II SA/Bk 259/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-06-22
Skład orzekający: Mirosław Wincenciak, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły stan faktyczny i należycie uzasadniły decyzję odmawiającą przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych dla dziecka z autyzmem, uwzględniając jego potrzeby terapeutyczne i możliwości rodziny?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie wykazały w sposób należyty, że rodzina ma rzeczywistą możliwość zaspokojenia potrzeb dziecka w zakresie niezbędnych zajęć terapeutycznych, a ich uzasadnienia były niespójne z materiałem dowodowym i nie przekonywały o braku dowolności rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Rodzice dziecka z autyzmem wystąpili o przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych w wymiarze 40 godzin tygodniowo. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że dziecko ma zapewnioną opiekę w przedszkolu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, mimo rozbieżności w opiniach lekarskich co do wymiaru potrzebnych godzin terapii i faktu, że przedszkole nie dysponuje grupą integracyjną. Rodzice wnieśli skargę do sądu administracyjnego, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i błędną wykładnię przepisów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. Stwierdzono, że decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 08 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi M. Ch. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie specjalistycznych usług opiekuńczych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności faktycznych:
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy organ I instancji, w dniu [...] września 2009 r., przeprowadził wywiad środowiskowy i ustalił, że M. Ch. wnosi o przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych, dla swojego syna B. chorego na autyzm wczesnodziecięcy, w wymiarze 40 godzin tygodniowo. W uzasadnieniu wniosku podała, że opieka terapeutyczna do pracy z dzieckiem w domu jest potrzebna dlatego, że syn nie może być narażony na infekcje, gdyż to może spowodować regres w leczeniu choroby. Podała przy tym, że B. uczęszcza do przedszkola na 3 godziny dziennie, gdzie ma zapewnioną opiekę psychologa (2 x po 30 minut), logopedy (2 x po 30 minut) i rehabilitanta (1 x 30 minut). Dodatkowo uczęszcza dwa razy w tygodniu po 60 minut na Integrację Sensoryczną (terapia prywatna po 50 zł za 1 godzinę). Ponadto dwa razy w tygodniu jeździ na basen do Z. Wnioskodawczyni podała, że razem z mężem kształcą się w kierunku autyzmu i pracują z dzieckiem w miarę jak pozwala im na to czas, albowiem ona pracuje na dwie zmiany od 8 - 16 i 12 - 20 oraz w soboty od 8 - 16 a mąż jest kierowcą i ma nienormowany czas pracy. W związku z tym pomaga im opiekunka za 400 zł miesięcznie. B. jest pod stałą opieką medyczną, był między innymi diagnozowany w Ośrodku dla Dzieci z Autyzmem "[...]" w W.
Odnośnie sytuacji rodzinnej i dochodowej ustalono, że B. wychowuje się w rodzinie czteroosobowej zamieszkującej w mieszkaniu w bloku w bardzo dobrych warunkach bytowych i socjalnych. Na dochód rodziny składa się wynagrodzenie M. Ch. – 2.744, 01 zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł w sumie 2.897, 01 zł miesięcznie (netto). D. Ch. prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą - transport drogowy jako kierowca - w październiku 2009 r. nie osiągnął dochodu. Kryterium dochodowe dla tej rodziny ustalone w oparciu o art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynosi 1. 404 zł (uzyskany dochód przekracza kryterium dochodowe o kwotę 1.475,01 zł).
Nadto organ I instancji zwrócił się do przedszkola do którego uczęszcza B. i do Centrum Rehabilitacji Caritas Diecezji Ł. z zapytaniem czy placówki te są w stanie zapewnić opiekę dziecku niepełnosprawnemu z autyzmem. W odpowiedz, pismem z dnia 14 grudnia 2009 r., dyrektor przedszkola poinformował, że dziecko przebywa w grupie ogólnodostępnej dla dzieci 3 – letnich, gdyż przedszkole nie dysponuje grupą integracyjną. W oparciu o przedstawioną przez rodziców opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, B. został skierowany do zajęć terapeutycznych indywidualnych, które są prowadzone na terenie przedszkola. Dziecku przyznano 8 godzin zajęć indywidualnych w miesiącu. Są one realizowane przez logopedę i psychologa. Indywidualny program edukacyjno – terapeutyczny uwzględnia: udział dziecka w codziennych zajęciach grupy przedszkolnej (możliwa opieka przez 10 godzin dziennie), zajęcia rehabilitacji ruchowej (dwa razy po 30 minut w tygodniu), zajęcia logopedyczne (30 minut w tygodniu), zajęcia rewalidacji indywidualnej prowadzone przez psychologa (30 minut w tygodniu). Podano przy tym, że dotychczasowy udział dziecka w zajęciach był bardzo ograniczony ze względu na liczne nieobecności (około 50%). Końcowo stwierdzono, że w roku szkolnym 2009/2010 przedszkole jest w stanie zapewnić B. zajęcia w 24 – osobowej grupie przedszkolnej ogólnodostępnej do 10 godzin dziennie przez 5 dni w tygodniu oraz indywidualne zajęcia terapeutyczne w maksymalnym wymiarze 4 godzin w tygodniu. Natomiast Caritas, w piśmie z dnia 15 grudnia 2009 r., podał, że dziecko objęte jest terapią w ośrodku z częstotliwością 1 raz w tygodniu. Zwiększenie częstotliwości spotkań terapeutycznych możliwe będzie po zakończeniu terapii przez innych pacjentów.
Wnioskodawczyni dołączyła do akt zaświadczenie z Ośrodka "[...]" z dnia 7 grudnia 2009 r. z którego wynika, że ze względu na stan zdrowia dziecka oraz sytuację rodzinną konieczne jest zapewnienie dziecku specjalistycznych usług opiekuńczych w wymiarze 25 godzin tygodniowo, w ramach których prowadzone byłoby uczenie i rozwijanie umiejętności niezbędnych do samodzielnego życia oraz usprawnianie zaburzonych funkcji organizmu.
W oparciu o powyższy materiał dowodowy, działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Ł., Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], na podstawie art. 3 ust. 3 i 4, art. 50 ust. 1 i 4 w zw. z art. 106 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 115, poz. 728 ze zm.) oraz zarządzenia Prezydenta Miasta Ł. z dnia 29 maja 2008 r. nr 90/08, odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia B. Ch. W uzasadnieniu decyzji podano, że brak jest podstaw do pozytywnego załatwienia sprawy gdyż dziecko ma chwili obecnej zapewnioną opiekę, a może mieć zapewnioną właściwą opiekę korzystając z usług przedszkola do którego uczęszcza w wymiarze 50 godzin tygodniowo. Wskazano przy tym, że osoby i rodziny powinny przezwyciężać trudne sytuacje życiowe wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Dopiero niemożność samodzielnego ich pokonania stanowi przesłankę włączenia się instytucji państwa. Zasada generalna wyrażona w ustawie o pomocy społecznej, zgodnie z którą potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej jest w tym wypadku zachowana, ponieważ przyznawanie świadczeń osobom które mogą je zapewnić korzystając z własnych możliwości nie jest celem pomocy społecznej.
Odwołanie od tej decyzji wniosła M. Ch. i podniosła, że jej dziecko nie powinno przebywać dłużej niż 3 godziny w przedszkolu. Wskazała, że wprowadzenie dziecka autystycznego go grupy dzieci przedszkolnych musi następować bardzo powoli pod okiem doświadczonego specjalisty, w przeciwnym razie choroba może się pogłębić. W przedszkolu jest zbyt duża grupa dzieci około 24 osoby i brak jest odpowiedniej liczby wyspecjalizowanej kadry przedszkolnej. Nie jest to grupa integracyjna, która najbardziej sprawdziłaby się w przypadku jej syna. W takiej sytuacji uczęszczanie B. do przedszkola 10 godzin dziennie nie jest równoznaczne z zapewnieniem mu fachowej i kompleksowej opieki. Nadto podała, że w tak licznej grupie dzieci nie jest możliwe dopilnowanie stosowanych diet oraz wyeliminowanie zagrożenia bakteriami i wirusami. Odwołująca się podniosła, że wraz z mężem zrobili wszystko co w ich mocy aby syn miał zapewnioną specjalistyczną opiekę terapeutyczną i ruchową (przedszkole 3 godziny dziennie w tym psycholog 2 x po 20 minut, logopeda 2 x po 20 minut, rehabilitant 1 x po 20 minut, Centrum Rehabilitacji Cartias – psycholog 1 x 60 minut terapia behawioralna i 2 x po 20 minut ćwiczenia ruchowe, prywatne zajęcia z integracji sensorycznej 2 x w tygodniu po 60 minut). Niemniej jednak zakres tych zajęć nie jest wystarczający. W odwołaniu podniesiono także, że rodzinie finansowo jest bardzo ciężko. Mają uruchomione 4 kredyty, dużo pieniędzy pochłania leczenie medyczne (badania prywatne w kraju i za granicą), leki, suplementy, dojazdy na terapie i prywatne wizyty lekarskie. Przy czym odwołująca wskazał, że przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych nie zależy od kryterium dochodowego, a organ I instancji ciągle powołuje się na zbyt wysokie dochody jej rodziny. Wskazując na powyższe odwołująca się wniosła o przyznanie specjalistycznych usług opiekuńczych w wymiarze minimum 25 godzin tygodniowo. Przydzielenie specjalnych usług opiekuńczych w domu, nie narażałoby jej syna na niepotrzebny stres związany "z ganianiem od przedszkola do terapeutów" oraz na ryzyko związane z regresem choroby.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...], utrzymało w mocy rozstrzygnięcie I – instancyjne. W uzasadnieniu podano, że organ I instancji, rozpatrując ponownie niniejszą sprawę, ustalił, iż rodzina ma rzeczywistą możliwość zaspokojenia potrzeb chorego dziecka w sensie dostępu do niezbędnych zajęć terapeutycznych. Organ wywiódł, że z treści zaświadczenia lekarza psychiatry z Niepublicznego Oddziału Dziennego Pobytu dla Dzieci z Autyzmem w O., wydanego w celu przedłożenia w Ośrodku Pomocy Społecznej, wynika konieczność zapewnienia dziecku specjalistycznych usług opiekuńczych w wymiarze 40 godzin tygodniowo. W zaświadczeniu z Ośrodka "[...]" mówi się o konieczności zapewnienia dziecku 25 godzin tygodniowo takich zajęć. Treść powyższych zaświadczeń, zdaniem organu, nasuwa oczywisty wniosek, że lekarze tej samej specjalności znacząco różnią się w ocenie "nawet w ogóle co do wymiaru niezbędnych dziecku specjalistycznych usług opiekuńczych, nie przesądzając szczegółowo o ich rodzaju", a jak wynika z opinii innych lekarzy specjalistów z dnia [...] marca 2009 r. ("[...]") terapia dzieci z autyzmem obejmuje różnorodną pracę terapeutyczną (m.in. zajęcia z psychologiem, pedagogiem specjalnym i logopedą). Organ podniósł, że treść obu zaświadczeń, zalecająca zapewnienie dziecku specjalistycznych usług opiekuńczych, nie potwierdza znajomości przez lekarzy faktu, iż dziecko uczęszcza do przedszkola z oddziałami integracyjnymi. Dziecko natomiast uczęszcza do takiego przedszkola (Przedszkole Publiczne nr [...] z Oddziałami Integracyjnymi), w którym przebywa tylko 3 godziny dziennie. Według wyjaśnień dyrektora, placówka ta zapewnia dzieciom autystycznym edukację przedszkolną (w młodszym wieku w grupach ogólnodostępnych, od 6 roku życia do podjęcia nauki w szkole - w grupach integracyjnych), z której - jak w ocenie dyrektora wskazuje dotychczasowa praktyka - inni rodzice posyłający dzieci autystyczne (10 dzieci) do tego przedszkola byli zadowoleni. Zespół terapeutyczny przedszkola przydzielił dziecku maksymalną liczbę godzin zajęć wczesnego wspomagania rozwoju, realizowanych przez psychologa i logopedę. Od października 2009 r. dziecko korzysta z zajęć prowadzonych przez rehabilitanta, ponadto uczestnicy w codziennych zajęciach dydaktycznych w grupie 3 - latków zgodnie z podstawą programową wychowania przedszkolnego. Codzienny kontakt dziecka niepełnosprawnego z rówieśnikami jest traktowany jako element terapii. Gdyby chłopiec był w przedszkolu codziennie, mógłby korzystać z dodatkowych indywidualnych zajęć terapeutycznych. Ponadto dziecko uczęszcza od 9 września 2009 r. raz w tygodniu do Centrum Rehabilitacji w Ł., gdzie z dużym powodzeniem prowadzona jest rehabilitacja dzieci dotkniętych autyzmem. Częstotliwość spotkań będzie zwiększona po zakończeniu terapii przez innych pacjentów obecnie objętych terapią, które uzupełnią niedostępny w przedszkolu rodzaj zajęć specjalistycznej opieki terapeutycznej adekwatnie do schorzenia. Z opinii lekarzy specjalistów wynika jednoznacznie, że głównym celem oddziaływań w stosunku do B. jest doprowadzenie do tego, by dziecko funkcjonowało w sposób jak najbardziej zbliżony do "normalnego". Wspomaganie rozwoju chłopca jest dla niego szansą na pokonywanie trudności rozwojowych. Konieczne jest więc zapewnienie dziecku systematycznych, częstych oddziaływań terapeutycznych. Konkludując podano, że dziecko objęte jest indywidualnym programem edukacyjno-terapeutycznym w przedszkolu oraz opieką specjalistyczną w Centrum Rehabilitacji Caritas Diecezji Ł. p.w. św. R. w Ł. Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśniono, że przepisy rozporządzenia z 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych przewidują zapewnienie dzieciom i młodzieży z zaburzeniami psychicznymi dostęp do zajęć rehabilitacyjnych i rewalidacyjno - wychowawczych w wyjątkowych przypadkach, jeżeli nie mają możliwości uzyskania dostępu do zajęć, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego oraz w ust. 2 art. 7 ustawy, zgodnie z którym rehabilitacja i zajęcia rewalidacyjno - wychowawcze są bezpłatne. Końcowo podniesiono, że w przepisach o pomocy społecznej chodzi o zapewnienie dostępu do specjalistycznych usług opiekuńczych, świadczonych w miejscu zamieszkania, a więc na terenie danej miejscowości, nie ma w nich mowy o możliwości zapewnienia wyboru w dostępie. Jeżeli usługi świadczone są przez określone podmioty (przedszkole, poradnia, ośrodek rehabilitacyjny), to świadczenie usług odbywa się na terenie tych podmiotów.
Z decyzją tą nie zgodziła się M. Ch. i wniosła skargę do sądu administracyjnego. Zarzuciła błędną wykładnię art. 50 ustawy o pomocy społecznej oraz rozporządzenia w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych, a także błędy w ustaleniach faktycznych. W uzasadnieniu skargi podała, że organy nie wyjaśniły kwestii różnicy godzin terapii wynikającej z zaświadczenia wydanego przez Niepubliczny Oddział Dziennego Pobytu Dzieci z Autyzmem w O. określającego niezbędną liczbę godzin terapii na 40 w wymiarze tygodniowym i z zaświadczenia lekarskiego z Ośrodka "[...]" określającego niezbędną liczbę godzina na 25. Organ odwoławczy stwierdził jedynie fakt rozbieżności. Przy czym skarżąca podała, że wnosiła o 25 godzin specjalistycznych usług opiekuńczych. Nadto organ odwoławczy popełnił błąd w ustaleniach faktycznych uważając, że rodzina ma rzeczywistą możliwość zaspokojenia potrzeb chorego dziecka w sensie dostępu do niezbędnych zajęć terapeutycznych. Skarżąca wskazała, że w miarę swoich możliwości organizacyjnych i finansowych zapewnia synowi 11 godzin tygodniowo rehabilitacji i terapii przy czym jest to niewystarczające dla dziecka z autyzmem. Wskazując na powyższe naruszenia wniesiono o uchylenie kwestionowanej decyzji oraz decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga podlega uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja jak i decyzja organu I instancji, zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli sądu jest rozstrzygnięcie wydane w przedmiocie odmowy przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił przepis art. 50 ust. 2 (organ I instancji błędnie wskazał na przepis art. 50 ust. 1) ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 115, poz. 728 ze zm.). Zgodnie z tą regulacją specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem. Specjalistyczne usługi opiekuńcze są to usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym – ust. 2 i 3 art. 50 ustawy. Ośrodek pomocy społecznej przyznaje usługi opiekuńcze, ustala ich zakres, okres i miejsce świadczenia – ust. 5 art. 50 ustawy.
Rozstrzygnięcie w sprawie przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych zapada w ramach tak zwanego uznania administracyjnego. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza, jak wynika z art. 7 kpa, załatwienie sprawy w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków. Uznanie administracyjne, choć nie nakazuje organowi spełnienia każdego żądania wnioskodawcy, to nie pozwala mu jednak na dowolność w załatwieniu sprawy. Orzekając w przedmiocie odmowy przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych, organ ma obowiązek wziąć pod uwagę wskazówki, co do zasad udzielania pomocy społecznej osobom potrzebującym, pamiętając nie tylko o tym, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy – art. 3 ust. 3 ustawy ale i o tym, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej – art. 3 ust. 4 ustawy. Ponadto udzielenie pomocy w formie specjalistycznych usług opiekuńczych uzależnione jest również od zaistnienia dodatkowej przesłanki, którą jest brak możliwości członków rodziny do sprawowania opieki.
Sposób uregulowania zasad przyznawania świadczeń z pomocy społecznej (w tym specjalistycznych usług opiekuńczych) powoduje, że szczególnego znaczenia nabiera prawidłowe uzasadnienie decyzji wydawanych w tym przedmiocie. Zgodnie z art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zaznaczyć przy tym trzeba, że organ pomocy społecznej przyznając świadczenie w innym niż żądany przez wnioskodawcę rozmiarze, innego rodzaju, w innej formie, czy też odmawiając przyznania wnioskowanego świadczenia, powinien szczególnie starannie uzasadnić motywy swojej decyzji. Beneficjent powinien zostać przekonany, że rzeczywiście organ administracji nie miał faktycznej i prawnej możliwości uwzględnienia jego wniosku w całości, a wydana decyzja nie została podjęta w sposób dowolny.
Kontrola decyzji uznaniowej dokonywana przez sąd administracyjny polega na zbadaniu jej zgodności z prawem, bez wnikania w celowość rozstrzygnięcia w niej zawartego. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji zawierającej określone w niej rozstrzygnięcie, czy organ przy wydaniu decyzji nie przekroczył granic uznania dozwolonego prawem oraz czy właściwie ocenił stan faktyczny sprawy i czy należycie uzasadnił rozstrzygnięcie z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa.
W rozpoznawanej sprawie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji nie można doszukać się motywów, którymi kierowały się te organy uznając, że rodzina chorego na autyzm dziecka ma rzeczywistą możliwość zaspokojenia jego potrzeb w sensie dostępu do niezbędnych zajęć terapeutycznych. Nadto uzasadnienia organów obu instancji są niespójne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.
Motywy rozstrzygnięcia organu I instancji sprowadzają się właściwie do jednozdaniowego stwierdzenia, że brak jest podstaw do pozytywnego załatwienia sprawy, ponieważ dziecko ma w chwili obecnej zapewnioną opiekę, a może mieć zapewnioną właściwą opiekę korzystając z usług przedszkola do którego uczęszcza w wymiarze 50 godzin tygodniowo.
Organ II instancji uzasadniając swoje stanowisko podał, że dziecko ma zapewniony dostęp do niezbędnych zajęć terapeutycznych, albowiem objęte jest indywidualnym programem edukacyjno – terapeutycznym w przedszkolu oraz opieką specjalistyczną w centrum Rehabilitacji Caritas Diecezji Ł. p.w. św. Rocha w Ł. Z uzasadnienia jednak nie wynika, w jakim zakresie dziecko powinno mieć dostęp do specjalistycznych usług opiekuńczych, albowiem organ powołuje się na dwa zaświadczenia o sprzecznej treści, nie wyjaśniając tej sprzeczności. A mianowicie z zaświadczenia wydanego przez lekarza psychiatrę Niepublicznego Oddziału Dziennego Pobytu dla Dzieci z Autyzmem w O., wynika konieczność zapewnienia specjalistycznych usług opiekuńczych w wymiarze 40 godzin tygodniowo, natomiast z zaświadczenia Ośrodka "[...]" wynika konieczność zapewnienia 25 godzin tygodniowo takich zajęć. Twierdzenie przez organ, że dziecko ma zapewniony dostęp do niezbędnych zajęć terapeutycznych w sytuacji gdy tak naprawdę nie ustalono jednoznacznie w jakim zakresie te usługi powinny być zapewnione świadczy, że decyzja została pojęta w sposób dowolny.
Nadto uzasadnienie dotyczące zakresu zapewnionych usług świadczy o przekroczeniu granic uznania administracyjnego. Organ odwoławczy wskazuje, że dziecko uczęszcza do przedszkola z oddziałami integracyjnymi. Natomiast z pisma nadesłanego przez dyrektora palcówki wynika, że przedszkole nie dysponuje grupą integracyjną dla 3 – latków i możliwa opieka przez 10 godzin dziennie dotyczy udziału dziecka w ogólnodostępnych a nie specjalistycznych zajęciach. W przedszkolu w ramach indywidualnego programu edukacyjno – terapeutycznego dziecko ma zapewnione jedynie 8 godzin w miesiącu: zajęcia rehabilitacji ruchowej (dwa razy po 30 minut w tygodniu), zajęcia logopedyczne (30 minut w tygodniu), zajęcia rewalidacji indywidualnej (30 minut w tygodniu). W Centrum Rehabilitacji Caritas dziecko objęte jest terapią z częstotliwością 1 raz w tygodniu (psycholog 1 x 60 minut terapia behawioralna i 2 x po 20 minut ćwiczenia ruchowe). W sumie, biorąc również pod uwagę prywatne zajęcia z integracji sensorycznej (2 x w tygodniu po 60 minut), dziecko ma zapewnioną specjalistyczną opiekę w wymiarze 11 godzin i 40 minut tygodniowo co nie stanowi nawet połowy godzin wynikających z zaświadczenia wskazującego na konieczność zapewnienia zajęć w wymiarze 25 godzin i stanowi zaledwie ¼ wymiaru koniecznych zajęć wynikających z zaświadczenia w którym mowa o 40 godzinach tygodniowo. Faktycznie zatem z uzasadnienia organu odwoławczego, nie wynika, że dziecko ma zapewniony dostęp do niezbędnych zajęć terapeutycznych. Takie uzasadnienie bezsprzecznie nie może przekonywać skarżącej, że organy administracji publicznej nie miały faktycznej i prawnej możliwości uwzględnienia jej wniosku, a wydana decyzja nie została podjęta w sposób dowolny.
Rozpoznając sprawę ponownie, w przypadku odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia albo świadczenia w mniejszym rozmiarze niż wnioskowane, organy uzasadnią swoje stanowisko zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa wraz z uwzględnieniem zasad przyznawania pomocy społecznej. Uzasadnienie decyzji powinno być skonstruowane w taki sposób aby strona nie miała podstaw do formułowania zarzutu dowolności rozstrzygnięcia, przekraczającego granice uznania administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 107 § 3 kpa orzeczono o uchyleniu kwestionowanej decyzji i poprzedzającej jej wydanie decyzji organu I instancji. Konsekwencją uwzględnienia skargi było stwierdzenie, że decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku – art. 152 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło