II SA/Bk 181/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 07 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. M. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego podając, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym (rodzice udostępniają mu jeden pokój), nie posiada majątku, w tym zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Skarżący nie osiąga dochodu, nie posiada źródeł utrzymania. W styczniu br. obniżono mu zasiłek okresowy i celowy na żywność (k. 11 – 12 sprawy niniejszej i k. 12 – 13 sygn. akt II SA/Bk 180/11). Pismem z dnia 12 maja 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał M. G. do złożenia w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania oświadczenia, w którym należało wskazać: źródła aktualnego utrzymania wnioskodawcy (np. umowa o pracę, zasiłki z pomocy społecznej, zasiłek dla bezrobotnych itp.), należalo przy tym określić wysokość uzyskiwanego miesięcznego dochodu z jednoczesnym określeniem z jakiego tytułu jest ten dochód; wyszczególnić ponoszone miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem skarżącego, z jednoczesnym podaniem wysokości poszczególnych wydatków (np. zakup żywności, wynajem mieszkania, opłaty za prąd, gaz, wodę, telefon, lekarstwa itp.). Dodatkowo skarżący został zobowiązany do dołączenia do akt sprawy zaświadczenia o wysokości uzyskiwanego miesięcznego dochodu (z tytułu umowy o pracę, zasiłku dla bezrobotnych, świadczeń z zakresu opieki społecznej) – k. 13. Wezwanie zostało doręczone prawidłowo dnia [...] maja 2011 r. (k. 14), pomimo upływu wyznaczonego terminu wnioskodawca nie ustosunkował się do jego treści, nie przedstawił również przyczyny tego zaniechania. Na wstępie należy odnieść się do wniosku M. G. w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy zasiłku celowego, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, o czym orzeczono jak w sentencji. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez M. G. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu skarżący wykazał, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym, nie posiada źródeł utrzymania, nie osiąga dochodu, nie ma również majątku, w tym zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Wnioskodawca jest osobą schorowaną, cierpi na n. ś. p. p., a. s. i n. t., stosuje dietę żywieniową (k. 2, k. 4). Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z brakiem odpowiedzi skarżącego na cytowanie wezwanie 12 maja 2011 r., uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej wnioskodawcy, przede wszystkim w zakresie ustalenia źródeł utrzymania i wysokości uzyskiwanego dochodu, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga również, że z akt administracyjnych sprawy istnieje możliwość ustalenia źródeł utrzymania wnioskodawcy do końca 2010 r. (są to świadczenia z zakresu pomocy społecznej). Jednak wobec braku odpowiedzi skarżącego na wzmiankowane wezwanie nie można ustalić jego źródeł utrzymania i wysokości otrzymywanego dochodu na dzień złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy tj. [...] maja 2011 r. (k. 12). Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż M. G. nie wykazał w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajduje się w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.