II SA/Bk 233/09

PostanowienieWSA w Białymstoku2009-05-08

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego, biorąc pod uwagę ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jeśli sprawa dotyczy świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a PPSA strona w takich sprawach jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Postępowanie w tej części podlega umorzeniu. Jednocześnie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinno zostać przyznane.
Stan faktyczny
W. Sz. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego. Wnioskodawca argumentował, że jego rodzina dysponuje ograniczonymi dochodami, a wydatki przekraczają możliwości finansowe. Sąd rozpoznał wniosek, umarzając postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na ustawowe zwolnienie, a przyznając prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
1. umorzyć postępowanie w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 08 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. Sz. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2009 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy o stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. W. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i synem. Źródłem miesięcznego utrzymania rodziny skarżącego pozostaje wynagrodzenia za pracę uzyskiwane przez jego żonę w wysokości 1.359,18 zł brutto oraz zasiłek pielęgnacyjny na syna w wysokości 153 zł, zasiłek rodzinny w wysokości 64 zł oraz dodatek do zasiłku rodzinnego w wysokości 90 zł. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. W uzasadnieniu swego wniosku skarżący podkreślił, iż nigdzie nie pracuje i nie może podjąć żadnego zatrudnienia z uwagi na to, że ubiega się o świadczenie pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym dzieckiem. Wskazał, iż miesięcznie jego rodzina dysponuje kwotą około 1.300 zł netto. Wydatki rodziny przedstawiają się następująco: czynsz za mieszkanie – 500 zł, wyżywienie dziecka – 200 zł (9 zł dziennie), wydatki na pokrycie kosztów przejazdu do Ośrodka i z powrotem – 200 zł. Na pozostałe niezbędne wydatki (żywność, ubrania, buty, środki czystości) skarżącemu pozostaje około 600 zł (k. 9-10). W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych i ustanowienia adwokata bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wstępie należy odnieść się do wniosku W. Sz. w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Postępowanie wszczęte tym wnioskiem na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a i art. 64 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega umorzeniu, o czym orzeczono jak w sentencji. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez W. Sz. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku W. Sz. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego tj. ustanowienia adwokata, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wskazał, iż źródłem dochodów jego w rodziny w zasadzie pozostaje wynagrodzenie za pracę uzyskiwane przez żonę w wysokości 1.013,28 zł netto (za miesiąc marzec 2009 roku, k. 10) oraz świadczenia uzyskiwane z pomocy społecznej na niepełnosprawne dziecko, w łącznej kwocie 307 zł. W. Sz. nie posiada żadnego majątku czy też zgromadzonych oszczędności, nadto ma na utrzymaniu niepełnosprawnego syna. Wysokość uzyskiwanego dochodu bezspornie wystarcza jedynie na pokrycie podstawowych wydatków wnioskodawcy i jego rodziny. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż W. Sz. nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło