II SA/Bk 262/06
WyrokWSA w Białymstoku2006-09-19
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji utrzymująca w mocy skierowanie na badania lekarskie w celu stwierdzenia braku przeciwwskazań do kierowania pojazdem została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności zasady czynnego udziału strony?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 10 kpa, który gwarantuje stronie czynny udział w każdym stadium postępowania i możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji. Organ odwoławczy nie zapewnił skarżącemu możliwości zapoznania się z aktami sprawy i złożenia końcowego oświadczenia, a także nie udokumentował prawidłowego doręczenia decyzji. Ponadto, decyzja organu II instancji była wewnętrznie sprzeczna i niejasna co do tego, od której decyzji organu I instancji rozpoznawano odwołanie.Stan faktyczny
Komendant Wojewódzki Policji w B. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w B. o skierowaniu A.S. na badania lekarskie w celu stwierdzenia braku przeciwwskazań do kierowania pojazdem, uzasadniając to kolizją drogową spowodowaną przez skarżącego w stanie nietrzeźwości. Skarżący zarzucił, że nie wzięto pod uwagę jego oświadczeń, że nie prowadził pojazdu, a skierowanie na badania jest przedwczesne w sytuacji braku prawomocnego wyroku karnego. Podniósł również naruszenie zasady domniemania niewinności.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. oraz stwierdzenie, że decyzja ta nie może być wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku, a także zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 września 2006r. sprawy ze skargi A.S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie w celu stwierdzenia braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. na rzecz skarżącego A.S. kwotę 231 (dwieście trzydzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] marca 2006r. Komendant Wojewódzki Policji w B. po rozpatrzeniu odwołania skarżącego A.S. od wydanego [...] stycznia 2006r. przez Komendanta Miejskiego Policji w B. skierowania skarżącego na badania lekarskie, oznaczonego numerem 30/2006, orzekł o utrzymaniu tego skierowania w mocy. W nagłówku skarżonej decyzji powołał się na art. 138 §1 pkt 1 kpa od strony procesowej i na art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. "b" ustawy _ Prawo o ruchu drogowym z 20 czerwca 1997r. od strony materialnoprawnej.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że skarżący kierując samochodem Skoda- Fabia ( Nr rej. [...]) i będąc w stanie nietrzeźwości spowodował w dniu [...] stycznia 2006r. kolizję drogową na skrzyżowaniu ulicy J.P. [...] i ul. B. w B. Przeciwko skarżącemu wszczęto postępowanie przygotowawcze z art. 178 "a" §1 kk a w dniu 1 lutego 2006r. prokurator wydał postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy. Przy takich ustaleniach skierowanie skarżącego na badania uzasadniał przepis art. 122 ust. 1 pkt 3 lit "b" – Praw o ruchu drogowym.
W skardze na tę decyzję wniesionej do sądu administracyjnego A.S. podniósł, że nie wzięto pod uwagę złożonego w dniu [...] stycznia 2006r. oświadczenia skarżącego (w oświadczeniu tym skarżący podał, że to nie on był kierowcą a inny mężczyzna, który bezpośrednio po wypadku uciekł) ani wyjaśnień złożonych w Komendzie Miejskiej Policji w B. w dniu [...] marca 2006r. Dodał, że nie został zapoznany z materiałem dowodowym i podtrzymał twierdzenie, że to nie on prowadził samochód. W dodatkowym piśmie procesowym A.S. podniósł, że skierowanie go na badania lekarskie i psychologiczne przy przyjęciu, że prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości, w momencie gdy nie ma jeszcze ustalonej winy prawomocnym wyrokiem karnym, stanowi naruszenie zasady domniemania niewinności i jest przedwczesne. Powołał się też na pozytywne orzeczenie lekarskie uzyskane w 2005r. oraz na odbyte w dniach od [...] marca 2006r. do [...] kwietnia 2006r. leczenie odwykowe.
Komendant Wojewódzki Policji w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa ( art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa procesowego, które to naruszenia miało wpływ na wynik postępowania ( art. 145 §1 ust. 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Sprawy dotyczące skierowań na badania lekarskie oraz psychologiczne w trybie art. 122 i 124 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym winny być rozpoznawane z pełnym wykorzystaniem przepisów kpa.
W przedmiotowej sprawie organy administracyjne naruszyły przepis art. 10 kpa wyrażający zasadę ogólną czynnego udziału strony w postępowaniu. Przechodząc do oceny postępowania administracyjnego pod kątem zgodności z treścią art. 10 kpa wskazać należy, że z przepisu tego wynikają dla organu administracji państwowej następujące obowiązki: zagwarantowanie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz zagwarantowanie stronie przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Wyżej wymienione obowiązki w przedmiotowej sprawie nie zostały wypełnione.
W przypadku obowiązku zagwarantowania stronie możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest do pouczenia strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia a także wstrzymania się od wydania decyzji do czasu złożenia powyższego oświadczenia. W aktach przedmiotowej sprawy brak jest końcowego oświadczenia skarżącego oraz brak dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył skarżącego o przysługującym mu z mocy art. 10 kpa prawie.
Nadto w przedmiotowej sprawie organ II instancji naruszył przepisy art. 107 §1 w zw. z §3 albowiem treść uzasadnienia decyzji pozostaje w sprzeczność z jej rozstrzygnięciem. Decyzja administracyjna składa się z kilku elementów wymienionych w art. 107§1 kpa. Dla jej poprawności niezbędnym jest aby pomiędzy takimi elementami jak podstawa prawna, rozstrzygnięcie czyli sentencja oraz uzasadnienie prawne i faktyczne istniała wewnętrzna spójność. Tylko wówczas można bowiem o takiej decyzji powiedzieć, iż zgodnie z art. 104 kpa stanowi akt rozstrzygający konkretną sprawę. W tym miejscu podnieść należy, że skarżący A.S. dwoma odrębnymi skierowaniami został zobowiązany do przeprowadzenia badań lekarskich- skierowanie z dnia [...] stycznia 2006r. nr 30/06 wydane na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym oraz do przeprowadzenia badań psychologicznych – skierowanie z dnia [...] stycznia 2006r. nr 03/06 wydane na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy. Następnie A.S. pismem z dnia [...] lutego 2006r. złożył odwołanie od skierowania na badania lekarskie jak i psychologiczne.
Organ odwoławczy pomimo istnienia dwóch odrębnych skierowań i pomimo złożenia przez skarżącego odwołania od każdego z nich, wydał jedną decyzję na podstawie której utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, tak naprawdę nie wiadomo którą. Analizując części składowe decyzji tzn. jej komparycję, sentencję i uzasadnienie nie sposób wyjaśnić powyższą wątpliwość, albowiem w komparacji decyzji zamieszczony jest zapis o rozpoznawaniu przez organ odwołania od skierowania na badani lekarskie podczas, gdy w pierwszym zdaniu uzasadnienia mowa jest już o odwołaniu od skierowania na badania psychologiczne. Powyższe rozbieżności powodują, że jednoznacznie nie wiadomo od której decyzji organu I instancji zostało rozpoznane odwołanie, co czyni niemożliwym poddanie tej decyzji ocenie merytorycznej.
Kolejne uchybienie na które należałoby zwrócić organowi uwagę to fakt, że decyzja organu II instancji został skarżącemu doręczona tylko i wyłącznie listem poleconym bez pokwitowania na którym powinien znaleźć się podpis osoby odbierającej oraz data doręczenia – art. 46 §1 kpa. Spełnienie powyższych wymagań jest na tle istotne, że pozwala po pierwsze ustalić czy doręczenie było skuteczne, tj. zgodne z obowiązującymi przepisami art. 39-49 kpa po wtóre jest niezbędne w przypadku obliczenia terminów, chociażby na złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, którą to skargę składa się w terminie 30 dni od daty doręczenia decyzji.
Mając powyższe na uwadze na mocy art. 145§1 ust. 1 "c" ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Sąd nie orzekł o uchyleniu poprzedzającej jej wydanie decyzji organu I instancji, albowiem tak jak już powyższej wykazano, nie można w przedmiotowej sprawie jednoznacznie ustalić od jakiej decyzji organu I instancji zostało rozpoznane odwołanie. Konsekwencją uwzględnienia skargi było orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżącego poniesionych przez niego kosztów postępowania sądowego tj. wpisu sądowego oraz kosztów dojazdu do sądu w sumie 231 zł. – art. 200 w zw. z art. 210 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie orzeczono o zwrocie kosztów poniesionych w związku z udzieloną pomocą prawna w wysokości 400 zł albowiem strona nie udokumentowała tego wydatku ( w postępowaniu sądowym nie była reprezentowana przez radcę prawnego lub adwokata).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło