lub zanieczyszczenie strefy ochronnej ujęcia. Jednakże PPIS po raz drugi podkreślił, że planowana inwestycja zmieni diametralnie warunki użytkowania gruntów w obszarze ujęcia wody, kreując potencjalnie zagrożenie dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód. W dalszej części uzasadnienia PPIS wskazał, że fermy kurze są źródłem zanieczyszczeń powietrza (w tym substancjami zapachowymi), w szczególności zaś amoniakiem, który może stanowić potencjalne zagrożenie dla mieszkańców, jakości gleb i środowiska glebowego, dla wód podziemnych i powierzchniowych, bioróżnorodności oraz funkcjonowania ekosystemów naturalnych. W tym względzie PPIS wskazał na: eutrofizację systemów wodnych, zakwaszanie gleb i zagrożenie toksyczne dla upraw i ich podatność na czynniki stresowe. Zażalenie na ww. postanowienie wywiódł inwestor D. K., wskazując, że PPIS uprzednio pozytywnie zaopiniował realizację przedmiotowego przedsięwzięcia w ramach procedury oceny oddziaływania na środowisko, która zakończyła się ostateczną i prawomocną decyzją Wójta z 22 października 2024 r. nr RŚD.6220.1.7.2023 o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na prowadzeniu fermy drobiu na działce inwestycyjnej. Inwestor podkreślił, że nie jest zrozumiałe zatem pozytywne opiniowanie przez PPIS przedsięwzięcia w 2024 r. oraz negatywne w 2025 r. – tym że nie nastąpiła żadna zmiana w zakresie planowanego przedsięwzięcia oraz nie zaszły żadne zmiany warunków korzystania ze środowiska oraz pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych. W ramach procedury oceny oddziaływania na środowisko, zostały szczegółowo przeanalizowane warunki korzystania ze środowiska i wpływ na życie oraz zdrowie ludzi, zaś przeprowadzone postępowanie wykazało, że planowane przedsięwzięcie nie będzie negatywnie i ponadnormatywnie oddziaływać na środowisko. Inwestor zwrócił ponadto uwagę na wydane wówczas pozytywne uzgodnienia przez: Starostę Zambrowskiego, Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Białymstoku Wydział Spraw Terenowych 11 w Łomży oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w Ostrołęce Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: "Dyrektor ZZ"). Inwestor wyjaśnił ponadto, że przedmiotowa ferma drobiu istniała i funkcjonowała na działce inwestycyjnej od 2014 r. jednak inwestor nie posiadał wymaganych prawem niezbędnych zezwoleń i decyzji administracyjnych. Po przeprowadzonej przez WIOŚ kontroli został on wezwany do uregulowania sytuacji formalno-prawnej wskutek czego podjął odpowiednie kroki w celu zalegalizowania prowadzonej działalności (pierwszą zaś uzyskaną w tym względzie decyzją była decyzja Wójta o środowiskowych uwarunkowaniach). Inwestor podkreślił, że w ramach przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego nie planuje budować nowego kurnika, ani zwiększać jego obsady, a jedynie zamierza dostosować istniejącą infrastrukturę do obowiązujących wymogów formalno-prawnych. Inwestycja nie zmieni zatem diametralnie dotychczasowego sposobu użytkowania gruntów w obszarze ujęcia wody. Wyjaśnił, że przedmiotowa ferma drobiu nie działa do czasu uregulowania jej stanu formalno-prawnego, zaś decyzja o warunkach zabudowy jest mu niezbędna do jej zalegalizowania. Inwestor oświadczył także, że nigdy nie doszło z jego strony, czy z jego winy do negatywnego wpływu na stan jakościowy i ilościowy ujęcia wody zarządzanego przez SM, zaś zgodnie z protokołem kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ, kontrola ta nie ujawniła, aby ferma drobiu była źródłem zanieczyszczenia wody. W jego ocenie, stawiany mu zarzut potencjalnego zagrożenia fermy dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód jest niesprawiedliwy (i nie znajduje potwierdzenia w analizie ryzyka z 2021 r.), tym bardziej, że z wody pochodzącej z wodociągu zaopatrywanego przez przedmiotowe ujęcia wody, korzysta on sam i jego rodzina (w tym troje małych dzieci). Inwestor załączył do zażalenia opinię merytoryczną w sprawie ww. postanowienia PPIS, sporządzoną 12 czerwca 2025 r. na jego zlecenie przez B. G. i G. C. (E. sp. z o.o. w B.). W aktach znajduje się także decyzja Wójta z 22 października 2024 r. nr RŚD.6220.1.7.2023 o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na prowadzeniu fermy drobiu na działce nr [...] oraz pozytywna opinia PPIS z 27 czerwca 2024 r. sporządzona na potrzeby postępowania środowiskowego. W ramach prowadzonego postępowania wyjaśniającego Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku (dalej: "PPWIS") pismem z 1 lipca 2025 r. zwrócił się do SM o przesłanie dokumentów potwierdzających ustanowienie strefy ochrony bezpośredniej i pośredniej dla ujęcia wody pitnej dla mieszkańców G. na działce nr [...], jeżeli takie zostały wydane, a także innych dokumentów, które wskazują na podjęcie kroków mających wpływ na wyeliminowanie zagrożeń związanych z odnotowanym problemem w zakresie zanieczyszczenia wody bakterią E. coli, która może stwarzać zagrożenie dla zdrowia ludzi. W odpowiedzi z 9 lipca 2025 r. SM przestawiła swoje stanowisko, z którego wynika, że jest pierwszym użytkownikiem przedmiotowego ujęcia wody, które zostało zlokalizowane i uruchomione w czasie funkcjonowania Państwowego Gospodarstwa Rolnego – kiedy obowiązywał zakaz prowadzenia hodowli zwierząt w jego bezpośrednim sąsiedztwie. W 1997 r. ustanowiono strefę ochrony bezpośredniej i pośredniej tego ujęcia, zaś strefa ochrony bezpośredniej nadal obowiązuje i jest przestrzegana przez SM. Wskazano, że w przeszłości zmagano się z incydentem skażenia wody bakterią E. coli i choć nie można jednoznacznie potwierdzić przyczyn tego zdarzenia, zasugerowano, że jego źródłem mogła być nielegalna hodowla zwierząt na sąsiedniej działce (tj. ferma drobiu prowadzona przez inwestora). Wobec zaś utraty mocy prawnej przez strefę ochrony pośredniej, SM podjęła działania w celu jej ponownego ustanowienia. W tym celu zaś przygotowywana jest odpowiednia dokumentacja, w tym aktualna ocena ryzyka oraz opracowanie hydrogeologiczne, które zostaną załączone do wniosku adresowanego do Wojewody Podlaskiego (dalej: "Wojewoda"). SM oświadczyła, że mimo formalnego braku obowiązującej strefy ochrony pośredniej, ujęcie pozostaje zabezpieczone, a jego eksploatacja odbywa się z zachowaniem wszelkich zasad bezpieczeństwa sanitarnego. SM przekazała do akt: - adresowany do Wojewody wniosek o ustanowienie terenu ochrony pośredniej ujęcia wody, opatrzony prezentatą Kancelarii Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku z data wpływu 9 lipca 2025 r. (k. 220-2221-. akt odw.), - analizę ryzyka obejmującą ocenę zagrożeń zdrowotnych z uwzględnieniem czynników negatywnie wpływających na jakość ujmowanej wody dla ujęcia wód podziemnych z utworów czwartorzędowych zlokalizowanego na działce nr [...] w obrębie [...] G., sporządzoną w czerwcu 2025 r. przez A. T. (k. 177-218 akt adm.) – do analizy załączono mapę z oznaczeniem proponowanych granic stref ochrony bezpośredniej i pośredniej (k. 176 akt odw.); W aktach organu odwoławczego znajduje się ponadto: - decyzja Starosty Zambrowskiego z 2 sierpnia 2007 r. nr RI6223-16/07 – pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych ze studni głębinowych nr SW-1A i SW-2A udzielone na wniosek SM na okres do 30 czerwca 2027 r. (k. 171-172 akt odw.); - decyzja Dyrektora Urzędu Wojewódzkiego w Łomży z 25 sierpnia 1988 r. nr OS.4423/22/88 o zatwierdzeniu dokumentacji hydrogeologicznej dla PGR "Wizna" zawierająca ustalenie zasobów wody podziemnej z ujęcia składającego się z dwóch studni pracujących na przemiennie - studnia 2A i 1A (k. 169-170 akt odw.); - decyzja Dyrektora ZZ z 19 lipca 2018 r. nr BI.ZUZ.5.410.83.2018 M.B. ustanawiająca strefę ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej dla ujęcia wody należącego do SM przez wyznaczenie terenu ochrony bezpośredniej dla studni SW1A i SW2A wraz z załącznikami nr 1 i 2 (k. 164-168 akt odw.); - decyzja Wojewody Łomżyńskiego z 6 sierpnia 1997 r. nr OŚ.6226-12/97 o ustanowieniu strefy ochronnej ujęcia wód podziemnych, obejmującej teren ochrony bezpośredniej i pośredniej wraz z załącznikami nr 1 i 2 (k. 159-162 akt odw.); - wyniki badań wody pobranej z wodociągu na zlecenie SM 7, 10 i 26 marca 2023 r., 4 i 11 kwietnia 2023 r. oraz 22 maja 2023 r. (k. 144-158 akt odw.), - techniczne schematy budowy studni SW-1A i SW-2A (k. 138-143 akt odw.). Pismem z 2 lipca 2025 r. PPWIS zwrócił się do inwestora o udzielenie informacji dotyczącej wielkości obsady w DJP, jaka była prowadzona w latach poprzednich tj. od 2014 r. i czy był wykonywany ten sam profil hodowli, jaki został uwzględniony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. W odpowiedzi z 15 lipca 2025 r. inwestor wyjaśnił, że w latach 2014 -2023 prowadzona była hodowla brojlerów w maksymalnej obsadzie 197,996 DJP, zaś planowana jest obsada w ilości 167,068 DJP. Inwestor wyśnił także, że zamierza prowadzić ten sam profil działalności, który prowadzony był od 2014 r. PPWIS zwrócił się do inwestora o doprecyzowanie udzielonej odpowiedzi, w związku z czym w piśmie z 25 lipca 2025 r. inwestor wyjaśnił, że używając słowa "legalizacja" miał na myśli uzyskanie wszystkich pozwoleń niezbędnych do prowadzenia fermy drobiu na działce nr [...] zgodnie z prawem tj.: wydaną 22 października 2024 r. decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji planowanego przedsięwzięcia, wydaną 25 czerwca 2024 r. decyzję zatwierdzającą dokumentację hydrogeologiczną ustalającą zasoby eksploatacyjne ujęcia wód podziemnych (studni STl) z utworów czwartorzędowych w miejscowości G., procedowaną obecnie decyzję o warunkach zabudowy, pozwolenie na budowę i zmianę sposobu użytkowania budynku magazynowego, pozwolenia na wykonanie urządzenia wodnego dla studni na potrzeby przedmiotowej fermy drobiu oraz pozwolenia zintegrowanego. Inwestor wyjaśnił także, przed organem nadzoru budowlanego nie toczy się postępowanie legalizacyjne (k. 294-298 akt odw.) Pismem z 8 lipca 2025 r. PPWIS zwrócił się do WIOŚ o udostępnienie protokołu lub innych dokumentów potwierdzających wyniki kontroli przeprowadzonej na terenie gospodarstwa rolnego inwestora. Kopię protokołu nr DEL-LO 72/2023 uzyskano 16 lipca 2025 r (k. 234-264 akt odw.). Dnia 18 lipca 2025 r. PPWIS zwrócił się do Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku z prośbą o udzielenie informacji jaki jest ustawowy termin na załatwienie spraw związanych z ustanawianiem stref ochronnych ujęć wód, w związku z wnioskiem SM o ustanowienie stref ochronnych ujęć wód podziemnych na działce nr [...]. W odpowiedzi z 22 lipca 2025 r. wskazano, że ustawa nie określa terminu załatwienia spraw dotyczących ustanawiania stref ochronnych ujęć wody na wniosek ich właścicieli. Organ wyjaśnił, że w przypadku gdy wniosek wraz z dołączoną dokumentacją nie będzie budził wątpliwości oraz nie będzie wymagał dodatkowych wyjaśnień i uzupełnień, zakończenie procesu ewentualnego ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody w G. nastąpi najwcześniej w I kwartale 2026 r. Zawiadomieniem z 7 sierpnia 2025 r. PPWIS powiadomił inwestora o zakończeniu postepowania administracyjnego oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Po ww. dacie do akt załączono: - pismo wewnętrzne WIOŚ z 1 czerwca 2023 r. zawierające wyniki kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym inwestora w 2023 r. (do wykorzystania służbowego Delegatury WIOŚ w Łomży) - pismo PPIS z 12 sierpnia 2025 r., do którego dołączono pismo SM z 7 sierpnia 2025 r. zawierające wyjaśnienie, że w pomieszczeniach magazynowych dawnej suszarni znajdujących się na działce inwestycyjnej nigdy nie była prowadzona hodowla zwierząt z uwagi na objecie tego terenu strefą ochronną ujęcia wody na mocy decyzji Wojewody Łomżyńskiego z 6 sierpnia 1997 r., która również przekazano do akt wraz z załącznikiem nr 2 – wycinek planu sytuacyjnego terenu (k. 314-316 akr odw.). Dnia 19 sierpnia 2025 r. inwestor oraz jego pełnomocnik zapoznali się z aktami sprawy. Pismem z 20 sierpnia 2025 r. inwestor wyjaśnił, że informacje i załączniki przestawione przez SM przy piśmie PPIS przedstawiają nieobowiązujące dokumenty, nie posiadające mocy prawnej, w związku z czym brak jest podstaw do negatywnego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Wskutek rozpoznania zażalenia inwestora na postanowienie PPIS, Podlaski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Białymstoku (dalej: "PPWIS") postanowieniem z 29 sierpnia 2025 r. nr NZ.906.6.2025 uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej lokalizacji inwestycji poza strefą ujęcia wody pośredniej, oznaczonej na załączonym do postanowienia załączniku (mapie) i w tym zakresie uzgodnił pozytywnie projekt decyzji o warunkach zabudowy (pkt 1) oraz utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w pozostałej części, tj. w zakresie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w części dotyczącej lokalizacji planowanej inwestycji w strefie ujęcia wody pośredniej, zgodnie z mapą proponowanej granicy ochrony ujęcia, stanowiącej załącznik do niniejszej postanowienia, a będącą załącznikiem do analizy ryzyka przedłożonej 9 lipca 2025 r. do Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego. W uzasadnieniu ww. postanowienia PPWIS wskazał, że obowiązek uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy z właściwym organem Państwowej Inspekcji Sanitarnej – pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, wynika wprost z art. 53 ust. 4 pkt 2a u.p.z.p. Przytaczając zaś brzmienie art. 1 pkt 1 pkt 7 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 416; dalej: "uPIS") zwrócił uwagę na zadania, do realizacji których została powołana Państwowa Inspekcja Sanitarna. PPWIS wyjaśnił także, że uchylenie zaskarżonego postanowienia w części i w tym zakresie orzeczenie na nowo oraz utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia w pozostałej części, było konieczne ze względu na wynikłe w trakcie postępowania odwoławczego nowe okoliczności, które rzutują na jego wynik. Sprawa obejmuje bowiem dwa zakresy przedmiotowe, które mają wpływ na rozstrzygnięcie w zakresie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji, która obejmuje dwa obszary: zlokalizowany poza strefą ujęcia wody pośredniej oraz zlokalizowany w strefie ujęcia wody pośredniej. PPWIS wyjaśnił, że ustanawianie stref ochronnych (strefa ochrony bezpośredniej i strefa ochrony pośredniej) ujęcia wód, służy ochronie jakości wód na poziomie lokalnym (zapewnienie odpowiedniej jakości wody pitnej). Na obszarze tych stref ustawodawca dopuszcza możliwość wprowadzania określonych zakazów, nakazów i ograniczenia użytkowana gruntów oraz korzystania z wód. Ten instrument prawny funkcjonuje w prawodawstwie od 50 lat. Powołując się na decyzję Wojewody Łomżyńskiego z 6 sierpnia 1997 r. nr OŚ.6226-12/97 o ustanowieniu stref ochronnych ujęć wód podziemnych dla potrzeb Gospodarstwa Mieszkaniowego Zasobu Skarbu Państwa "WIZNA" w miejscowości G. w gminie R., tj. strefy ochrony bezpośredniej dla studni SW-IAI SW-2A w promieniu 8 m oraz strefy ochrony pośredniej ujęcia wody o zasięgu określonym w załączniku nr 1 do tej decyzji, PPWIS zwrócił uwagę na ustalony wówczas zakaz lokalizowania inwestycji mogących pogorszyć stan wód podziemnych na obszarze ww. stref. Decyzją tą wydano na gruncie przepisów ustawy z 24 października 1974 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 1974 r., Nr 38 poz. 230; dalej: "P.w. z 1974 r."). Dalej organ wyjaśnił, że po wejściu w życie ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2001 r, nr 115, poz. 1229; dalej: "P.w. z 2001 r."), kwestia stref ochronnych ujęć wody powodowała wiele problemów natury prawnej wynikających ze zmiany trybu i formy ustanawiania stref ochronnych, a także z niezgodności dotychczasowych stref ochronnych z przepisami P.w. z 2001 r. Wobec tego ujednolicono stan prawny i na mocy art. 21 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. nr 32, poz. 159; dalej: "nowelizacja") wszystkie strefy ochronne ujęć wody ustanowione przed 1 stycznia 2002 r. wygasły z mocy prawa z dniem 31 grudnia 2012 r., a postępowania administracyjne toczące się w sprawach dotyczących stref ochronnych ujęć wody i niezakończone w terminie do 31 grudnia 2012 r. zostały umorzone. PPWIS wskazał, że w chwili obecnej zasady ustanawiania stref ochronnych ujęć wód precyzuje obowiązująca od 1 stycznia 2018 r. ustawa z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1566; dalej: "P.w."). Na mocy zaś art. 121 ust. 3 i art. 133 ust. 1 P.w. Dyrektor ZZ wydał 18 lipca 2018 r. z urzędu decyzję nr BI.ZUZ.5.410.83.218.M.B ustanawiającą strefę ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej dla ujęcia wody należącego do SM, przez wyznaczenie terenu ochrony bezpośredniej dla studni nr 1 (SWl A) i nr 2 (SW2A) na działce o nr [...] i wprowadzenie zakazów. PPWIS powołał ponadto podstawę prawną nakazującą właścicielom ujęć wody, dla których nie ustanowiono strefy ochronnej obejmującej teren ochrony pośredniej, sporządzenie do 31 grudnia 2022 r. analizy ryzyka, o której mowa w art. 133 ust.3 P.w., zauważając, że w 2021 r SM zleciła sporządzenie przedmiotowej analizy ryzyka dla ujęcia wodociągu lokalnego w G., którą wykonała w maju 2021 r. M. G. Z analizy tej wynika, że przeprowadzona wizja lokalna nie wykazała występowania w obszarze badań obiektów mogących potencjalnie negatywnie oddziaływać na wody podziemne, lecz uwidoczniła ewentualne zagrożenie związane z prowadzoną gospodarką rolną. Obliczony jednak wskaźnik potencjalnych zagrożeń, zgodnie z przyjętą metodyką, wskazywał akceptowalny poziom zagrożenia. Biorąc zaś pod uwagę naturalne warunki ochrony ujętych warstw wodonośnych oraz stabilną jakość ujmowanych wód na przestrzeni wielu lat eksploatacji, analiza wykazała, że nie ma potrzeby ustanawiania strefy ochronnej ujęcia wody w postaci ochrony pośredniej (str. 26-27 ww. analizy). W przypadku jednak zmiany uwarunkowań dotyczących użytkowania gruntów w obszarze ujęcia, które mogą potencjalnie stwarzać zagrożenie dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód, jak również w przypadku wykonania nowych badań mających wpływ na uszczegółowienie warunków hydrogeologicznych, w szczególności na określenie obszaru ochronnego ujęcia zalecono przeprowadzenie aktualizacji tego dokumentu. W ocenie PPWIS istnieje prawdopodobieństwo, że osoba sporządzająca analizę ryzyka z 2021 r. nie wiedziała, że w sąsiedztwie ujęcia wody prowadzona jest hodowla drobiu, gdyż brak było oficjalnych dokumentów potwierdzających prowadzoną działalność, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wskazuje na to brak jakichkolwiek zapisów dotyczących zagrożenia jakie płyną z działalności budynku przeznaczonego na hodowlę drobiu, który może być potencjalnym ogniskiem zanieczyszczeń dla przyległych gruntów. Przedmiotowy dokument odnosi się jedynie do zagrożeń z powszechnie stosowanych środków chemicznych przy uprawie pól i ochronie roślin. PPWIS wskazał, że w przeciwnym przypadku może byłyby inne wnioski, w tym dotyczące obowiązku ustanowienia strefy pośredniej na danym terenie. Następnie PPWIS zwrócił uwagę na mający miejsce w 2023 r. incydent skażenia wody bakteriami grupy Coli, który doprowadził do czasowego unieruchomienia wodociągu oraz skutkował wszczęciem procedur służących ustaleniu przyczyny tego incydentu. Organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej (nie wskazano który) na podstawie analizy dostępnych danych stwierdził, że zanieczyszczenie wód wodociągu w zakresie m.in. bakteriami grupy coli, zaczynało się już w studniach: SWIA i SW2A, z których czerpana była woda do sieci. Wskutek powyższego WIOŚ przeprowadził natomiast kontrolę fermy drobiu prowadzonej przez inwestora. PPWIS dokonał analizy protokołu kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ w 2023 r. (tj. protokół z 31 maja 2023 r. nr DEL-LO 72/2023), streszczając jej ustalenia, z których wynika, że działkę inwestycyjną zabudowaną m.in. kompleksem budynków magazynowych w kształcie litery T (po dawnym Państwowym Gospodarstwie Rolnym), inwestor kupił w 2012 r., a następnie samowolnie zmienił sposób ich użytkowania na budynki inwentarskie przeznaczone do hodowli kurcząt, dokonując pierwszego wstawienia obsady już w 2013 r. Zabudowa wykorzystywana jest w jednej części do hodowli kurcząt, a pozostałe pomieszczenia stanowią kotłownię i magazyny do przechowywania beli ze słomą. Ponadto inwestor prowadzi fermę drobiu na innej działce (nr [...]), po uprzednim uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie wybudowanego tam budynku kurnika (136 DJP). PPIS zwrócił uwagę, że przeprowadzona przez WIOŚ w 2023 r. kontrola fermy drobiu prowadzonej przez inwestora wykazała następujące nieprawidłowości: - pobór wód podziemnych ze studni głębinowej zlokalizowanej na działce inwestycyjnej w ilości przekraczającej 5 m3/dobę, bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, - odprowadzanie ścieków wytwarzanych w związku z hodowlą brojlerów kurzych bezpośrednio do ziemi - odprowadzanie wód z mycia kurnika na działce nr [...] przez otwory w jego podmurówce, - odprowadzanie ścieków na grunty sąsiednie - usuwanie wód z mycia kurników na grunty przyległe, tj. na działki nr [...] i [...], - nieprawidłowo sporządzone umowy zbycia nawozu naturalnego - obornika, - nieprzekazywanie informacji i danych w zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat, - brak decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia zrealizowanego na działce inwestycyjnej - eksploatacja instalacji na działce inwestycyjnej bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego - hodowla drobiu w kurniku w ilości powyżej 40000 stanowisk bez wymaganego pozwolenia zintegrowanego. PPWIS zwrócił uwagę, że w ramach przedmiotowego postępowania SM wyraziła zaniepokojenie związane z potencjalnym negatywnym wpływem planowanej inwestycji na jakość i bezpieczeństwo wody przeznaczonej do spożycia przez mieszkańców. Ponadto podjęto działania zmierzające do przeprowadzenia nowej analizy i wdrożenia stosownych działań zabezpieczających. W czerwcu 2025 r. sporządzono ponowną analizę ryzyka (autorstwa E.1 sp. z o.o. w B.), która objęła oceną zagrożenia zdrowotne z uwzględnieniem czynników negatywnie wpływających na jakość ujmowanej wody dla ujęcia wód podziemnych zlokalizowanych na działce nr [...]. W treści ww. analizy wskazano zaś, że aktualnie ujęcie wody wymaga ustanowienia terenu ochrony pośredniej, na którym – zgodnie z art. 130 ust. 1 P.w. zabrania się lokalizowania inwestycji mogących pogorszyć stan wód podziemnych - lokalizowania zakładów przemysłowych oraz ferm lub hodowli zwierząt, a także lokalizowania nowych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z powyższym SM wystąpiła do Wojewody Podlaskiego o ustanowienie strefy ochrony pośredniej dla przedmiotowego ujęcia wody, zaś wniosek ten ma być załatwiony najwcześniej w I kwartale 2026 r. Zdaniem PPWIS brak dokumentu dotyczącego ustanawiania stref ochronnych ujęć wody, który jest wydawany w formie aktu prawa miejscowego, nie może mieć wpływu na wynik przedmiotowej sprawy, gdyż organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej uzgadnia przedmiotową inwestycję pod katem wymagań higienicznych i zdrowotnych. Zaś w opiniowanym przypadku należy mieć na względzie, że budynek, w którym będzie prowadzona hodowla drobiu (obecnie magazyn suszarnia) jest zlokalizowany w odległości zaledwie około 21,5 m od ujęcia wody SW2A i mieści się w granicach strefy ochrony pośredniej wyznaczonej decyzją Wojewody Łomżyńskiego z dnia 6 sierpnia 1997 r., która wygasła z mocy prawa 31 grudnia 2012 r. Obecnie jest ustanowiona wyłącznie strefa bezpośrednia, natomiast nie ma prawnie ustanowionej strefy pośredniej. Przeprowadzona jednak w 2025 r. analiza ryzyka, uwidoczniła potencjalne zagrożenie pochodzące z działalności rolniczej, jaka będzie prowadzona w pomieszczeniach przeznaczonych do zmiany sposobu użytkowania magazynu na hodowlę drobiu, ze wskazaniem ustanowienia strefy ochrony pośredniej. W ocenie PPWIS dokument ten kładzie nowe światło na przedmiotowe postępowanie, a zaproponowane w niej zakazy i ograniczenia w strefie pośredniej, mają służyć zachowaniu bezpieczeństwa dla ujęcia wody i z tego względu należy ten dowód uznać za wiarygodny. Zdaniem PPWIS pozytywnie uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy obiektu przeznaczonego do hodowli drobiu, w lokalizacji objętej zakresem strefy pośredniej, które zostało zakwalifikowane do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, może stanowić zagrożenie dla środowiska gruntowo-wodnego ze względu na ryzyko wystąpienia przecieków różnych substancji, które mogą zanieczyścić wody podziemne. Powyższy fakt może spowodować pogorszenie jakości dostarczanej wody, czasowe ograniczenia w dostawie, nawet długotrwałe zagrożenie zdrowotne dla konsumentów, a także skutkować zmianą procesu uzdatniania wody, co wiąże się ze zwiększeniem kosztów uzdatniania wody, a w skrajnym przypadku z brakiem możliwości wykorzystania wody z ujęcia. PPWIS zwrócił uwagę, że przedmiotowe uzgodnienie wydawane jest na potrzeby postępowanie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, prowadzonego w ramach postępowania legalizacyjnego, gdyż inwestor prowadził w przedmiotowych pomieszczeniach działalność bez wymaganych prawem pozwoleń. PPWIS wskazał że inwestor nie uregulował kwestii zmiany sposobu użytkowania budynków zlokalizowanych na przedmiotowej działce. Odwołując się do art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlanego, PPWIS wskazał, że pozytywnie uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla niniejszej inwestycji, koliduje między interesem społecznym mieszkańców G., którzy są zaopatrywani w wodę do picia z ujęć wody sąsiadujących z przedmiotową inwestycją oraz indywidualnym interesem inwestora. PPWIS zauważył ponadto, że przedmiotowy budynek w okresie funkcjonowania w nim Państwowego Gospodarstwa Rolnego, nie był wykorzystywany do przetrzymywania i hodowania zwierząt z uwagi na bliskie sąsiedztwo położenia ujęć wody. Odwołując się do art. 130 pkt 7 P.w. PPWIS dostrzegł zagrożenie związane z ryzykiem skażenia wody w pobliskich ujęciach w związku z prowadzoną działalnością inwestora. Organ odwoławczy podniósł także, że zapewnienie konsumentom wody przeznaczonej do spożycia w odpowiedniej ilości i odpowiedniej jakości, jest jednym z podstawowych zadań Państwa realizowanym na szczeblu administracji samorządowej (zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym zaopatrzenie w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, należy do zadań własnych gminy) oraz administracji rządowej (przygotowanie norm prawnych, sprawowanie nadzoru). W ocenie bezpieczeństwa zdrowotnego należy natomiast brać pod uwagę wszystkie incydenty, które miały miejsce w danej strefie zaopatrzenia w wodę oraz te, które mogą w przyszłości mieć wpływ na zmianę parametrów jakościowych wody. Dbałość o jakość ujmowanej wody, przez m.in. ustanawianie stref ochronnych ujęć wody, jest istotnym elementem mającym wpływ na możliwości dostarczenia wody o odpowiedniej jakości, niewątpliwie wpływa również na możliwość zmniejszenia konieczności intensyfikacji jej uzdatniania i eliminację ryzyka chorób. W przypadku zaś przedmiotowej działalności, nie ma gwarancji, że nie dojdzie ponownie do zanieczyszczenia wód, i stwierdzenia braku przydatności wody do spożycia. Jak wynika natomiast z pisma WIOŚ Z 1 czerwca 2023 r., inwestor podczas prowadzonej działalności odprowadzał bezpośrednio do ziemi ścieki wytwarzane w związku z hodowlą brojlerów kurzych, przez otwory w podmurówce odprowadzał wody z mycia kurnika (działka [...]), odprowadzał ścieki na grunty sąsiednie (usuwanie wód z mycia kurników na grunty przyległe do miejsca prowadzenia działalności), tj. do działek [...] i [...] - co zdaniem PPWIS mogło mieć również wpływ na zanieczyszczenie wody do spożycia. Skargę na ww. postanowienie wniósł do sądu administracyjnego D. K. (inwestor), zaskarżając je w całości. Zarzucił mu naruszenie przepisów prawa procesowego: 1. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. przez przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania uczestników do władzy publicznej, wydanie postanowienia nieuwzględniającego interesu społecznego i słusznego interesu obywateli - w osobie skarżącego inwestora oraz przez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nieprzeprowadzenie wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, dokonanie jego oceny w sposób dowolny i wybiórczy, jak i nieuwzględnienie sytuacji skarżącego oraz przyjęcie, że merytoryczna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała, że istniały podstawy do uznania, że: A. realizacja i eksploatacja przedmiotowego przedsięwzięcia w postaci uzyskania niezbędnych decyzji i uzgodnień na prowadzenie fermy drobiu skarżącego, przy zachowaniu warunków określonych w zaskarżonym postanowieniu, spowoduje znaczące negatywne oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz skutki społeczne w postaci zagrożenia epidemiologicznego ujęcia wody w odniesieniu dotyczącej lokalizacji w strefie ujęcia wody pośredniej, w sytuacji gdy na działce ewidencyjnej nr [...] od 2014 r. była prowadzona działalność rolnicza w postaci hodowli drobiu, a prowadzone postępowania administracyjne mają za zadanie doprowadzić do zgodności stanu formalno-prawnego ze stanem istniejącym; B. potencjalnym źródłem zagrożenia skażenia ujęcia wody pitnej może być rozbudowa i przebudowa na terenie fermy kurzej skarżącego, w sytuacji, gdy warunki zabudowy mają na celu zalegalizowanie istniejącej i działającej wcześniej bez wymaganych uprawnień fermy, a zgodnie z protokołem kontroli WIOŚ z 31 maja 2023 r. - podczas kontroli nie uzyskano jednoznacznych dowodów świadczących o m tym, by ujawnione w trakcie kontroli naruszenia miały wpływ na jakość wód podziemnych lub zanieczyszczenie strefy ochronnej ujęcia; C. planowana przebudowa i zmiana sposobu użytkowania budynku magazynowego na budynek inwentarski (kurnik) do 168,068 DJP zmieni diametralnie warunki użytkowania gruntów w obszarze ujęcia wody, które mogą potencjalnie stwarzać zagrożenie dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód, a w konsekwencji dla zdrowia i życia mieszkańców G. - w sytuacji, gdy wniosek o uzgodnienie projektowanej decyzji o warunkach zabudowy nie zmierza do zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania nieruchomości, a jedynie do uregulowania formalno-prawnego istniejącego wcześniej stanu, czyli prowadzenia fermy drobiu; 2. art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez niewyczerpujące i niepełne wskazanie w uzasadnieniu powodów, dla których organy I i II instancji odmówiły wiarygodności i mocy dowodowej dowodom przedłożonym przez skarżącego w postaci specjalistycznych analiz środowiskowych dołączonych w toku postępowania administracyjnego przez skarżącego, a z jakich powodów oparto rozstrzygnięcie na dowodach nieprzedstawionych skarżącemu jako stronie - w postaci analizy ryzyka z 2025 r. oraz odniesieniu się w treści rozstrzygnięcia do przyszłych ustaleń i decyzji organów w postaci ustanowienia strefy ochrony pośredniej, jaka w dacie wydawania postanowienia nie była prawnie obowiązująca; 3. art. 81 § 1a k.p.a. przez jego niezastosowanie i nierozstrzygnięcie na korzyść skarżącego niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji błędne przyjęcie na podstawie hipotetycznych przesłanek nie znajdujących poparcia w dowodach zebranych w postępowaniu, polegające na uznaniu, że uzgodnienie pozytywne projektu decyzji o warunkach zabudowy zgodnie z wnioskiem skarżącego będzie stanowiło potencjalne zagrożenie epidemiologiczne ujęcia wody pitnej dla mieszkańców miejscowości G., w sytuacji, gdy brak jest dowodów w postaci dokumentów na poparcie takiego twierdzenia; 4. art. 79 i art. 81 k.p.a. przez oparcie rozstrzygnięcia na dowodzie nieznanym skarżącemu jako stronie, w postaci ustanowienia ewentualnej strefy ochrony pośredniej na podstawie analizy ryzyka z 2025 r., której nie było w aktach postępowania w dacie udostępnienia materiałów skarżącemu, co niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu, jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji publicznej, a naruszenie tego obowiązku – w szczególności, jeżeli przeprowadzone bez udziału strony i kwestionowane przez nią dowody, stanowiły podstawę rozstrzygnięcia sprawy - stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym mające istotny wpływ na wynik sprawy. W oparciu o sformułowane powyżej zarzuty skarżący wniósł o uchylenie postanowienia organu I i II instancji w całości oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi wraz z zobowiązaniem go do wydania decyzji w określonym terminie i wskazaniem sposobu załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcia przez wydanie postanowienia uzgadniającego pozytywnie projekt decyzji o warunkach zabudowy. W uzasadnieniu skargi skarżący doprecyzował ww. zarzuty, zwracając uwagę m.in. na pominięcie ukształtowania terenu w okolicach ujęcia wody i fermy drobiu, które wyklucza możliwość powierzchniowego spływu wód z fermy w kierunku tego ujęcia (kierunek spływu wód jest przeciwny). Skarżący podkreślił, że planowana inwestycja ma na celu usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych podczas kontroli przeprowadzonej na fermie drobiu w 2023 r., zaś zaskarżone uzgodnienie negatywnie opiniujące planowaną inwestycję razi niekonsekwencją, wobec uprzedniego wydania przez ten sam organ uzgadniający opinii pozytywnej w ramach postępowania środowiskowego. Odnosząc się do materiału dowodowego sprawy, skarżący podkreślił, że nie istnieje ryzyko zagrożenia zanieczyszczeniem wody w ujęciu SM, a przedstawione przez SM dokumenty nie mają mocy prawnej, w szczególności zaś przedmiotowe ujęcie wody nie ma ustanowionej strefy ochronnej w postaci terenu ochrony bezpośredniej wedle obowiązujących obecnie przepisów P.w. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W piśmie procesowym z 22 grudnia 2025 r. pełnomocnik inwestora zwrócił się o dopuszczenie dowodu z przedłożonych dokumentów, tj. opinii merytorycznej sporządzonej w sprawie analizy ryzyka z 2025 r. przez G. C. i B. G. (E. Sp. z o.o. w B.), pisma Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 20 listopada 2025 r. dotyczącego funkcjonującego obecnie na terenie ujęcia wody terenu ochrony bezpośredniej wraz z załącznikiem graficznym oraz decyzją Dyrektora ZZ z 18 lipca 2018 r. z załącznikiem nr 1 (k. 33-47). W piśmie procesowym z 13 stycznia 2026 r pełnomocni organu wniósł o jego pominięcie, zaś odnosząc się do treści skargi wskazał, że skarżący zapoznał się z aktami sprawy, co potwierdził własnoręcznym podpisem. W wykonaniu zarządzenia sędziego z 14 stycznia 2026 r. zwrócono się do Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w Zambrowie (dalej: "PINB") z zapytaniem, czy toczy się postępowanie legalizacyjne względem skarżącego inwestora w przedmiocie inwestycji objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. W odpowiedzi z 15 stycznia 2026 r. PINB poinformował, że postanowieniem z 6 lipca 2023 r. nr PINB.5.2023AB wstrzymał użytkowanie przedmiotowego budynku, zaś inwestor jest w trakcie uzyskiwania żądanych dokumentów. Do akt przekazano: kopię ww. postanowienia, którym nakazano inwestorowi przedstawienie do 31 grudnia 2023 r. zgłoszenia określającego dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, do którego należy dołączyć m.in. decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; pismo inwestora z 5 lutego 2024 r. informujące o stanie podjętych przez niego działań, wstrzymaniu użytkowania kurnika w lipcu 2023 r. oraz o zamiarze złożenia przez niego wymaganego zgłoszenia po uzyskaniu prawomocnej decyzji środowiskowej, decyzji o warunkach zabudowy a także przygotowaniu niezbędnych dokumentów (k. 58-61). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na zasadzie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), wedle którego sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Wedle natomiast art. 106 § 5 k.p.a. zajęcie stanowiska przez organ (wyrażenie opinii lub zgody albo wyrażenie stanowiska w innej formie) jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (§ 1), następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie. Zaskarżone postanowienie zapadło w tzw. postępowaniu uzgodnieniowym, prowadzonym w ramach postępowania o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku magazynowego na budynek inwentarski do 168,068 DJP, budowie dwóch silosów na paszę wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną w zabudowie zagrodowej na działce nr [...] położonej w miejscowości G. w gminie R. w powiecie zambrowskim. Skarżący inwestor D. K. zwrócił się do Wójta Gminy R. (Wójt) o ustalenie warunków zabudowy dla wyżej opisanej inwestycji, w związku z toczącym się względem niego (na mocy art. 71a ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, Dz.U. 2023 r., poz. 682 ze zm.; dalej: "P.b.") przed PINB postępowaniem w sprawie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia. Zgodnie z tiret drugim pkt 4 wydanego w tym przedmiocie postanowienia PINB z 6 lipca 2023 r. (k. 60-61) do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, którego obowiązek przedstawienia ciąży na inwestorze, należy dołączyć m.in. dokumenty, o których mowa w art. 71 ust. 2 pkt 4 P.b. - w tym decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub kopię tej decyzji, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd zauważa w tym miejscu, że w orzecznictwie wskazuje się jednolicie, że sytuacja, w której dopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla już zrealizowanych lub rozpoczętych robót budowlanych ma charakter wyjątkowy i jest możliwe jedynie w przypadku nałożenia na inwestora obowiązku przedłożenia takiej decyzji w ramach prowadzonego postępowania legalizacyjnego lub naprawczego (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2023 r., sygn. akt II OSK 825/22, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach NSA pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Kwestia ta nie wybrzmiewa jednak w ogóle z przedłożonego do uzgodnienia właściwemu organowi Państwowej Inspekcji Sanitarnej projektu decyzji o warunkach zabudowy, zaś akta sprawy poruszają ją w sposób enigmatyczny (vide: korespondencja PPWIS ze skarżącym). Sąd uznał zatem ww. kwestię za konieczną do wyjaśnienia, czego wynikiem było pozyskanie do akt sprawy kserokopii postanowienia PPIS z 6 lipca 2023 r. Brak toczącego się względem skarżącego postępowania legalizacyjnego (czy pokrewnego mu postępowania o zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia) rodziłoby bowiem bezprzedmiotowość kontrolowanego postępowania uzgodnieniowego. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie: uzgadnianiu podlegać powinien jedynie projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy a nie decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy. Uzgadnianie ma bowiem sens jedynie wówczas, gdy istnieją przesłanki do wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy. Jedynie bowiem taka decyzja, ingerując w istniejącą rzeczywistość, pociąga za sobą zmiany. Skutków takich nie pociąga zaś za sobą decyzja odmawiająca ustalenia warunków zabudowy (por. wyrok NSA z 23 marca 2012 r., II OSK 33/11, CBOSA). Z treści uzasadnienia ww. postanowienia PINB wynika natomiast, że inwestor nie dopełnił obowiązków z art. 71 ust. 2 P.b. i samowolnie zmienił w 2012 r. sposób użytkowania budynku z magazynowego na kurnik. Ustalenia organu nadzoru budowlanego pokrywają się z wynikami kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym skarżącego przez WIOŚ w okresie od 28 marca do 31 maja 2023 r., podczas której nie przedstawiono żadnej dokumentacji architektoniczno-budowlanej, w tym decyzji i pozwoleń, dotyczących działalności prowadzonej przez skarżącego na działce inwestycyjnej (nr [...]). Na marginesie sąd zauważa, że w wyniku ww. kontroli, WIOŚ stwierdził następujące nieprawidłowości w odniesieniu do ww. (nielegalnej) działalności skarżącego: pobór wód podziemnych w ilości przekraczającej 5 m3/dobę (w skali roku) z ujęcia zlokalizowanego na działce inwestycyjnej bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego (za co wymierzono grzywnę w kwocie 500 zł), odprowadzanie ścieków na grunty sąsiednie (tj. mechaniczne usuwanie wód z mycia kurnika na grunty przyległe do miejsca prowadzenia działalności), brak decyzji środowiskowej, nieprawidłowo sporządzone umowy zbycia nawozu naturalnego (obornika), naruszenie art. 76 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2022 r., poz. 2556 ze zm.), nie wyliczanie opłat za korzystanie ze środowiska, brak wymaganego pozwolenia zintegrowanego (hodowla drobiu w ilości powyżej 40.000 stanowisk), brak wprowadzenia danych dotyczących emisji za 2022 r. (rok poddany kontroli) do Krajowej Bazy o Emisjach Gazów Cieplarnianych i Innych Substancji, brak wpisu w bazie PRTR (Krajowy Rejestr Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń). W takim stanie faktycznym i prawnym, pismem z 23 maja 2025 r. (k. 78 akt PPIS) Wójt zwrócił się do PPIS o ponowne uzgodnienie w trybie art. 106 k.p.a., pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy – w związku z wpływem do akt protestu Spółdzielni Mieszkaniowej "N." w G. (SM), zgromadzeniem dodatkowych materiałów i dowodów w sprawie, a także wprowadzeniem zmian w projekcie decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku magazynowego na budynek inwentarski do 168,068 DJP, budowie dwóch silosów na paszę wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, w zabudowie zagrodowej, na działce nr [...]. Do wniosku dołączono: kopię wniosku inwestora o wydanie warunków zabudowy, projekt decyzji o warunkach zabudowy wraz z załącznikiem nr 1 (załącznik graficzny), pismo SM z 23 maja 2025 r. wyrażające zaniepokojenie w związku z potencjalnym negatywnym wpływem planowanej inwestycji na jakość wody przeznaczonej do spożycia przez mieszkańców (określone przez Wójta jako protest mieszkańców) oraz dołączone do niego m.in.: raport analizy przestrzennej z 22 maja 2025 r., naniesione na mapę zasadniczą (tj. na załącznik nr 1 do projektu decyzji) odległości studni A1 i A2 od budynku objętego projektem decyzji oraz analizę ryzyka dla ujęcia wodociągu lokalnego SM z maja 2021 r. Z akt sprawy nie wynika w jaki sposób zmodyfikowano treść projektu decyzji o warunkach zabudowy w związku ze złożonym protestem SM, ani też jaką opinię o poprzednim projekcie ww. decyzji, uprzednio wyraził PPIS. Przekazany zaś do zaopiniowania projekt decyzji o warunkach zabudowy odnosi się do istniejących na sąsiedniej działce nr [...] ujęć wody podziemnej, jedynie w pkt II lit. d. rozstrzygnięcia - zawierającym wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 P.b.) w tym m.in. przed pozbawieniem możliwości korzystania z wody oraz przed zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby. Zapis ten nakazuje, aby przy opracowaniu projektu zwrócono szczególną uwagę na ujęcie wody oraz uwzględniono zalecenia strefy ochrony bezpośredniej i pośredniej, o których mowa w ustawie P.w. (k. 62 akt PPIS). Z kolei w uzasadnieniu projektowanej decyzji powołano jedynie wniosek inwestora; zawarto informację o wyznaczeniu obszaru analizowanego i przeprowadzeniu analizy funkcji i cech istniejącej zabudowy, na skutek czego ustalono niezbędne wymagania urbanistyczno-architektoniczne dla planowanej inwestycji; przytoczono wymogi z art. 61 u.p.z.p.; wskazano, że projekt decyzji uzgodniono z: organem Państwowej Inspekcji Sanitarnej, organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych, organem właściwym w sprawach melioracji wodnych, właściwym zarządcą drogi oraz regionalnym dyrektorem środowiska. Do projektu decyzji załączono załącznik nr 1 (załącznik graficzny), stanowiący kopię fragmentu mapy zasadniczej w postaci wektorowej w skali 1:1000 (format A4), na której oznaczono obszar objęty opracowaniem oraz nieprzekraczalną linię zabudowy. W tym miejscu sąd zauważa, że przedłożony do uzgodnienia projekt decyzji o warunkach zabudowy jest niekompletny, bowiem nie zawiera analizy, o której mowa w art. 61 ust. 5a u.p.z.p. (tj. analizy cech zabudowy i zagospodarowania terenu). Wedle tego przepisu analizę powyższą przeprowadza się w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu na odpowiednio wyznaczonym obszarze analizowanym, zaś jak stanowi § 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z 15 lipca 2024 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. 2024 r., poz. 1116) analiza, o której mowa w art. 61 ust. 5a u.p.z.p. zawierająca część tekstową i graficzną, stanowi załącznik do decyzji o warunkach zabudowy. Takiego załącznika natomiast projekt decyzji przedłożony do uzgodnienia PPIS nie zawiera. W efekcie nie wiadomo w jaki sposób ustalono warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy (pkt II projektu decyzji), jaki obszar poddano analizie, a przede wszystkim, czy w ogóle taką analizę przeprowadzono. Z uzasadnienia projektu nie wynika natomiast, czy decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi (jak wymaga tego art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.), do których należą m.in. wymagania higieniczne i zdrowotne, o których mowa w art. 3 pkt 1a uPIS (por. m.in. wyrok NSA z 22 czerwca 2018 r., II OSK 1458/18, CBOSA). Przepis ten stanowi, że uzgadnianie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych należy do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Rolą państwowego inspektora sanitarnego jest natomiast m.in. wskazanie organowi głównemu przepisów dotyczących wymagań higienicznych i zdrowotnych obowiązujących w zakresie odnoszącym się do konkretnych i proponowanych przez ten organ warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy. Jakkolwiek zaś o zgodności z przepisami odrębnymi rozstrzyga, w myśl art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. organ wydający decyzję o warunkach zabudowy, to czyni to uwzględniając stanowisko wyrażone przez organ uzgadniający projekt decyzji. Tymczasem ani w kontrolowanej sprawie, ani w projekcie decyzji o warunkach zabudowy, takich przepisów nie powołano. Sąd zauważa przy tym, że od 24 września 2023 r., uzgodnienie decyzji o warunkach zabudowy pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych z właściwym organem Państwowej Inspekcji Sanitarnej, następuje na mocy przepisu szczególnego (o którym mowa w art. 106 § 1 k.p.a.), którym jest art. 53 ust. 4 pkt 2a w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. Wedle art. 53 ust. 5 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. uzgodnienia dokonuje się w trybie art. 106 k.p.a. (którego § 1 i 5 wskazują, że uzgodnienie następuje w drodze postanowienia), z tym, że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane. Wedle zaś art. 60 ust. 1 u.p.z.p., decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3 (nie dotyczy), wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4 i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi. Wyjaśnić należy, że uzgodnienie jest formą wiążącego wpływu jednego organu na drugi przez uzależnienie możliwości wydania aktu od akceptacji jego treści przez organ uzgadniający. Przyjmuje się bowiem, że choć postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny i jest częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie głównej, to jego wynik jest wiążący dla organu prowadzącego postępowanie. Dopóki zatem postanowienie uzgodnieniowe nie zostanie w odpowiednim trybie wyeliminowane z obrotu prawnego i w jego miejsce nie zostanie podjęte inne, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek uwzględnić je, rozstrzygając sprawę (por. wyroki NSA z: 20 czerwca 2007 r., II OSK 922/06; 23 lutego 2012 r., II OSK 2322/10, 1 października 2014 r., II OSK 733/13 - CBOSA). Brak zgody na pozytywne dla strony załatwienie sprawy musi oznaczać konieczność wydania decyzji negatywnej, chyba że w toku współdziałania między organami uda się wypracować taki wariant pozytywnego rozstrzygnięcia, który uzyska akceptację organu współdziałającego. Utrwalony jest przy tym pogląd, że jeżeli przepis prawa materialnego uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ, to stanowisko takie może dotyczyć jedynie tych aspektów, które wiążą się z zadaniami organu uzgadniającego. Uzgodnienie dotyczy bowiem oceny zgodności projektu decyzji z przepisami prawa regulującymi konkretną sprawę, w związku z którą ustawodawca nakłada obowiązek uzgodnienia. Dlatego organ uzgadniający działa na podstawie przepisów normujących zakres uzgodnienia. Jest on podmiotem wyspecjalizowanym, stąd do jego właściwości należy kontrola zgodności zamierzenia inwestycyjnego z daną regulacją materialnego prawa administracyjnego. Organ ten nie może wyjść poza ustawowo określony zakres uzgodnienia, a oceny dokonuje z punktu widzenia przepisów prawa regulującego daną kwestię. Nie ma przy tym wpływu na sposób prowadzenia postępowania w sprawie wydania uzgadnianej decyzji, ocenia jedynie jej projekt (por. wyroki NSA: z 10 listopada 2015 r., II OSK 539/14; z 23 lutego 2012 r., II OSK 2322/10 i z 14 czerwca 2016, II OSK 2416/14 - CBOSA), wyrażając (lub nie) zgodę na konkretną treść proponowanego rozstrzygnięcia, które ma zamiar podjąć organ prowadzący postępowanie główne. Przyzwolenie to lub jego brak, powinny natomiast opierać się na tych elementach przyszłego rozstrzygnięcia, które mieszczą się w zakresie właściwości organu uzgodnieniowego. Poprzez uzgodnienie organ wypowiada się bowiem o tym, czy realizacja planowanego przedsięwzięcia, stosownie do proponowanych warunków i cech zabudowy, nie pociągnie za sobą naruszenia przepisów, których stosowanie, z jednej strony leży we właściwości rzeczowej organu uzgadniającego, a z drugiej wykracza poza właściwość rzeczową organu administracji właściwego do ustalenia warunków zabudowy. W procedurze uzgadniania realizowanej na podstawie art. 3 pkt 1a uPIS, rolą organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest więc takie określenie obowiązujących wymagań sanitarnych i zdrowotnych, dla inwestycji o określonych parametrach i funkcji, aby odpowiadały one zadaniu polegającemu na sprawowaniu zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. W rezultacie, inspektor sanitarny powinien zająć jasne stanowisko co do tego, czy lokalizacja wnioskowanej zabudowy stwarza jakiekolwiek zagrożenie sanitarne lub zdrowotne, z uwagi na jej położenie, cechy zabudowy, właściwości, sposób eksploatacji itp., zaś wyrażony w tym względzie pogląd (co istotne - doniosły prawnie), oprzeć na gruncie kompetencji przypisanych mu ustawowo. W tym zaś względzie podkreślić należy, że PPIS (PPWIS) jest wyspecjalizowanym organem, powołanym do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, którego zadaniem jest dokonanie weryfikacji zgodności określonego projektu decyzji o warunkach zabudowy z przepisami z zakresu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych (art. 1 uPIS). Państwowa Inspekcja Sanitarna ma zatem obowiązek zapewnienia, że zamierzenia budowlane są zgodne z przepisami sanitarnymi i nie stanowią zagrożenia dla zdrowia publicznego, zaś uzgadniając projekt konkretnej decyzji może działać wyłącznie w zakresie własnych kompetencji i powierzonych przez ustawę zadań, nie mogąc wkraczać w kompetencje organu właściwego do wydania decyzji. Jak wskazał WSA w Warszawie, w sprawie VII SA/Wa 327/22 (wyrok z 8 kwietnia 2022 r., CBOSA): nie jest rolą organu uzgadniającego prowadzenie postępowania dowodowego celem wyjaśnienia kwestii niewystarczająco ustalonych w projekcie decyzji, mających wpływ na wynik załatwianej sprawy, a tym bardziej prowadzenie na podstawie art. 106 § 4 k.p.a. postępowania dowodowego, które w zamierzeniu powinno doprowadzić do zakwestionowania twierdzeń i ustaleń, na jakich zdecydował się oprzeć organ wydający decyzję. Sąd orzekający pogląd powyższy podziela. Jak wykazała kontrola sądowa zaskarżonego postanowienia, PPWIS w sposób ewidentny przekroczył swoje kompetencje, jako organu uzgadniającego w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych, bowiem wypowiedział się co do kwestii wykraczających poza zakres, w jakim owo uzgodnienie miało nastąpić. Przede wszystkim przesłanki, które stanowiły dla PPWIS przeszkodę w realizacji inwestycji, nie są określone w przepisach powszechnie obowiązującego prawa, ani też nie wynikają z treści aktów administracyjnych wiążących inwestora. W tym względzie PPWIS oparł się bowiem przede wszystkim na: lokalizacji planowanej inwestycji w nieistniejącej "strefie ujęcia wody pośredniej", wnioskach sprzecznych względem tych, które wynikają z protokołu kontroli WIOŚ z 2023 r., a finalnie na domniemanym, potencjalnym i nieumotywowanym przypuszczeniu o ryzyku zanieczyszczenia ujęcia wody, jakie stwarzać będzie planowana inwestycja. Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii, która zaważyła na zmianie postanowienia PPIS, w ten sposób, że negatywnie uzgodniono projekt decyzji o warunkach zabudowy wyłącznie w tej części, w której inwestycja zlokalizowana jest w "strefie ujęcia wody pośredniej", zauważyć należy, że po pierwsze przepisy prawa nie przewidują ustanowienia takiej strefy, a po drugie, ani na działce inwestycyjnej, ani na działce sąsiedniej, na której zlokalizowane jest ujęcie wody podziemnej, nie ustanowiono strefy ochronnej obejmującej teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej, (którą to strefę miał zapewne na myśli PPWIS). Wedle art. 120 pkt 1 P.w. ustanawianie stref ochronnych ujęć wód służy zapewnieniu odpowiedniej jakości wód ujmowanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz zaopatrzenia zakładów wymagających wody wysokiej jakości. Zgodnie z art. 121 ust. 2 P.w. strefa ochronna obejmuje: wyłącznie teren ochrony bezpośredniej albo (pkt 1) teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej (pkt 2). Wyjaśniająco w tym względzie należy zauważyć, że strefę ochronną stanowi obszar ustanowiony na podstawie art. 135 ust. 1 P.w., na którym obowiązują nakazy, zakazy i ograniczenia w zakresie użytkowania gruntów oraz korzystania z wód (art. 121 ust. 1 P.w.), przy czym na terenie ochrony bezpośredniej zakazuje się użytkowania gruntów do celów niezwiązanych z eksploatacją ujęcia wody (art. 127 P.w.), zaś nakazy obowiązujące na tym terenie reguluje art. 128 P.w.; natomiast ma terenie ochrony pośredniej może być zakazane lub ograniczone, wykonywanie robót lub czynności skatalogowanych w art. 130 ust. 1 P.w., powodujących zmniejszenie przydatności ujmowanej wody lub wydajności ujęcia. Istotne jest przy tym, że strefę ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej ustanawia z urzędu właściwy organ Wód Polskich w drodze decyzji (art. 133 ust. 1 oraz art. 135 ust. 1 pkt 1 P.w.); natomiast strefę ochronną obejmującą teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej ustanawia wojewoda w drodze aktu prawa miejscowego, na wniosek właściciela ujęcia wody lub z urzędu (art. 133 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz art. 135 ust. 1 pkt 2 P.w.). Zasadnicze w niniejszej sprawie jest to, że ujęcie wody składające się z dwóch studni oznaczonych SW1A i SW2A zlokalizowanych na sąsiedniej, względem terenu inwestycyjnego, działce nr [...] (stanowiącej własność SM) objęte jest obecnie (i było objęte w dacie wydania zaskarżonego aktu) strefą ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej, wyznaczony względem studni SW1A w formie wieloboku o bokach długości 23 m, 22,5 m, 22,8 m i 23,5 m; zaś dla studni SW2A w formie niekształtnego okręgu o długości całkowitej 79,7 m – odzwierciedlonych graficznie w załączniku nr 1 do decyzji Dyrektora ZZ z 18 lipca 2018 r. nr BI.ZUZ.5.410.83.2018 M.B. (k. 166-168 akt odw.). Z załącznika tego wynika, że ustanowiona na mocy ww. decyzji strefa ochronna obejmująca wyłącznie teren ochrony bezpośredniej, wyznaczona dla studni położonej bliżej granicy z działką inwestycyjną (SW1A) zlokalizowana jest wyłącznie na obszarze działki nr [...] – co prawda w bliskiej odległości od granicy z działką inwestycyjną, jednakże nie budzi wątpliwości sądu, że ów teren ochronny nie obejmuje żadnego fragmentu działki inwestycyjnej. Na terenie tym funkcjonują zakazy i nakazy określone w pkt III ww. decyzji Dyrektora ZZ (m.in. zakaz użytkowania gruntów do celów niezwiązanych z eksploatacją wody, czy nakaz odprowadzania wód powierzchniowych w sposób uniemożliwiający przedostawanie się ich do urządzeń służących do poboru wody). Ww. ujęcie wody nie jest natomiast objęte strefą ochronną obejmującą teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej, o którym mowa w art. 121 ust. 2 pkt 2 P.w.). Wniosek o ustanowienie takiej formy ochrony ujęcia wody został przez SM złożony do Wojewody dopiero 9 lipca 2025 r. i nie został jeszcze rozpoznany – co nastąpi najwcześniej w I kwartale 2026 r. (vide: pismo Wojewody z 22 lipca 2025 r., k. 286 akt odw.). We wniosku powyższym zaproponowano rozszerzenie granic terenu ochrony bezpośredniej ujęcia wody przez wyznaczenie go w kształcie okręgów o promieniu 10 m wokół każdej ze studni, a także wyznaczenie terenu ochrony pośredniej w taki sposób, aby jego północna granica obejmowała część działki inwestycyjnej i jednocześnie fragment posadowionych na niej zabudowań (objętych wnioskiem inwestora o ustalenie warunków zabudowy). Proponowane granice obu ww. terenów oznaczono w analizie ryzyka sporządzonej w czerwcu 2025 r. (k. 177-218 akt odw.) oraz na kopii mapy zasadniczej (k. 176 akt odw.). Co istotne – na terenie ochrony pośredniej wnioskuje się o ustanowienie zakazu lokalizowania inwestycji mogących pogorszyć stan wód podziemnych, w tym ferm chowu lub hodowli zwierząt (k. 220 akt odw.). Z analizy ryzyka sporządzonej w 2025 r. (stanowiącej podstawę ww. wniosku) wynika ponadto, że granice terenu ochrony pośredniej zaproponowano w kształcie analogicznym do tego, który funkcjonował w terenie do 31 grudnia 2012 r., na mocy decyzji Wojewody Łomżyńskiego z 6 sierpnia 1997 r. nr OŚ.6226-12/97. Decyzją tą (wydaną na podstawie poprzednich regulacji prawnych, tj. P.w. z 1974 r.) ustanowiono strefę ochronną ww. ujęcia wód w postaci strefy ochrony bezpośredniej i strefy ochrony pośredniej, na których zabronione było m.in. wprowadzanie ścieków do ziemi, lokalizowania inwestycji mogących pogorszyć stan wód podziemnych, czy wylewisk nieczystości płynnych. Jak słusznie jednak zauważył zarówno organ odwoławczy, jak i skarżący, z dniem 31 grudnia 2012 r. strefy ochronne ujęć wody ustanowione przed 1 stycznia 2002 r. wygasły z mocy prawa (art. 21 ust. 1 nowelizacji). W konsekwencji od 1 stycznia 2013 r. przedmiotowe ujęcie wody pozbawione było jakiejkolwiek prawnej formy ochrony, zaś obecnie - na mocy decyzji Dyrektora ZZ z 18 lipca 2018 r., objęte jest strefą ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej, który nie obejmuje w żadnym zakresie obszaru działki inwestycyjnej. Na marginesie zauważyć przy tym należy, że w 2021 r. dla ww. ujęcia sporządzona została analiza ryzyka, o której mowa w art. 133 ust. 3 P.w., w której nie stwierdzono wówczas potrzeby ustanawiania strefy ochronnej ujęcia w postaci terenu ochrony pośredniej (k. 24 akt odw.). Skoro zatem na obszarze inwestycyjnym nie funkcjonuje jakakolwiek forma prawnej ochrony ujęcia wody zlokalizowanego na działce sąsiedniej, w szczególności zaś powołany przez PPWIS (jak się wydaje) teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej (ustanawiany przez Wojewodę w drodze aktu prawa miejscowego), to niezasadne i bezpodstawne jest powoływanie się przez PPWIS na taką formę ochrony ujęcia wody, a tym samym i "dzielenie" obszaru inwestycji na teren znajdujący się w granicach strefy ochronnej (uzgodnienie negatywne) oraz teren pozostający poza jego granicami (uzgodnienie pozytywne). Wbrew ustaleniu PPWIS postępowanie uzgodnieniowe nie obejmuje dwóch zakresów przedmiotowych, lecz jeden przedmiot polegający na uzgodnieniu (pozytywnym lub negatywnym) pod względem higieniczno- zdrowotnym projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji położonej w całości na obszarze nieobjętym jakąkolwiek prawną formą ochrony ujęcia wody, zlokalizowanego na działce sąsiedniej (w odległości około 20 m i około 45 m od ściany budynku inwestora użytkowanego do 2023 r. jako kurnik). Bezcelowe było tym samym wskazywanie przez PPWIS celów ww. formy ochrony ujęcia wody, powoływanie się na historyczne akty prawne, które nie mają mocy obowiązującej, a także konstruowanie hipotetycznych domysłów kwestionujących prawidłowość danych faktycznych, przyjętych do sporządzenia analizy ryzyka z 2021 r. Uzgodnienie powinno było obejmować wyłącznie aktualny stan faktyczny i prawny, w zakresie właściwości organu uzgadniającego. Sąd podkreśla przy tym, że do uprawnień organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie należy ustanawianie strefy ochronnej ujęć wody, a przy tym i dokonywanie w tym celu oceny dokumentacji stanowiącej podstawę jej ustanowienia (w tym analizy ryzyka z 2025 r. - obejmującej ocenę zagrożeń zdrowotnych z uwzględnieniem czynników negatywnie wpływających na jakość ujmowanej wody, przeprowadzoną w oparciu o analizy hydrogeologiczne lub hydrologiczne oraz dokumentację hydrogeologiczną lub hydrologiczną, analizę identyfikacji źródeł zagrożenia wynikających ze sposobu zagospodarowania terenu, a także o wyniki badania jakości ujmowanej wody – art. 133 ust. 3 P.w.). Ocena taka mogłaby co najwyżej zostać dokonana przez organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, jedynie wówczas, gdyby organ ten wykazał, że dokumentacja ta zawiera aktualne informacje lub dane, mające relewantne znaczenie z punktu widzenia uprawnień tego organu w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. W tym względzie jednak organ powinien odnieść się do konkretnych danych, zestawić je z odpowiednimi przepisami prawa (pozostającymi w gestii stosowania organu uzgadniającego) oraz wyczerpująco umotywować wynikające z takiego zestawienia wnioski, które następnie winny zostać skorelowane z pozostałym materiałem dowodowym oraz finalnie znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu aktu uzgodnieniowego. Sąd podkreśla przy tym, że wykonywanie przez organ uzgadniający jego ustawowych uprawnień, nie powinno być dowolne. Winno ono być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego oraz uwzględniać sformułowaną w art. 7 k.p.a. zasadę ochrony interesu społecznego i słusznego interesu strony (por m.in. wyrok NSA z 20 listopada 1997 r., V SA 2699/96, ONSA 1998/4/123; czy wyrok NSA z 9 grudnia 1999 r., V SA 919/99 - CBOSA). Organ uzgodnieniowy - choć nie wydaje decyzji rozstrzygającej istotę sprawy - winien zbadać sprawę pod określonym kątem i wyrazić w wiążącej formie swoje stanowisko. Nie znaczy to jednak, że zobligowany jest do ustalania okoliczności uzasadniających merytoryczne rozstrzygnięcie w takim zakresie, w jakim uczynić to ma organ główny. Działając w zakresie własnych kompetencji i powierzonych przez ustawę zadań, nie może wkraczać w kompetencje organu właściwego do wydania decyzji, lecz podejmuje czynności w ramach swojej właściwości, uczestnicząc w czynnościach już prowadzonego postępowania - w sprawie zawisłej przed innym organem. Nie do zaakceptowania jest zatem pogląd, że dwa odrębne organy, w dwóch różnych postępowaniach (tj. głównym i uzgodnieniowym), mają obowiązek niezależnie od siebie ustalać stan faktyczny sprawy. Organ uzgadniający wydaje bowiem postanowienie w oparciu o ustalenia faktyczne przedstawione mu przez organ główny - zobowiązany do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. W niniejszej sprawie są to zatem enigmatyczne i wybiórcze ustalenia zawarte w uzasadnieniu przedłożonego do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, względem których żaden z organów uzgodnieniowych nie wypowiedział się, czy zawierają one dostateczne dane do oceny pod względem spełnienia wymagań zdrowotnych i sanitarnych. Zamiast tego, PPWIS poczynił własne ustalenia faktyczne, w ocenie sądu daleko wykraczające poza te, do których poczynienia uprawnia go kontrolowane postępowanie uzgodnieniowe. Co przy tym istotne, przedłożony do uzgodnienia projekt decyzji w pkt III lit. d zawiera skierowany do inwestora nakaz opracowania projektu ze zwróceniem uwagi na ujęcie wody zlokalizowane na działce sąsiedniej oraz uwzględnienie zaleceń "strefy ochronnej bezpośredniej i pośredniej". Ten zapis zatem powinien był (w kontekście wyżej poczynionych uwag) stanowić przedmiot szczególnego zainteresowania organu uzgodnieniowego, który dokonując jego weryfikacji w kontekście wymogów prawnych podlegających swojej właściwości, nie powinien tracić z pola widzenia również charakteru i zakresu planowanej inwestycji oraz proponowanych przez Wójta warunków zagospodarowania terenu inwestycyjnego oraz jego zabudowy. Szerokie oraz wielowątkowe uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie zawiera jednak takiej analizy, skupiając się (jak to już wyżej wskazano) przede wszystkim na ocenie celowości oraz zasadności objęcia pobliskiego ujęcia wody ochroną prawną (co nie należy do kompetencji organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej), która w opisanym przez PPWIS zakresie nie funkcjonuje ani na obszarze działki [...], ani na terenie inwestycyjnym. Zastosowane zatem przez PPWIS kryteria pozaprawne przeprowadzonej w tym względzie analizy, nie zasługują na aprobatę sądu. Co więcej, PPWIS uzasadniając swoje stanowisko, wspomógł się także wynikami kontroli przeprowadzonej na fermie skarżącego w 2023 r. przez WIOŚ po incydencie skażenia wody z wodociągu, czerpanej z ww. ujęcia. Pominięto w tym względzie jednak te ustalenia kontroli, z których wynika, że nie wykazano wówczas, aby: "(...) kontrolowane gospodarstwo wywierało bezpośrednio negatywny wpływ na jakość wód podziemnych, w tym zanieczyszczało studnie głębinową zaopatrującą w wodę ludność (...)" (k. 240 akt odw.). Co więcej PPWIS zasugerował (wbrew wynikom ww. kontroli), że stwierdzone wówczas naruszenia miały jednak wpływ na zaistniałe skażenie wody. Mimo jednoznacznych ustaleń przedmiotowej kontroli, PPWIS oparł się na proteście wyrażonym przez SM, która począwszy od 2023 r. źródła skażenia wody upatruje w prowadzonej wówczas nielegalnej działalności skarżącego, mimo tego, że kontrola przeprowadzona przez wyspecjalizowany organ, nie wykazała takiego związku. Ustalenia poczynione w tym zakresie pozostają w sprzeczności ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Nie umotywowano przy tym w sposób wystarczający, domniemanego ryzyka skażenia wody podziemnej w związku z prowadzoną działalnością skarżącego. Wobec jednoznacznych ustaleń kontroli, jego uzasadnieniem nie mogą być stwierdzone wówczas nieprawidłowości, tym bardziej, że jak trafnie wskazuje skarżący, jego celem jest uregulowanie stanu prawnego fermy drobiu oraz dostosowanie jej do wymagań prawnych. Także PPIS nie umotywował w sposób wystraczający stwierdzenia o tym, że planowana inwestycja zmieni diametralnie warunki użytkowania gruntów w obszarze ujęcia wody, które mogą potencjalnie stwarzać zagrożenie dla stanu jakościowego i ilościowego pobieranych wód, a w konsekwencji dla zdrowia i życia mieszkańców. Stwierdzenie to nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym, ani też nie zostało poparte jakimkolwiek odniesieniem do regulacji prawnych, czy choćby do wiedzy specjalistyczno-merytorycznej organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej (z zasady jednak niewystarczającej z punktu widzenia dokonywanego uzgodnienia). Żadne z wydanych w postępowaniu uzgodnieniowym postanowień nie zawiera w tym względzie dostatecznego umotywowania, które zasługiwałoby na aprobatę sądu. Dodać przy tym należy, że analizując sprawę nie oparto się na jej całokształcie, bowiem w zupełności pominięto decyzję Wójta o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, zaś poczynione w ramach tego postępowania pozytywne uzgodnienie projektu decyzji przez PPIS, oceniono lakonicznie jako dokonane w odmiennym zakresie - podczas gdy uzgodnienie to (dokonane na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko) mimo, że poczynione w zakresie szerszym, dokonane zostało w zakresie zadań określonych w uPIS, a więc w zakresie pokrywającym się z kontrolowanym postępowaniem uzgodnieniowym. W konsekwencji, o ile nie zmieniły się uwarunkowania faktyczne oraz prawne – organ uzgodnieniowy, mający na względzie zasadę swobodnej oceny dowodów, powinien prezentować w kwestiach analogicznych zbieżne stanowisko. Końcowo sąd zauważa również, że dokonana przez organy uzgodnieniowe analiza nie uwzględnia takich okoliczności jak: budowa gruntów wodonośnych, w tym funkcjonujące na przedmiotowym obszarze naturalne warunki ochrony warstw wodonośnych, czas przepuszczalności zanieczyszczeń, a także ukształtowanie powierzchni w okolicy planowanej inwestycji (tj. spadek terenu w kierunku terenu inwestycyjnego, które czyni wątpliwym położenie zabudowań skarżącego w obszarze zasilania ujęcia wody). Ponownie rozpatrując sprawę w ramach posiadanych kompetencji uzgodnieniowych, organy uwzględnią wszystkie powyższe kwestie oraz się do nich odniosą. W orzecznictwie oraz doktrynie wskazuje się, że na organie współdziałającym, prowadzącym osobne postępowanie, w którym stosuje się przepisy k.p.a., ciążą obowiązki wynikające z przepisów procesowych (patrz: Janusz Borkowski, glosa do wyroku NSA z dnia 20 listopada 1997 r., sygn. akt V SA 2699/96, OSP 1999/3/56). Mając powyższe na względzie sąd dostrzegł, że PPWIS prowadzący postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 106 § 4 k.p.a., naruszył zasadę dwuinstancyjności, wyrażoną w art. 15 k.p.a. Organ ten zgromadził bowiem obszerny dodatkowy materiał dowodowy, który wykracza poza uzupełnienie dowodów, o którym mowa w art. 136 § 1 k.p.a. Pozbawił tym samym stronę skarżącą konstytucyjnie jej zagwarantowanego prawa do dwuinstancyjnego postępowania (art. 78 Konstytucji RP), które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podnoszone zaś przez skarżącego zarzuty o naruszeniu przez organ odwoławczy art. 81 k.p.a. pozostają na chwilę obecną nieweryfikowalne, bowiem numeracja dokumentacji zgromadzonej w aktach postępowania uzgodnieniowego ich nie potwierdza, jednakże ze względu na fakt, że została ona sporządzona w sposób nietrwały (ołówkiem) zasadności tychże zarzutów również nie sposób wykluczyć. Z tego też względu w ponownie prowadzonym postępowaniu uzgodnieniowym należy ponumerować akta w sposób trwały, zaś sporządzając adnotację o ewentualnym udostępnieniu akt skarżącemu, należy oznaczyć numery kart, które zostały udostępnione oraz uzyskać na to pisemne potwierdzenie skarżącego. Reasumując sąd podkreśla, że uzgodnienie projektu decyzji wydawanej w postępowaniu głównym ograniczone jest zatem po pierwsze przedmiotem sprawy administracyjnej, a po drugie zakresem właściwości (zadań) organu współdziałającego (por. wyrok NSA z 20 listopada 1997 r., V SA 2699/96, opubl. w: ONSA 1998/4/123). Rolą organu uzgadniającego jest więc wyłącznie ocena, czy projekt uzgadnianej decyzji spełnia wymagania w kontekście zgodności z przepisami prawa pozostającymi w zakresie jego właściwości, a tym samym może ona dotyczyć tylko tych aspektów, które należą do kompetencji organu uzgadniającego. Sąd zauważa, że do właściwości tej nie należy analiza sprawy pod kątem art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 P.b., pozostająca w gestii organu architektoniczno-budowlanego. Organ uzgodnieniowy powinien natomiast wziąć pod uwagę przesłanki prawnoformalne, które pozostają w zakresie jego właściwości. Nie może się on zatem odnosić do kwestii, które wykraczają poza jego uprawnienia "uzgodnieniowe" (tj. mieszczące się w zakresie uzgodnienia określonym art. 3 pkt 1a uPIS) oraz stanowią kryteria pozaprawne, nawet jeśli kwestie te ostały oparte na wiedzy eksperckiej organu (por. m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 15 lutego 2024 r., II SA/go 739/23, CBOSA). Mając na względzie art. 153 p.p.s.a., sąd zauważa, że organy uzgodnieniowe obu instancji pozostają związane ocena prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym orzeczeniu. W tym stanie rzeczy sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania sąd orzekł w pkt 2 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., mając na względzie wysokość uiszczonych przez stronę skarżącą kosztów sądowych, na które składa się: wpis sądowy w kwocie 100 zł, kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, wynikająca z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r., poz.1964 ze zm.) oraz uiszczona opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.