II SA/Bk 225/18

PostanowienieWSA w Białymstoku2018-04-17

Skład orzekający: Referendarz sądowy Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z pomocy społecznej powinien zostać umorzony z uwagi na ustawowe zwolnienie od tych kosztów?
Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach dotyczących pomocy społecznej podlega umorzeniu, ponieważ skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od tych kosztów na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA. W pozostałym zakresie, dotyczącym ustanowienia radcy prawnego, prawo pomocy może zostać przyznane, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stan faktyczny
D. Ch. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazał na niskie dochody z pomocy społecznej, wysokie wydatki i stan zdrowia. Sprawa dotyczyła uchylenia decyzji o przyznaniu pomocy rzeczowej i jednorazowej pomocy pieniężnej na usamodzielnienie. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi D. Ch. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]] marca 2018 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej uchylenia decyzji o przyznaniu pomocy rzeczowej oraz decyzji o przyznaniu jednorazowej pomocy pieniężnej na usamodzielnienie p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. D. Ch. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką. Źródło miesięcznego utrzymania rodziny stanową różnego rodzaju świadczenia z pomocy społecznej w łącznej kwocie 1.050 zł. Stałe wydatki miesięczne przekraczają uzyskiwane dochody i wynoszą około 1.500 zł. Skarżący jest osobą schorowaną, cierpi na schizofrenię paranoidalną. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 3-5). Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy świadczeń z pomocy społecznej, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W konsekwencji skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy. Postępowanie zatem w tym zakresie jest bezprzedmiotowe i zasadnym jest jego umorzenie (vide postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2013 r. sygn. akt I OZ 482/13 publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Dlatego też, na podstawie art. 249 a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie I sentencji. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez skarżącego podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku wnioskodawca dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego – kosztów ustanowienie radcy prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał, iż obecnie dochód dwuosobowej rodziny wynosi około 1.050 zł i jest uzyskiwany ze świadczeń z pomocy społecznej. Skarżący jest osobą schorowaną i cierpi na schizofrenię. Wysokość uzyskiwanego dochodu nie zawsze wystarcza na pokrycie podstawowych wydatków, które wynoszą około 1.500 zł. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż skarżący nie jest w stanie zgromadzić środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienie radcy prawnego w sprawie niniejszej. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie II sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło