II SA/Bk 205/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 maja 2010 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności. oddala skargę Decyzją z dnia [...].02.1010r. Wojewoda P. utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. U podstaw rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: Prezydent Miasta B. decyzją Nr [...], z dnia [...] stycznia 2010r., odmówił J. K. przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, oznaczonej numerem geodezyjnym 1662/42, o powierzchni 0,0153 ha, położonej w B. przy ul. P., obr. 18, w prawo własności. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że J. K. nabył prawo użytkowania wieczystego od osoby prawnej, Polskich Kolei Państwowych S.A., po 13 października 2005r., a zatem nie spełnił ustawowych przesłanek uzasadniających przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej. Od powyższej decyzji Skarżący wniósł odwołanie, w którym nie zgodził się z uzależnieniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości od formy prawnej poprzednika, w którego prawa wszedł na mocy umowy kupna-sprzedaży jako jego następca prawny. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy powołał się na art.1 ust.1,2,3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. nr 175, poz. 1459 ze zm.). Zadaniem organu odwoławczego uprawnienie do przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności zostało przyznane nie tylko podmiotom, które były użytkownikami w dniu wejścia w życie ustawy, ale także ich następcom prawnym. Pojęcie zaś następcy prawnego użyte w tym przepisie oznacza zarówno następcę w drodze sukcesji uniwersalnej (pod tytułem ogólnym) i w drodze sukcesji syngularnej (pod tytułem szczególnym). Organ wskazał że zgodnie z art. 1 ustawy możliwości przekształcenia nie mają osoby fizyczne, które są następcami prawnymi osób prawnych nawet pomimo spełnienia przesłanek z art.1 ust.1 ustawy. Do ubiegania się o możliwość przekształcenia uprawnień przez następstwo prawne osoby fizycznej po osobie prawnej istnieje jedynie w zakresie przewidzianym w art.1 ust.2 ustawy, t.j. w przypadku osób prawnych będących właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego oraz spółdzielni mieszkaniowych. Zdaniem organu żadna ze wskazanych sytuacji nie zaszła w sprawie J. K. Użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości na dzień 13.10.2005r., t.j. wejścia w życie ustawy, były Polskie Koleje Państwowe S.A. J. K. zaś nabył prawo użytkowania wieczystego aktem notarialnym z dnia 18 września 2008 r. Rep.A nr. [...]. Organ uznał, że PKP S.A. jest osobą prawną niespełniającą warunków wymienionych w art.1 ust.2 ustawy i J. K., jako następca prawny tegoż podmiotu, i dlatego nie ma możliwości ubiegania się o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w prawo własności. Od powyższej decyzji, w dniu 9 marca 2010r., J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organom naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej, w tym zasady zaufania obywateli do państwa oraz stanowionego prawa i zasady równości, wynikających z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP w zw. z art.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. nr 175, poz. 1459 ze zm.).W uzasadnieniu skargi wskazał, że rozstrzygnięcia wydane przez Prezydenta Miasta i Wojewodę P. są niesprawiedliwe i niezgodne z prawem, gdyż niesprawiedliwie różnicują sytuację prawną obywateli, będących w chwili obecnej użytkownikami nieruchomości określonych w art.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w zależności od tego, czy są następcami prawnymi osoby fizycznej, czy też prawnej. Zdaniem skarżącego, taka regulacja jest sprzeczna z zasadą sprawiedliwości społecznej i równości obywateli wobec prawa, to jest z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997r. Skarżący wskazał też na uzyskanie prawa własności nieruchomości w wyniku przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przez właścicieli działek sąsiednich. W uzasadnieniu skargi J. K. podkreślił również fakt przekazania części swoich nieruchomości gminie B. w związku z przebudową skrzyżowania ulic P. i P. Skarżący podniósł również, iż Prezydent Miasta B. zapewnił go o możliwości przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości. Do skargi dołączył plik dokumentów, w tym kopię pisma Prezydenta B. z [...].03.2010 r., do posła Putry, w sprawie zmiany użytkowania wieczystego w prawo własności działki numer geodezyjny 1662/42 o powierzchni 0,0153 ha, położonej w B. przy ul. P. (karta 21 -22 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie organ wskazał, że jeśli doszło do wyrażenia zgody na przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na działkach sąsiednich, użytkownikom będącym w identycznej sytuacji, to należy przeprowadzić postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności tych decyzji, jako wydanych z rażącym naruszeniem przepisów ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem i w granicach zakreślonych w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2001r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej “p.p.s.a.", nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi, ponieważ Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy ani naruszenia prawa materialnego. Zgodnie z art.1 ust.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. z 2005r. Nr.75 poz.1459), osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych, mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, na podstawie art. 1 ust. 3 ustawy, mogą również wystąpić osoby fizyczne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w art.1 ust.1 i 1a ustawy oraz osoby fizyczne i prawne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust.2 wspomnianego artykułu. Powyższe przepisy wyraźnie wskazują podmioty mające możliwość ubiegania się o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oraz przesłanki niezbędne do wykonania tegoż prawa. W przypadku skarżącego niewątpliwie stwierdzić należy, iż nie jest on osobą, która może skutecznie występować jako podmiot uprawniony do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Aby ubiegać się o przedmiotowe przekształcenie powinien on być w dniu wejścia w życie ustawy, a więc w dacie 13 października 2005r., użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości. W momencie wejścia w życie ustawy, skarżący nie był użytkownikiem wieczystym nieruchomości. Biorąc zaś pod uwagę uregulowania zawarte w ust.3 art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2005 r., dotyczące możliwości ubiegania się o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości przez następców prawnych osób prawnych, zauważyć należy że przepis ten przewiduje możliwość przekształcenia przez osoby fizyczne, jedynie te, które są następcami prawnymi osób prawnych będących właścicielami lokali, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego oraz spółdzielni mieszkaniowych będących właścicielami budynków mieszkalnych lub garaży. Z powyższych ustaleń wynika więc, że PKP S.A. nie posiadała prawa do żądania zamiany prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w dacie 13 października 2005r. Zatem niewątpliwie Skarżący nie jest również uprawniony do realizacji tegoż prawa. Spółka ta jako inny niż osoba fizyczna podmiot prawa, nie należała do kręgu podmiotów uprawnionych, objętych zakresem podmiotowym omawianej ustawy. Dlatego też prawo żądania przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości Skarżącemu nie przysługuje. Słusznie więc organy obu instancji odmówiły J. K. przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności nieruchomości. Analogiczny pogląd wyraził również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w sprawie o sygn.akt II SA/Sz 865/09. Odnosząc się zaś do wskazanego przez Skarżącego naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej, zasady zaufania obywateli do państwa oraz stanowionego prawa, stwierdzić należy iż w niniejszej sprawie takowe naruszenie nie wystąpiło. Organy pierwszej i drugiej instancji w sposób prawidłowy zinterpretowały przepisy ustawy z dnia 25 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Jak podkreśla Skarżący w skardze, obywatele muszą mieć zaufanie do państwa i do prawa w tym państwie obowiązującego. Ustawa zaś wyraźnie wskazuje krąg podmiotów uprawnionych do żądania zamiany prawa przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Skoro Skarżący nie jest podmiotem uprawnionym do realizacji wspomnianego wyżej prawa, nie może żądać od organów i sądu naruszania obowiązujących przepisów prawa i tym samym naruszania wskazywanych przez siebie zasad demokratycznego państwa prawnego. Skarżący zarzucił organom również naruszenie zasady równości obywateli wobec prawa. Podkreślić należy, że zasada równości obywateli wobec prawa oznacza, że każdy z obywateli jest równy i ma prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Fakt uzyskania przez sąsiadów skarżącego prawa własności nieruchomości w wyniku przekształcenia dokonanego na podstawie ustawy z dnia 29 lipca 2005r. nie świadczy o naruszeniu wskazanej wyżej zasady. Skarżący nie wziął bowiem pod uwagę faktu, że osoby, które nabyły prawo własności nieruchomości w wyniku użytkowania wieczystego, spełniły warunki uprawniające je do realizacji przysługującego im prawa. Jak wynika z pisma Prezydenta B., które skarżący przedłożył Sądowi, użytkownicy wieczyści działek sąsiednich, w dniu wejścia ustawy z dnia 29 lipca 2005r., czyli w dacie 13 października 2005r., byli użytkownikami wieczystymi nieruchomości, w przeciwieństwie do Skarżącego (karta 22 in fine akt sądowych). Ponadto nawet gdyby zaistniała sytuacja, że pomimo braku podstaw użytkownikom wieczystym gruntów sąsiednich wyrażono zgodę na przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności, to nie oznacza, że Skarżącemu należałoby takiej zgody również udzielić. Oznaczałoby to stosowanie równości w bezprawiu, co nie ma nic wspólnego z państwem praworządnym. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, w odpowiedzi na skargę, w takiej sytuacji należałoby wszcząć postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji a nie petryfikować stan niezgodności z prawem. Również fakt przekazania przez J. K. działki Gminie B. w związku z przebudową skrzyżowania ulicy P. i P. nie ma w sprawie żadnego znaczenia. Była to dobrowolna decyzja Skarżącego. W aktach administracyjnych nie ma informacji o zapewnieniu ze strony Prezydenta Miasta B., że nie będzie żadnych problemów z przekształceniem prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości na rzecz Skarżącego. Ponadto, takie zapewnienia jako niezgodne z postanowieniami ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, nie mogłyby być uznane za promesę zgody na przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności. Drugą strony umowy była PKP SA a nie Prezydent B., zatem żadne oświadczenie Prezydenta przy przenoszeniu użytkowania wieczystego nie było wymagane. W takiej sytuacji, zarówno Prezydent Miasta B. jak i Wojewoda P. nie mogli wydać innej decyzji niż odmawiającej nabycia prawa własności nieruchomości. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.