II SA/Bk 22/09

PostanowienieWSA w Białymstoku2009-02-10

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, biorąc pod uwagę jego dochody, wydatki, stan zdrowia oraz posiadany majątek?
Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Analiza jego dochodów, wydatków, stanu zdrowia oraz posiadanych zasobów wykazała, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
T. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w związku ze skargą na decyzję Wojewody P. dotyczącą wywłaszczenia nieruchomości. Wnioskodawca wskazał, że jego dochody z emerytur wynoszą 2.501 zł, a miesięczne wydatki około 1.916 zł. Podkreślił również zły stan zdrowia swój i żony, konieczność ponoszenia wydatków na leczenie oraz spłatę kredytu. Posiada majątek w postaci domu, budynków gospodarczych i nieruchomości rolnej, które są użytkowane na potrzeby własne.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. D. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. T. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną I. D. Wnioskodawca wskazał ponadto, iż źródłem utrzymania jego rodziny jest jego emerytura w wysokości 1.378 zł oraz emerytura żony w wysokości 1.123 zł. W skład majątku T. D. i jego żony wchodzi dom o powierzchni [...] m2 i budynki gospodarcze oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Ponadto w uzasadnieniu swego wniosku skarżący wskazał, iż jest inwalidą II grupy, a jego stan zdrowia ciągle się pogarsza, co skutkuje zwiększonymi wydatkami na leczenie. Również żona choruje. Dodatkowo wnioskodawca podkreślił, iż w chwili obecnej spłaca kredyt bankowy zaciągnięty na remont mieszkania, którego miesięczna rata wynosi 524,98 zł (k. 11-12). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 30 stycznia 2009 roku (k. 13) wnioskodawca podkreślił, iż do miesięcznych wydatków jego rodziny należy zaliczyć: zakup żywności – 900 zł, energia elektryczna – około 23 zł, woda – około 25 zł, telefon - 32 zł, koszt opału – 240 zł, zakup leków – 80 zł, opłaty za lekarzy – 60 zł, podatek i ubezpieczenie budynków – 31 zł (rocznie 373 zł) oraz spłata kredytu – 525 zł (k. 15). Na tej podstawie skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć całości kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata. Do wniosku T. D. dołączył dokumenty potwierdzające wysokość wydatków ponoszonych przez jego rodzinę (k. 16). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie T. D. spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką. Źródłem utrzymania dwuosobowej rodziny pozostaje dochód w wysokości 2.501 zł (emerytura żony i skarżącego). Miesięczne wydatki związane z utrzymaniem rodziny kształtują się na poziomie około 1.916 zł. Zarówno skarżący jak i jego żona są osobami starszymi i schorowanymi, co wiąże się z dodatkowymi kosztami na leczenie, w tym opłacenia kosztów wizyt u lekarzy i zakupu leków. Majątek T. D. stanowi dom o powierzchni [...] m2 i budynki gospodarcze oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha, która w całości użytkowana jest na potrzeby własne np. uprawa ziemniaków, warzyw (k. 11-12, 15). Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu rodziny skarżącego, a także zestawienie stałych wydatków oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż T. D. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło