II SA/Bk 261/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Rady Miejskiej w S. wobec postanowienia referendarza sądowego z dnia 10 stycznia 2008 r. przyznającego prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł w sprawie ze skargi J. B. na uchwałę Rady Narodowej Miasta i Gminy w S. z dnia [...] kwietnia 1988 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia nazw ulic p o s t a n a w i a odrzucić sprzeciw Rady Miejskiej w S. J. B. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2007 roku wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych powyżej kwoty 30 zł. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2008 r. referendarz sądowy tutejszego sądu przyznał J. B. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 30 zł. Wskazał, iż wysokość osiąganego przez wnioskodawcę dochodu w zestawieniu z wykazanymi wydatkami (miesięcznymi i rocznymi), stanem zdrowia J. B. oraz brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na twierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych w sprawie niniejszej w pełnej wysokości. Sprzeciw od powyższego postanowienia złożyła Rada Miejska w S. wnosząc o jego uchylenie w całości. W uzasadnieniu swego stanowiska Rada Miejska wskazała, iż sytuacja majątkowa i dochodowa pana J. B. została przedstawiona wybiórczo i z tego też powodu oceniona została przez Sąd niewłaściwie. W odpowiedzi na sprzeciw skarżący wniósł m.in. o zbadanie dopuszczalności sprzeciwu przez stronę, która nie ma interesu prawnego w skarżeniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) od zarządzeń i postanowień w przedmiocie prawa pomocy (art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy) wydawanych przez referendarza sądowego strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowało się stanowisko, iż ze względu na szczególny charakter instytucji prawa pomocy, która jest sposobem wsparcia finansowego osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej i z tego powodu ma charakter ściśle indywidualny, stroną postępowania w przedmiocie prawa pomocy jest wyłącznie osoba ubiegająca się o przyznanie tego prawa. Konsekwencją powyższego twierdzenia jest konieczność odczytywania zawartego w przepisie art. 259 § 1 cytowanej ustawy sformułowania "strona" w ten sposób, że chodzi wyłącznie o wnioskodawcę zwolnienia od kosztów, jak również, że wyłącznie on ma prawo zaskarżenia orzeczeń dotyczących prawa pomocy (vide postanowienie NSA z dnia 06 marca 2008 r. w sprawie sygn. akt I OZ 135/08, nie publ.). Zaprezentowane stanowisko skład orzekający podziela. W sprawie niniejszej błędnie zatem pouczono organ administracji o prawie wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 10 stycznia 2008 r. przyznającego skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powyżej kwoty 30 zł. Jako osoby nie będące stronami postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, co już wyżej wywiedziono na podstawie art. 259 § 1 cytowanej ustawy, nie mieli oni prawa jego zakwestionowania poprzez złożenie sprzeciwu. Wniesienie tego środka zaskarżenia przez Radę Miejską było zatem niedopuszczalne i dlatego podlegał on odrzuceniu. W obrocie prawnym pozostaje zatem postanowienie referendarza sądowego z dnia 10 stycznia 2008 r., które zgodnie z art. 259 § 3 w/w ustawy, jako skutecznie niezaskarżone – ma skutki prawomocnego orzeczenia sądu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 259 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.