II SA/Bk 227/04
WyrokWSA w Białymstoku2004-07-08
Skład orzekający: Jerzy Bujko, Grażyna Gryglaszewska, Stanisław Prutis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba niepełnosprawna, ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy, musi udowodnić konieczność zamieszkiwania w oddzielnym pokoju za pomocą konkretnego rodzaju dowodu, a jeśli tak, to jakiego?Ratio decidendi
Osoba niepełnosprawna ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy z tytułu konieczności zamieszkiwania w oddzielnym pokoju musi udowodnić tę okoliczność za pomocą dowolnego, zgodnego z prawem dowodu, np. dokumentu, zeznania świadków, zaświadczenia lub opinii lekarskiej. Sam fakt posiadania orzeczenia o niepełnosprawności nie jest wystarczający. Organy administracji nie mają obowiązku wskazywania konkretnego organu lub osoby uprawnionej do wystawienia takiego dowodu, jeśli przepisy prawa tego nie precyzują.Stan faktyczny
Skarżący S. P. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, powołując się na niepełnosprawność i potrzebę zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Organ I instancji przyznał dodatek, ale nie uwzględnił powiększonej normy powierzchni użytkowej, uznając, że skarżący nie udowodnił konieczności zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na brak odpowiednich dowodów. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. dowolną interpretację przepisów i brak odpowiedzi na pytania dotyczące kompetencji do wydania opinii lekarskiej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędziowie NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Stanisław Prutis, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2004 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa (Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) na rzecz adwokata A. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem wynagrodzenia nieopłaconej pomocy prawnej ustanowionej z urzędu.-
Decyzją z dnia [...].01.2004 r., nr [...] Burmistrz S. przyznał S. P. dodatek mieszkaniowy w wysokości 42,60 zł za okres od stycznia do czerwca 2004 r. włącznie. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 4, ust. 4-5, art. 6 ust. 1 pkt 2, ust. 7, art. 7 ust. 1 i ust. 5 oraz art. 8 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, poz. 734 z późn. zm.)
W uzasadnieniu wywiódł, iż dnia 15.12.2003 r. S. P. złożył wniosek
o przyznanie dodatku mieszkaniowego załączając jednocześnie wymagane dokumenty. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że rodzina pozostająca we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z wnioskodawcą składa się z czterech osób oraz że powierzchnia użytkowa zajmowanego przez nią mieszkania wynosi 60,80 m2. Z ustaleń poczynionych przez organ wynika, iż w omawianym przypadku spełnione zostały wymogi ustawowe konieczne do uzyskania przedmiotowego świadczenia. Dodatkowo we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego
S. P. stwierdził, że jest osobą niepełnosprawną, której stopień niepełnosprawności wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju.
Na potwierdzenie tego stanu rzeczy, po uprzednim wezwaniu przez organ, dołączył
do akt sprawy kopię pisma P. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w B. oraz pisma Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektoratu w S. Zdaniem organu z pism tych nie wynika by istniała konieczność zamieszkiwania w/w w oddzielnym pokoju, nie są zatem spełnione przesłanki art. 5 ust 3 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych
(Dz. U. nr 71, poz. 734). W dalszej części uzasadnienia organ przedstawił zasady przyznawania dodatku mieszkaniowego w konkluzji wywodząc, iż przy obliczaniu przedmiotowego świadczenia nie uwzględnił podwyższonej normy powierzchni użytkowej dla osób niepełnosprawnych wymagających zamieszkania
w oddzielnym pokoju.
W odwołaniu od decyzji S. P. zarzucił organowi, brak odpowiedzi na pismo z dnia 12.01.2004 r. w którym zawarte jest m.in. pytanie, jaki organ jest uprawniony do wystawienia orzeczenia lekarskiego lub jaki biegły ma się wypowiedzieć w spornej materii. Zdaniem odwołującego się z zebranego materiału dowodowego wprost wynika, że ani ZUS ani NFZ nie są kompetentne do wydania takiej opinii lub orzeczenia. W konsekwencji wnosił o uwzględnienie przez organ,
w rozpatrywanym przypadku, podwyższonej normy powierzchni użytkowej dla osób niepełnosprawnych wymagających zamieszkania w oddzielnym pokoju.
Decyzją z dnia [...].02.2004 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy rozstrzygniecie organu I instancji.
W uzasadnieniu szczegółowo wyłożono zasady ustalania wysokości dodatku mieszkaniowego stwierdzając, że został on ustalony prawidłowo. Odwołujący się nie przedstawił natomiast żadnych dowodów w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych na poparcie swoich twierdzeń co do konieczności zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Z przedstawionego orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności wynika jedynie, że S. P. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i ustalony stopień niepełnosprawności ma charakter trwały, brak jednak wskazania odnośnie konieczności zajmowania oddzielnego pokoju. Sam ustalony stopień niepełnosprawności nie przesądza, bowiem, o posiadaniu uprawnienia do dodatkowej powierzchni normatywnej. Burmistrz S. nie odpowiedział, co prawda, na pytania skarżącego dotyczące kwestii podnoszonych przez wnioskodawcę w odwołaniu, jednak to uchybienie, zdaniem SKO, nie stanowi istotnej wady decyzji, gdyż organ wskazał środki dowodowe, za pomocą których można było dowieść prawdziwości twierdzeń. Organ, cytując treść przepisu art. 75
§ 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) wywiódł, iż skoro przepis prawa nie określa środka dowodowego na tę okoliczność, więc zgodnie z treścią powołanego przepisu dowodem może być każda opinia biegłego (osoby posiadającej wiedzę specjalistyczną w tym zakresie). Dlatego też SKO w B. uznało za zasadne stanowisko organu I instancji, iż brak jest podstaw do przyznania dodatku mieszkaniowego od powiększonej powierzchni lokalu mieszkaniowego.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku S. P. zarzucił SKO, iż odwołanie od decyzji organu
I instancji nie zostało rozpatrzone w ustawowym terminie jednego miesiąca. Organy samorządu terytorialnego w sposób dowolny i wybiórczy interpretują przepisy prawa m.in. poprzez żądanie dostarczenia opinii – przy braku ustawowych regulacji wskazujących organ kompetentny do jej wystawienia. Zdaniem skarżącego,
w zaistniałej sytuacji, mając dodatkowo na uwadze fakt dostarczenia orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności skarga powinna być rozstrzygnięta na jego korzyść. Kolejny raz podkreślił brak odpowiedzi, ze strony organów samorządu terytorialnego, na wskazane powyżej pytania.
W odpowiedzi na skargę, organ przyznał, iż decyzja została wysłana
z przekroczeniem ustawowego terminu, a o przyczynach zwłoki skarżący nie został poinformowany, co stanowi naruszenie art. 36 kpa. Stwierdzone uchybienie nie ma jednak wpływu na merytoryczną trafność decyzji. Zdaniem SKO brak przepisów prawnych określających podmiot kompetentny do wypowiedzenia się na temat przyznania osobie niepełnosprawnej dodatkowej powierzchni mieszkalnej nie zwalnia skarżącego do przedstawienia dowodu na ten temat, według własnego uznania. Organ wnosił w konsekwencji o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna z przyczyn następujących:
Artykuł 5 ust. 3 ustawy z dnia 21.06.2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, poz. 734 ze zm.) daje osobie niepełnosprawnej możliwość uzyskania dodatku mieszkaniowego w zwiększonej kwocie, jeśli osoba ta wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Faktem jest, że nie ma przepisów określających, w jakiej formie dowodowej powinna być wykazana okoliczność,
że osoba niepełnosprawna wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju.
Na pewno nie jest konieczne, w tej kwestii, uzyskanie orzeczenia zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności (o czym wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 5 sędziów z dnia 16.09.2002 r. nr OPK 27/2 – publ. ONSA 2003/2/56). Mają, więc, zastosowanie ogólne reguły postępowania administracyjnego polegające na tym, że odpowiedni dowód powinna przedstawić strona, wywodząca z określonego faktu skutki prawne. Przyznanie dodatkowej kwoty pieniężnej od dodatkowej powierzchni normatywnej mieszkania dla osoby niepełnosprawnej stanowi wyjątek od ogólnych zasad przyznawania tych dodatków, jest swoistą ulgą, do której uprawnienie winna udowodnić osoba o nią się ubiegająca.
Organy, w sprawie niniejszej, nie kwestionują faktu niepełnosprawności skarżącego, lecz słusznie zauważają, iż nie każda "niepełnosprawność" osoby daje uprawnienie do dodatkowej powierzchni normatywnej. Skarżący winien
tę okoliczność udowodnić w oparciu o jakikolwiek, niesprzeczny z prawem dowód (zgodnie z art. 75 § 1 kpa). Dowodem takim może być dokument, zeznanie świadków, zaświadczenie lekarskie lub opinia lekarza o odpowiedniej specjalności.
Wbrew twierdzeniem skarżącego, organ pouczył go, stosownie do art. 9 kpa
o możliwości skorzystania z któregoś z w/w dowodów, chociaż nie wskazał nazwy konkretnej osoby ani też organu, albowiem nie miał ku temu podstaw prawnych. Skarżący nie skorzystał z żadnej możliwości, a więc niezasadnie zarzuca organom nieprzestrzeganie jego praw wynikających z art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Sam fakt wysłania skarżącemu decyzji przez SKO po upływie
1-miesięcznego terminu stanowi uchybienie formalno-procesowe, nie mające wpływu na trafność merytoryczną rozstrzygnięcia.
Mając na względzie powyższe, orzeczono jak w sentencji na podstawie
art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło