II SA/Bk 248/07
PostanowienieWSA w Białymstoku2007-04-11
Skład orzekający: Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność organu administracji publicznej polegającą na odmowie zwrotu nadpłaconej opłaty za kartę pojazdu, wynikającą z niekonstytucyjności przepisu rozporządzenia, należy do właściwości sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Spory dotyczące zwrotu nadpłaconych opłat za kartę pojazdu, wynikające z niekonstytucyjności przepisu rozporządzenia, nie należą do właściwości sądów administracyjnych. Roszczenia te, związane z odpowiedzialnością Skarbu Państwa za tzw. bezprawie legislacyjne, powinny być rozstrzygane przez sądy powszechne na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego.Stan faktyczny
Skarżąca wystąpiła do Starosty o zwrot nadpłaconej opłaty za kartę pojazdu, argumentując, że pobrana kwota 500 zł była niekonstytucyjna w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Starosta odmówił zwrotu, wskazując na obowiązujące przepisy w momencie rejestracji pojazdu. Po kolejnych pismach skarżącej, Starosta podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na możliwość złożenia skargi do sądu administracyjnego na czynność materialno-techniczną. Skarżąca złożyła skargę do WSA, powołując się na wyrok TK i przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące odpowiedzialności za bezprawie legislacyjne.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Małgorzata Roleder po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. J. na czynność Starosty H. w przedmiocie zwrotu nadpłaconej opłaty za kartę pojazdu p o s t a n a w i a: -odrzucić skargę.
Skarżąca – B. J. pismem z dnia 30 stycznia 2007r. wystąpiła do Starosty H. o zwrot nadpłaconej opłaty za wydanie karty pojazdu w wysokości 425 zł. Skarżąca podała, iż w dniu 22 lutego 2005r. zapłaciła kwotę 500 zł, jako opłatę za wydanie karty pojazdu dla samochodu po raz pierwszy rejestrowanego na terytorium Polski.
W odpowiedzi na powyższe, Starosta H. pismem z dnia 1 lutego 2007r. poinformował stronę, że nie znajduje podstaw do zwrotu opłaty za kartę pojazdu, albowiem pobierając ją działał na podstawie i w granicach powszechnie obowiązującego prawa.
Organ wskazał, iż ustawową podstawę do pobierania opłaty za kartę pojazdu stanowi przepis art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), z którego treści wynika, iż przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej kartę pojazdu dla pojazdu samochodowego sprowadzonego z zagranicy wydaje za opłatą i po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej, właściwy w sprawach rejestracji starosta. Natomiast jej wysokość została określona przez Ministra Infrastruktury w rozporządzeniu z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310), zgodnie z którym "za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji pojazdu na terenie Rzeczpospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 500 zł". Powyższe rozporządzenie obowiązywało do dnia 14 kwietnia 2006r.
Jednocześnie organ podkreślił, iż z uwagi na fakt, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 stycznia 2006r. sygn. akt U 6/04 orzekł, że przepis powołanego wyżej rozporządzenia jest niezgodny z Konstytucją RP i ustawą Prawo o ruchu drogowym, Minister Transportu i Budownictwa podpisał nowe rozporządzenie obniżające wysokość opłaty za kartę pojazdu do 75 zł (Dz. U. Nr 59, poz. 421). Przepis ten dotyczy pojazdów zarejestrowanych po dniu 14 kwietnia 2006r.
W tym stanie rzeczy zdaniem Starosty należało stwierdzić, iż wezwanie dotyczące żądania zwrotu części opłaty uiszczonej za kartę pojazdu nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu, co do istoty przez organ właściwy do rejestracji pojazdów.
Nie godząc się z tym poglądem, B. J. ponownie zwróciła się do Starostwa Powiatowego w H. pismem w dniu [...] marca 2007r. zatytułowanym "skarga" o zwrot żądanej opłaty. Powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006r. (sygn. akt U 6/04) skarżąca wskazała, iż niesłusznie pobrano od niej opłatę w wysokości 500 zł i dlatego domaga się zwrotu nadpłaty wynoszącej 425 zł. Ponadto wezwała Starostę do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Starosta H. w piśmie z dnia [...] marca 2007r. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie. Organ wywiódł, iż wnioski skarżącej podnoszone w przedmiotowej sprawie polegają na wyraźnym żądaniu zwrotu części uiszczonej opłaty za kartę pojazdy i dlatego nie podlegają rozstrzygnięciu przez organ I instancji. Pobranie opłaty za kartę pojazdu jest czynnością materialno – techniczną, a na tego rodzaju czynności przysługuje skarga do sądu administracyjnego w trybie art. 52 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tych okolicznościach pouczono skarżącą o prawie złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku w terminie 30 dni od otrzymania powyższej odpowiedzi.
Jednocześnie w dniu 5 marca 2007r. skarżąca złożyła do Starostwa Powiatowego w H. pismo zatytułowane "pozew o zapłatę" wraz z kompletem dokumentów adresowanych do WSA w Białymstoku.
W odpowiedzi na skargę Starosta H. podał, iż wskazany przez B. J. w skardze jako podstawa roszczenia przepis art. 417¹ § 1 kc dotyczy odpowiedzialności Skarbu Państwa za tzw. bezprawie legislacyjne. Do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych na podstawie powyższego przepisu właściwy jest sąd powszechny a nie administracyjny. Stąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy, jeżeli dana sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, sąd ten powinien skargę odrzucić.
Nadto Starosta zwrócił uwagę, iż skarżąca złożyła skargę równocześnie z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, tj. w dniu [...] marca 2007r. Tymczasem Starosta udzielił odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia [...] marca 2007r. (doręczonym skarżącej w dniu 14 marca 2007r.). Zgodnie zaś z art. 53 § 2 ustawy skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W tym stanie rzeczy skarga została złożona przedwcześnie, co oznacza, iż naruszono tryb wymagany przepisem art. 52 § 3 w/w ustawy, skutkujący jej odrzuceniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga podlegała odrzuceniu.
Zdaniem Sądu – spory na tle rozpatrywania wniosków o zwrot pobranych opłat za wydanie karty pojazdu, mogą być rozstrzygane wyłącznie w drodze postępowań cywilnych przed sądami powszechnymi, a nie w drodze administracyjnej.
Szkoda, jaką skarżąca poniosła faktem uiszczenia opłaty za kartę pojazdu, której ustalenie w rozporządzeniu na kwotę 500 złotych Trybunał Konstytucyjny uznał za niekonstytucyjne i niezgodne z upoważnieniem ustawowym, wiąże się z działalnością władzy publicznej w sferze legislacyjnej. Kwestie związane zaś z odpowiedzialnością Skarbu Państwa za tzw. bezprawie legislacyjne, tj. szkody wyrządzone wydaniem aktu normatywnego reguluje przepis art. 417¹ § 1 kodeksu cywilnego dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. zmieniającej z dniem 1 września 2004r. Kodeks cywilny – Dz. U. z 2004r. Nr 162, poz. 1692.
Do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych w oparciu o art. 417¹ § 1 kodeksu cywilnego właściwy jest zatem sąd powszechny, a nie sąd administracyjny. Taki pogląd został zaprezentowany między innymi w postanowieniu WSA w Białymstoku z dnia 25 kwietnia 2006r. sygn. akt II SA/Bk 193/06 oraz z dnia
15 lutego 2007r. sygn. akt II SA/Bk 90/07.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnemu (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), jeżeli dana sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, sąd ten skargę odrzuca.
Tak też należało postąpić ze skargą niniejszą.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło