II SA/Bk 246/22
WyrokWSA w Białymstoku2022-06-08
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Grzegorz Dudar, Marcin Kojło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika za przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi pojazdu, wynikająca z nienormatywnego załadunku, została nałożona prawidłowo, pomimo twierdzeń o braku możliwości wpływu na sposób załadunku i braku zabezpieczeń?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo nałożyły karę pieniężną na przewoźnika za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Odpowiedzialność przewoźnika ma charakter obiektywny, a przedstawione przez stronę dowody nie wykazały dochowania należytej staranności ani wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych, które uzasadniałyby obalenie domniemania odpowiedzialności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przewoźnika za przewóz towarów pojazdem, którego nacisk na jedną z osi przekraczał dopuszczalną normę, co zostało stwierdzone podczas kontroli. Przewoźnik twierdził, że nie miał wpływu na sposób załadunku i brakowało mu środków do zabezpieczenia towaru. Organy administracji uznały, że odpowiedzialność przewoźnika jest obiektywna i nie doszło do wykazania należytej staranności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Dudar,, asesor sądowy WSA Marcin Kojło, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 czerwca 2022 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2022 r. nr [...]Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej: "DIAS") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. z [...] grudnia
2021 r. nr[...], którą nałożono na podmiot wykonujący przejazd S. S. M. (zwany też dalej: "skarżącym") karę pieniężną w kwocie 6.000 zł za brak zezwolenia kategorii V.
Decyzje wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu [...]sierpnia 2021 r. w Oddziale Celnym Drogowym w B., w trakcie kontroli pojazdu marki [...] nr rej. [...]wraz z naczepą marki [...]o nr rej. [...], którym kierujący wykonywał przewóz drogowy towarów (słodyczy) o wadze 13.754,08 kg (wg. dokumentu przewozowego CMR), dokonano pomiaru parametrów pojazdu, w tym dynamicznego ważenia nacisków osi.
Ważenie ww. pojazdu wraz z naczepą odbyło się na przejściu drogowym w Bobrownikach o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, zgodnie z postanowieniami art. 41 ust. 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 470 ze zm.). W wyniku dwukrotnego ważenia stwierdzono przekroczenie o 800 kg dopuszczalnego nacisku na drugiej osi napędowej pojazdu, co stanowi przekroczenie o 6,96% dopuszczalnej wartości nacisku. Zmierzony nacisk na drugą oś pojazdu wyniósł przy drugiej próbie 12.300 kg, podczas gdy nacisk dopuszczalny nie mógł przekroczyć 11.500 kg.
Powyższe zostało stwierdzone w protokole kontroli z [...]sierpnia 2021 r. nr[...], w którym ustalono m.in., iż pojazd jest nienormatywny i nie posiada wymaganego zezwolenia kat. V. Z treści protokołów kontroli (ww. oraz o nr[...]) wynika również, że pomiaru nacisków osi z upoważnienia Naczelnika UCS, dokonano przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu typu PIVOTEX (nr seryjny[...]), posiadającej świadectwo legalizacji Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w B.nr [...]z [...] czerwca 2020 r. Z treści protokołów wynika również, że podmiotem wykonującym przewóz był S. S. M., zaś kierującym pojazdem E. B. Kierowca nie wniósł uwag do wskazanych protokołów kontroli.
Organ wyjaśnił, że z treści załącznika nr 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2021 r., poz. 450 ze zm, dalej: "p.r.d.") wynika, że pojazdy nienormatywne o naciskach osi przekraczających dopuszczalne mogą poruszać się po drogach na podstawie zezwolenia kategorii V. Z kolei z treści art. 64d ust. 2 pkt 1 p.r.d. wynika natomiast, że zezwolenie kategorii V można uzyskać tylko w zakresie przewozu ładunku niepodzielnego. Z uwagi na okoliczność, ze przewożony towar byt podzielny, skarżący nie mógłby uzyskać tego zezwolenia. Przepis art. 140aa ust. 1 p.r.d. przewiduje nałożenie kary pieniężnej zarówno za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez wymaganego zezwolenia, jak i za przejazd takich pojazdów niezgodnie z warunkami określonymi dla odpowiedniego zezwolenia. Tym samym, w ocenie DIAS, organ I instancji prawidłowo nałożył na skarżącego karę pieniężna w wysokości 6.000 zł, zgodnie z brzmieniem art. 140ab ust. 1 pkt 3 ppkt a p.r.d.
Organ odwoławczy podniósł, że odpowiedzialność przewoźnika ma charakter obiektywny. Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego przewóz w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto przyczynił się do powstania naruszenia. Organy administracji ustalają jedynie, czy doszło do naruszenia przepisów ustawy. W przypadku stwierdzenia naruszeń, po stronie organu powstaje obowiązek nałożenia stosownej kary pieniężnej. Wskazał, że przepisy stwarzają zatem domniemanie odpowiedzialności przewoźnika wykonującego przejazd, przy czym ustawodawca umożliwił obalenie tego domniemania w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 140aa ust. 4 p.r.d.
W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie strona przedstawiła jedynie ogólną argumentację, wskazującą na możliwość zastosowania tego artykułu. Nie wskazała jednak żadnych dowodów w tym zakresie. Samo równomierne rozłożenie ładunku przy braku możliwości bezpośredniego uczestniczenia w załadunku nie świadczy o dochowaniu należytej staranności, gdyż nie jest to równoznaczne ze spełnieniem innych norm, np. w zakresie dopuszczalnych nacisków osi. O dochowaniu należytej staranności nie świadczy również, zdaniem DIAS, wyjaśnienie udzielone organowi I instancji przez załadowcę – A. Sp. z o.o, z którego wynika m.in., że:
*załadowany na naczepę towar nie był zabezpieczony pasami, gdyż kierowca nie posiadał na wyposażeniu samochodu pasów zabezpieczających; to po stronie przewoźnika leży obowiązek właściwego wyposażenia samochodu, aby przewożony towar nie uległ uszkodzeniu czy przesunięciu,
* kierowcy nie są wpuszczani bezpośrednio na magazyn, jednakże mają możliwość obserwacji prowadzonego załadunku i zgłaszania ewentualnych uwag magazynierom z pozycji doku załadunkowego, gdyż jest tam wyznaczone miejsce dla kierowców, które umożliwia taką obserwację i korygowanie sposobu załadunku,
*pracownik ładujący towar przed załadunkiem rozmawiał z kierowcą, czy palety mają zostać rozłożone w jakiś szczególny sposób na naczepie, ale nie otrzymał żadnej instrukcji przed załadunkiem, magazynierzy ustawiają palety równomiernie
w naczepie, tak aby pojazd po załadunku towaru nie stał się pojazdem
nienormatywnym.
Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, że podmiot wykonujący przewóz powinien wykazać, co uczynił dla zapewnienia wykonywania przewozu zgodnie z prawem oraz, że nic więcej zrobić nie mógł, zaś to co zrobił, pozwalało mu pozostać w uzasadnionym przekonaniu, iż nie naruszy prawa (np. dokonał uprzedniego pomiaru nacisków osi pojazdu i posiada na to stosowną dokumentację). W przedmiotowej sprawie takich dowodów nie przedstawiono.
W ocenie DIAS, strona nie wykazała również wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych, niespodziewanych, które miałyby bezpośredni wpływ na powstanie stwierdzonych naruszeń, a których doświadczony i profesjonalny podmiot organizując przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie byłby w stanie przewidzieć.
DIAS nie podzielił także stanowiska skarżącego w zakresie nieskorygowania wartości pomiaru nacisków osi o błędy pomiaru wag.
Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo odniósł przedmiotowy stan faktyczny na grunt obowiązujących przepisów prawa, co skutkowało nałożeniem na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 6 000 zł jak za brak zezwolenia kategorii V, zaś wszystkie zarzuty podniesione w odwołaniu uznał za niezasadne.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący złożył skargę do sądu administracyjnego, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz
poprzedzającej jej wydanie decyzji organu I instancji, jak również o zasądzenie kosztów postępowania, stanowiących równowartość wniesionego wpisu. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.:
I. art. 28, art. 107 § 1 w zw. z art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 107 § 3 k.p.a., poprzez błędne oznaczenie strony postępowania, przejawiające się wydaniem skarżonej decyzji wobec podmiotu administrowanego o nazwie innej, niż odzwierciedlona w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego i prawdopodobnie niebiorącego udziału w obrocie prawnym,
II. art. 11, jak również art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie sprawy w jej całokształcie, przejawiające się pozornym tylko przeanalizowaniem podniesionych przez stronę skarżącą w odwołaniu złożonym w toku instancji argumentów, przemawiających za koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Naczelnika P. Urzędu Celno - Skarbowego w B.datowanej na dzień [...] października 2021 r.
III. art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na pomiarach dokonanych wagą PIVOTEK, wbrew wymogom sformułowanym w instrukcji producenta tego urządzenia, przejawiające się na gruncie niniejszej sprawy przeprowadzeniem pomiaru nacisku osi pojazdu 5 - osiowego, bez wyraźnego zapisu w instrukcji zastosowanych urządzeń o możliwości dokonania sprawdzenia tego parametru w odniesieniu do takiego właśnie pojazdu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Pismem procesowym z 16 maja 2022 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał w całości stanowisko skarżącego przedstawione w skardze, wniósł na podstawie art. 119 pkt. 2 p.p.s.a. o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie od organu, na rzecz skarżącego, kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
DIAS pismem procesowym z dnia [...] maja 2022 r. poinformował, że nie żąda przeprowadzenia rozprawy w przedmiotowej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzuty skargi koncentrują się przede wszystkim na naruszeniu przepisów postępowania. Na uznanie nie zasługuje zarzut naruszenia art. 75 § 1 KPA i art. 77 § 1 KPA - polegające na oparciu decyzji na niejednoznacznym i niepełnym materiale dowodowym. Należy zauważyć, ze poza ogólnym określeniem przez pełnomocnika zarzutu sprowadzającego się do podważania dowodów z ważenia pojazdu w postaci protokołów kontroli, pełnomocnik nie wskazał, na czym rzekomo miałoby polegać naruszenie przepisów § 7 - § 9, § 19 - § 21, § 5 pkt 4, § 11 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawozdań wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, (Dz.U. z 2007 r. Nr 188 poz. 1345). Sąd, po wnikliwej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, stoi na stanowisku, iż organ w sposób prawidłowy dokonał ważeń i prawidłowo zastosował przepisy w tym zakresie. Protokół kontroli pojazdu stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 KPA, sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe.. Podkreślić należy, iż posiadanie przez wagi typu PIVOTEX nr seryjny [...] i nr seryjny [...]ważnych świadectw legalizacji oznacza, ze spełniają one wszystkie warunki określone w rozporządzeniu powoływanym przez pełnomocnika. Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 80 KPA polegający na dowolności w ocenie materiału dowodowego. Okoliczność, ze kontrolowany pojazd byt pojazdem nienormatywnym nie wynika bowiem z uznaniowości organu. Jest to okoliczność obiektywna stwierdzona na podstawie dwóch ważeń wagami posiadającymi ważne świadectwa legalizacji ponownej. Należy także wskazać, ze zarówno przepisy ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 884, z późn. zm.), jak również przepisy wydanego na podstawie tej ustawy rozporządzenia w sprawie wymagań, nie zobowiązują użytkowników wag z ważną legalizacją do analizy pomiaru oraz do podawania danych dotyczących niepewności pomiaru. W przypadku wagi podlegającej prawnej kontroli metrologicznej w zakresie legalizacji, zaopatrzonej w ważny dowód legalizacji przepisy regulujące zagadnienie prawnej kontroli metrologicznej zobowiązują? użytkownika do przestrzegania wymagań w zakresie warunków stosowania tego przyrządu pomiarowego. Powyższe wskazuje jednoznacznie, ze pomimo twierdzeń Skarżącej, o posiadaniu dużego doświadczenia w załadunku, towar został załadowany w taki sposób, ze przekroczono wartości na jednej z osi pojazdu. Nie sposób również zgodzić się z zarzutami Skarżącego, dotyczącymi naruszenia art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 KPA. Skarżona decyzja zawiera wystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne. W skarżonej decyzji w sposób wystarczający opisano stan faktyczny sprawy oraz w ocenie Sądu wyczerpująco uzasadniono rozstrzygniecie organu, powołując przy tym zastosowane przepisy prawa. Z tych względów niezasadne są także zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, tzn. art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 KPA oraz art. 64 ust. 1-4, art. 140aa ust. 1 - ust.3 pkt 1, ust. 4 pkt 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 3a ustawy PRD.
Ze względu na powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło