II SA/Bk 202/10
PostanowienieWSA w Białymstoku2010-04-15
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna wnioskodawczyni, samotnej matki z córką, spłacającej pożyczki i ponoszącej wysokie koszty utrzymania, uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sytuacja materialna wnioskodawczyni, samotnej matki z córką, której miesięczne dochody nie pokrywają bieżących wydatków i zmuszają do zaciągania pożyczek, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Poniesienie tych kosztów mogłoby spowodować uszczerbek w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżąca B. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną jako samotna matka utrzymująca córkę. Jej dochody to wynagrodzenie (1.850 zł) i renta rodzinna córki (600 zł). Posiada współwłasność domu, spłaca pożyczki i ponosi wysokie koszty utrzymania rodziny, w tym opłaty za media, podatek od nieruchomości i ogrzewanie.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu p o s t a n a w i a przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
B. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 12) podając we wniosku, iż jest samotną matką mającą na utrzymaniu córkę. Źródło utrzymania wnioskodawczyni stanowi wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.850 zł oraz renta rodzinna córki w kwocie 600 zł (k. 13). Skarżąca poza współwłasnością domu o powierzchni [...] m2, nie posiada żadnego innego majątku, zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu swego wniosku skarżąca podkreśliła, iż aktualna jej sytuacja jest trudna. Córka często choruje, a skarżąca także pozostaje pod opieką Poradni Rehabilitacyjnej. Ponadto spłaca trzy pożyczki: dwie w zakładzie pracy na łączna kwotę 500 zł, wzięte na zakup opału i jedną zaciągniętą w banku BOŚ (rata miesięczna 620 zł) na remont dachu, który przeciekał.
Miesięczne opłaty skarżącej związane z bieżącym utrzymaniem swojej rodziny przedstawiają się następująco: energia elektryczną za dwa miesiące – 238 zł, telefon – 120 zł, gaz – 90 zł, wywóz śmieci – 72 zł, podatek od nieruchomości – 72 zł, woda – 322 zł (półrocznie). Dodatkowo w sezonie grzewczym wnioskodawczyni wydaje kwotę około 5.000 zł na opał (k. 10,13-14).
W konkluzji skarżąca wywiodła, iż nie jest w stanie pokryć kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny.
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów postępowania stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie
i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna B. M. oraz ustalone w sprawie okoliczności uzasadniają przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała bowiem, iż źródłem utrzymania jej rodziny pozostaje jej wynagrodzenie w kwocie 1.850 zł oraz renta rodzinna córki w wysokości 600 zł (k. 13). Wnioskodawczyni posiada współwłasność domu o powierzchni [...] m2. Poza tym skarżąca nie posiada zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych. Comiesięczny dochód wnioskodawczyni nie wystarcza jej zawsze na bieżące wydatki związane z utrzymaniem swojej rodziny, co skutkuje tym, iż skarżąca zmuszona jest zaciągać pożyczki na bieżące wydatki np. zakup opału.
Sytuacja materialna wnioskodawczyni w połączeniu z zakresem złożonego przez nią wniosku o przyznanie prawa pomocy uzasadnia zatem stwierdzenie, że poniesienie kosztów sądowych we własnym zakresie, stanowi zbyt duże obciążenie finansowe i może spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym siebie i rodziny.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło