II SA/Bk 196/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2010-05-11

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącej, uwzględniająca jej dochody, wydatki, stan majątkowy oraz sytuację życiową jej rodziny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?
Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącej, charakteryzująca się niskim dochodem netto, znacznymi wydatkami na utrzymanie rodziny, chorobami i leczeniem, a także brakiem oszczędności i wartościowych przedmiotów poza mieszkaniem, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżąca H. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Wskazała, że żyje z dwoma bezrobotnymi synami, a jedynym dochodem jest jej emerytura w wysokości 1.007,89 zł netto. Rodzina ponosi miesięczne wydatki około 1.480 zł, w tym 200 zł na leki z powodu przewlekłych chorób. W skład majątku wchodzi mieszkanie, brak jest oszczędności. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające sytuację materialną i wydatki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. K. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki wybudowanego w ramach samowoli budowlanej budynku gospodarczego p o s t a n a w i a przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. H. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwoma dorosłymi synami, którzy są bezrobotni i nie posiadają prawa do zasiłku. Jedyny dochód rodziny stanowi emerytura skarżącej w wysokości 1.320,42 zł brutto (1.007,89 zł netto). W skład majątku rodziny skarżącej wchodzi mieszkanie o powierzchni [...] m2. Wnioskodawczyni poza tym nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k. 45-46, 14-16). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawczyni wskazała, iż każdy z synów dostaje talony żywnościowe na kwoty po 238 zł. Miesięczne wydatki związane z gospodarstwem domowym jej rodziny zamykają się kwotą około 1.480 zł (w tym wykorzystywane są talony żywnościowe) i przedstawiają się następująco: Wszyscy członkowie rodziny ponadto chorują na przewlekłe choroby i na leki w skali miesiąca wydawana jest kwota 200 zł. Wnioskodawczyni podkreśliła także, iż z żaden z synów nie podejmuje prac dorywczych i nie posiada samochodu osobowego (k. 21-22). Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie: dokumentów potwierdzających status bezrobotnego (k. 23-25), decyzji o przyznaniu zasiłku okresowego w formie talonów żywnościowych (k. 26-27), dokumentów potwierdzających ponoszone wydatki: telefon – 72,85 zł, woda i ścieki - 17,38 zł, wywóz nieczystości – 11,21 zł, czynsz za mieszkanie – 55 zł, energia elektryczna – 53,40 zł, paragonów za leki (k. 28-34, 38), odcinka za emeryturę (k. 32) oraz zaświadczeń lekarskich (k. 35-37). Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna H. K. uzasadnia tezę, iż nie jest ona w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna rodziny H. K. uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Wnioskodawczyni mieszka z dwoma dorosłymi i bezrobotnymi synami. Łączny dochód netto osiągany przez jej rodzinę zamyka się kwotą 1.107,89 zł (k. 45v). Ponadto dzieci skarżącej otrzymują zasiłki okresowe w formie talonów żywnościowych po 238,50 zł (k. 26, 27). Kwota uzyskiwanego dochodu przeznaczana jest na bieżący opłaty, wyżywienie, leki oraz pozostałe bieżące wydatki rodziny. Wnioskodawczyni poza mieszkaniem komunalnym nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Niewielki comiesięczny dochód wystarcza jej trzyosobowej rodzinie jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz wydatki związane z leczeniem. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu i wydatków skarżącej, a także brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło