II SA/Bk 185/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 października 2009 r. sprawy ze skargi I. I. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania wzmocnienia górnej części skarpy wału 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi A. D. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 309,80 (trzysta dziewięć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącej wykonane na zasadzie prawa pomocy.- Zaskarżoną decyzją P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...] w przedmiocie nakazania Gminie Ł. wzmocnienia górnej części skarpy wału przylegającego do działki 42/1 J. I., położonego naprzeciw wylotu przepustu drogowego, poprzez ułożenie powyżej istniejącego umocnienia betonowego pasa darni z zakotwieniem do gruntu na wysokość min. 50 cm w terminie do 30.04. 2009 r. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne: Na wniosek I. I. z dnia 14 stycznia 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych wykonanych w związku z przebudową drogi gminnej w miejscowości D. W trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, iż Gmina Ł. wykonała w miejscowości D., w oparciu o skuteczne zgłoszenie złożone w dniu 9 września 2003 r. w Starostwie Powiatowym w Ł., przebudowę dróg gminnych polegających na utwardzaniu, profilowaniu dróg istniejących, wykonaniu podbudowy z kruszywa naturalnego, wykonaniu nawierzchni asfaltowej, uzupełnieniu poboczy. Wykonane roboty budowlane wpłynęły na pogorszenie stosunków wodnych w pobliżu działki 42/1 w miejscowości D. (zalewanie posesji). Postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazał Gminie Ł. przedłożenie do dnia 15 grudnia 2008 r. ekspertyzy technicznej dotyczącej oceny przyjętych rozwiązań, wskazania ewentualnych nieprawidłowości i zaleceń co do sposobu ich usunięcia. W zakreślonym wyżej terminie Gmina przedłożyła wymaganą ekspertyzę techniczną. Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r., znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., w oparciu o w/w ekspertyzę techniczną, nakazał Gminie Ł. wzmocnienie górnej części skarpy wału przylegającego do działki 42/1 I. I., poprzez ułożenie i zakotwienie do gruntu pasa darni na wysokość min. 50 cm w terminie do dnia 30.04.2009 r. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła I. I. P. Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wskazał, iż zrealizowane przez Gminę Ł. odwodnienie terenu jest rozwiązaniem optymalnym i niezbędne jest jedynie wykonanie dodatkowych, wskazanych w ekspertyzie technicznej, robót zabezpieczających w zrealizowanym systemie odwodnienia dróg, co przyczyni się do zwiększenia bezpieczeństwa terenów przyległych przed możliwością wystąpienia zalań i podtopień. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na powyższą decyzję wniosła I. I. podnosząc, iż przyjęte rozwiązania techniczne są niewystarczające i nie zapobiegają zalewaniu terenu jej działki. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie przed tut. Sądem pełnomocnik organu poinformował, że gmina Ł. wykonała obowiązek wynikający z decyzji i złożył do akt sprawy zdjęcia drogi na wysokości działki skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji organu I instancji zostały naruszone przepisy prawa obowiązujące w chwili ich wydawania. W pierwszej kolejności wskazać należy, że postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zgodnie z którym organ nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Należy przy tym zaznaczyć, iż postępowanie to ma charakter naprawczy (legalizacyjny) i odnosi się między innymi do inwestycji wykonanych bez wymaganego prawem zgłoszenia lub bez uzyskania pozwolenia na budowę (art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). W postępowaniu tym organ może nakazać wykonanie obowiązków w takim zakresie, w jakim wykonane roboty uchybiają przepisom budowlanym i warunkom technicznym, jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bądź w sposób nieuzasadniony naruszają uprawnienia osób trzecich. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji uznały, iż niezbędne jest wykonanie przez Gminę Ł. dodatkowych robót zabezpieczających w zrealizowanym systemie odwodnienia pobocza drogi gminnej na odcinku przyległym do działki nr 42/1 w miejscowości D. poprzez wzmocnienie skarpy wału przylegającego do tej działki. Swoje rozstrzygnięcie organy nadzoru budowlanego wydały w oparciu o drugą ekspertyzę techniczną z dnia 10.12.2008 r. sporządzoną przez rzeczoznawcę na zlecenie Gminy Ł. W świetle tej ekspertyzy istniejący system odwodnienia pobocza drogi gminnej na odcinku przyległym do działki nr 42/1 jest obecnie w dobrym stanie technicznym i dobrze spełnia on swoją rolę - ułatwienia odpływu wód z niecki terenowej przy drodze. Wykonanie uznano za możliwie najlepsze rozwiązanie istniejącego problemu odwodnienia. Organy obu instancji, posiłkując się w/w ekspertyzą techniczną, stwierdziły, iż realizacja dodatkowych robót zabezpieczających w zakresie wskazanym zaskarżoną decyzją przyczyni się do zwiększenia bezpieczeństwa terenów przyległych przed możliwością wystąpienia zalań i podtopień. W ocenie Sądu takie stanowisko organów administracji zasługuje w pełni na uwzględnienie. Podzielić w tym miejscu trzeba wnioski płynące z analizy w/w ekspertyzy technicznej, iż zrealizowane przez Gminę odwodnienie pobocza drogi gminnej na odcinku przyległym do działki nr 42/1 jest – wbrew twierdzeniom strony skarżącej - rozwiązaniem optymalnym, wręcz powodującym polepszenie stanu stosunków wodnych na działce skarżącej w stosunku do stanu sprzed daty budowy drogi. Zalanie działki I. I., które miało miejsce w czerwcu 2008 r. nastąpiło z uwagi na bezpośredni opad na działkę i cały przyległy teren. Jak wynika z ekspertyzy działka skarżącej jest wyraźnie obniżona i zawsze będzie stanowić teren podmakania oraz gromadzenia się wód opadowych niezależnie od umocnień i rowów drogowych. Samo zaś subiektywne przekonanie skarżącej o niedostateczności przyjętych rozwiązań technicznych nie może świadczyć o wadliwości systemu odwodnienia. Natomiast, aby zapobiec tego typu zalaniom w przyszłości strona winna wykonać własnym staraniem zabezpieczenia polegające choćby na odpowiednim ukształtowaniu terenu działki, wykonaniu lokalnych rowków i odpływów, a także zagospodarowanie i obsadzenie terenu zielenią. Trzeba jednak podkreślić, iż takie działania nie obciążają Gminy, lecz leżą w wyłącznej gestii właścicieli działek. W tej sytuacji, mając na uwadze, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Z przedstawionych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.