II SA/Bk 235/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi A.D. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenie wygaśnięcia zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. D. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż jest młodą, uczącą się osobą, która prowadzi pierwszą działalność gospodarczą. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami. Źródło utrzymania wnioskodawczyni stanowi dochód z prowadzenia działalności gospodarczej tj. lokalu gastronomicznego, przy czym w ostatnim okresie skarżąca osiągnęła stratę w wysokości 6.000 zł. Poza tym całość uzyskiwanych dochodów jest przeznaczana na rozwój prowadzonej działalności gospodarczej. Rodzice skarżącej utrzymują się z rent w łącznej wysokości 1.381,48 zł. Majątek rodziny wnioskodawczyni stanowi mieszkanie spółdzielcze (k. 18-19). Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopie: orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz wypisy z treści orzeczeń w zakresie niezdolności do pracy (k. 20-22). Pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał skarżącą do złożenia w terminie 7 dni dodatkowego oświadczenia m.in. wskazania miesięcznych bieżących wydatków oraz z jakich środków są pokrywane, czy rodzina skarżącej posiada samochody, a także przedłożenia dokumentów potwierdzających podnoszone okoliczności (k. 24). W zakreślonym terminie skarżąca nie udzieliła żadnej odpowiedzi. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie natomiast z art. 252 § 1 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy winien zawierać oświadczenie strony obejmujące, między innymi, dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Wykładnia przytoczonych przepisów prawa wskazuje, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Wniosek ten powinien również obejmować dane, umożliwiające rzetelną ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i dochodów, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów (art. 255 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wnioskodawczyni jednakże nie zadośćuczyniła powyższemu wezwaniu i nie przedłożyła żądanych dokumentów i informacji, w szczególności w przedmiocie aktualnych środków utrzymania, tego czy posiada samochody osobowe, a także ponoszonych wydatków na bieżące utrzymanie. Fakt ten uniemożliwia dokonanie pełnej i wszechstronnej oceny sytuacji majątkowej strony, w kontekście podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym oświadczeniu A. D. wykazała, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami. Wysokość miesięcznego dochodu rodziców wynosi 1.381,48 zł. Skarżąca całość dochodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej przeznacza na rozwój tej działalności, przy czym w ostatnim okresie skarżąca uzyskała stratę w wysokości 6.000 zł. Rodzina skarżącej posiada jedynie mieszkanie spółdzielcze. Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z nienadesłaniem żądanych dokumentów i informacji skutkują brakiem możliwości potwierdzenia oświadczenia strony w zakresie osiąganych dochodów i ponoszonych wydatków, które nie zostały przedstawione, a w konsekwencji uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej strony skarżącej i pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Na podstawie danych zawartych we wniosku należy bowiem stwierdzić, iż posiadanie przez skarżącą i jej rodzinę stałego źródła dochodu pozwala na uznanie, iż A. D. jest w stanie pokryć pełne koszty sądowe w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Co do zasady bowiem prawo pomocy nie powinno być udzielane osobom, które otrzymują stałe miesięczne dochody i posiadają majątek. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawczyni natomiast nie udowodniła zaistnienia takiej okoliczności. Natomiast koszty sądowe nie mogą być stawiane przed kosztami prowadzonej działalności gospodarczej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.