II SA/Bk 239/09
PostanowienieWSA w Białymstoku2009-06-08
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, obejmująca niskie dochody z renty inwalidzkiej, znaczące wydatki stałe, koszty związane z utratą majątku oraz zawisłe sprawy sądowe, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sytuacja materialna skarżącego, który jest inwalidą I grupy, otrzymuje rentę inwalidzką w wysokości około 1600 zł miesięcznie, ponosi znaczne wydatki stałe (około 980 zł) oraz dodatkowe koszty związane z utratą majątku i licznymi sprawami sądowymi, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący S. T., inwalida I grupy, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że jego miesięczny dochód z renty wynosi około 1600 zł, a wydatki stałe około 980 zł, do czego dochodzą koszty związane z utratą majątku i licznymi sprawami sądowymi. Posiada mieszkanie, nieruchomość w G., las oraz jest współwłaścicielem samochodu. Wnioskodawca przedłożył dokumenty potwierdzające jego stan zdrowia i sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. T. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zobowiązania wykonania określonych robót budowlanych i uchylenia decyzji w części dotyczącej nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
S. T. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podając, iż jest inwalidą I grupy prowadzącym samodzielnie gospodarstwo domowe. Dochód miesięczny wnioskodawcy stanowi około 1600 zł, uzyskiwane z tytułu renty inwalidzkiej. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącego wynoszą łącznie około 980 zł, w tym opłaty za: mieszkanie około 400 zł, koszty lekarstw około 200 – 250 zł, telefon komórkowy od 45 - 50 zł, energię elektryczną ok. 40 zł, gaz – 40 zł oraz koszty użytkowania samochodu ok. 200 zł. Dodatkowo wnioskodawca ponosi wydatki związane z wysyłaniem korespondencji, opłatami i kosztami ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej utraty majątku. S. T. posiada mieszkanie o powierzchni około [...] m², nieruchomość w G. z zabudową drewnianą przekazaną przez rodziców – posesja jest przez nich zamieszkała (skarżący podkreślił, iż dopóki żyją rodzice nieruchomość ta stanowi ich własność), las o powierzchni około [...] ha oraz jest współwłaścicielem samochodu wraz ze swoim ojcem. Dodatkowo wnioskodawca do akt sprawy przedłożył zaświadczenie potwierdzające jego pobyt w szpitalu oraz kserokopię karty informacyjnej ze szpitala (k. 18,24, 26-27).
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna skarżącego uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna S. T. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący jest inwalidą I grupy, osobą schorowaną i samodzielnie prowadzącą gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawcy pozostaje około 1600 zł, uzyskiwane z tytułu renty inwalidzkiej. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącego wynoszą łącznie około 980 zł. Dodatkowo wnioskodawca ponosi wydatki związane z wysyłaniem korespondencji, opłatami i kosztami ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej utraty majątku, które wynoszą obecnie około 2.500 zł, a które uiszczane są przez skarżącego ratalnie. Majątek skarżącego stanowi: mieszkanie o powierzchni [...] m²; nieruchomość w G. przekazana przez rodziców – posesja jest przez nich zamieszkała, z zabudową drewnianą, las o powierzchni około [...] ha oraz [...] samochód marki M. (współwłasność).
Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także zestawienie jego stałych wydatków oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia wymaga również to, iż na dzień wydania rozstrzygnięcia w zakresie przyznania prawa pomocy w sprawie niniejszej, przed tut. Sądem pozostają zawisłe cztery sprawy S. T., w których w sumie łączna kwota należnych wpisów sądowych wynosi 900 zł. Powyższe świadczy o tym, iż wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny, bowiem nie jest on w stanie wygospodarować takiej kwoty z bieżących dochodów.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło