II SA/Bk 243/12
PostanowienieWSA w Białymstoku2012-04-26
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób przekonujący swojej trudnej sytuacji materialnej i nie zastosowała się do wezwań sądu o uzupełnienie dokumentacji?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ wnioskodawcy nie wykazali w sposób przekonujący, że znajdują się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej im poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mimo wezwań sądu, nie dostarczyli wymaganych dokumentów potwierdzających ich sytuację finansową i majątkową, co uniemożliwiło pełną ocenę wniosku.Stan faktyczny
Małżonkowie B. i M. P. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawcy podali swoje dochody i składniki majątkowe. Sąd wezwał ich do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej dochodów z działalności gospodarczej i gospodarstwa rolnego, wydatków, dopłat unijnych, dochodów z wynajmu mieszkania oraz do przedstawienia dokumentów potwierdzających wysokość wynagrodzeń, dochodów z działalności gospodarczej, zeznań podatkowych i oszczędności. Wnioskodawcy nie ustosunkowali się do wezwania i nie przedstawili wymaganych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania B. P. i M. P. prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. i M. P. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. P. i M. P. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji odmawiającej nakazania inwestorowi zaniechania dalszych robót budowlanych, bądź rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego, jak również wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i umorzenia postępowania administracyjnego w organie pierwszej instancji p o s t a n a w i a - odmówić przyznania B. P. i M. P. prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Małżonkowie B. i M. P. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie adwokata podając, iż pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z dziećmi P. P. ([...] lata) oraz J. P.
([...] lat). Źródło miesięcznego utrzymania rodziny stanowi dochód uzyskiwany przez: M. P. z tytułu umowy o pracę – 4.000 zł; P. P. z tytułu umowy o pracę – 1.500 zł oraz 1.000 – 2.500 zł otrzymywane przez B. P. tytułem prowadzonej działalności gospodarczej. W skład majątku skarżących wchodzi: dom o powierzchni [...] m², mieszkanie o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha, oszczędności ulokowane na lokatach długoterminowych i książeczce mieszkaniowej tj. około 160.000 zł oraz samochody osobowe marki H. rok prod. [...] i M. S. S., rok prod. [...]. Wnioskodawcy opłacają studia zaoczne syna w W. oraz ponoszą wydatki na lekarstwa i lekarzy (k. 29- 32).
Pismem z dnia 06 kwietnia 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał wnioskodawców do złożenia w terminie
7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem ewentualnej odmowy przyznania prawa pomocy oświadczenia, w którym należało wskazać: wysokość dochodu B. P. uzyskanego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej,
za okres trzech ostatnich miesięcy; czy wnioskodawcy uzyskują dochód miesięczny
z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego, należało wskazać jego miesięczną wysokość; rodzaj prowadzonej przez skarżących działalności rolniczej, przy czym należało również podać stan inwentarza żywego i posiadane maszyny rolnicze; czy na określoną we wniosku nieruchomość rolną skarżący otrzymali w roku bieżącym dopłaty z Unii Europejskiej - należało określić w jakiej wysokości i kiedy; czy wnioskodawcy uzyskują dochód miesięczny z tytułu posiadania mieszkania
o powierzchni [...] m², należało podać miesięczną wysokość tego dochodu; miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem rodziny oraz związane
z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, z jednoczesnym określeniem wysokości poszczególnych wydatków. Dodatkowo wnioskodawcy zostali zobowiązani do nadesłania: dokumentów poświadczających wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego z okresu trzech ostatnich miesięcy; decyzji potwierdzających wysokość dopłat z Unii Europejskiej otrzymanych w roku bieżącym na wskazaną we wniosku nieruchomość rolną; rachunków i faktur dokumentujących wysokość miesięcznych wydatków ponoszonych przez rodzinę; zaświadczenia z zakładu pracy poświadczającego wysokość miesięcznego wynagrodzenia M. P. i P. P. (brutto i netto), za okres styczeń – marzec 2012 r.; deklaracji na zaliczki miesięczne na podatek dochodowy z tytułu prowadzonej przez B. P. działalności gospodarczej za okres styczeń – marzec 2012 r.; bilansu prowadzonej przez B. P. działalności gospodarczej za 2011 r.; zeznań podatkowych wnioskodawców oraz P. P. za 2011 r.; dokumentów potwierdzających wysokość posiadanych oszczędności w kwocie 160.000 zł (k. 33 – 34).
Wezwania zostały doręczone prawidłowo dnia [...] kwietnia 2012 r.
(k. 35 - 36), pomimo upływu zakreślonego w nim terminu wnioskodawcy nie ustosunkowali się do ich treści, nie nadesłali wymaganych dokumentów, nie wyjaśnili również przyczyny tego zaniechania.
Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym (w tym wnioskowane częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do regulacji art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz,
Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005,
s. 592).
W złożonym oświadczeniu skarżący wykazali, iż wysokość miesięcznego dochodu czteroosobowej rodziny to kwota 6.500 – 8.000 zł. Majątek małż. P. stanowi dom o powierzchni [...] m², mieszkanie o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha, oszczędności ulokowane na lokatach długoterminowych i książeczce mieszkaniowej – około 160.000 zł oraz samochody osobowe marki H. rok prod. [...] i M. S. S., rok prod. [...].
Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z brakiem odpowiedzi skarżących na cytowane wezwania z dnia 06 kwietnia 2012 r., uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej wnioskodawców, a w konsekwencji pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż małż. B.
i M. P. nie wykazali w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajdują się w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246
§ 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło