II SA/Bk 27/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi E. Sz. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie usunięcia drzew p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. E. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż jest rolnikiem samotnie prowadzącym gospodarstwo rolne położone na bardzo słabych glebach. Pola uprawne są oddalone [...]3 km od zabudowań gospodarczych, co podnosi koszty produkcji rolnej. Orzeczeniem komisji lekarskiej KRUS z marca 2014 r. skarżący został uznany za czasowo niezdolnego do pracy w gospodarstwie rolnym. Majątek wnioskodawcy stanowi nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha, w tym: [...] ha gruntów rolnych i [...] ha lasu, drewniany dom o powierzchni [...] m² z [...] r., stare i niefunkcjonalne budynki gospodarskie, ciągnik rolniczy o wartości około 20.000 zł oraz [...] sztuk bydła (w tym [...] krowy). E. Sz. ma zgromadzone oszczędności w kwocie 200 zł na zaspokojenie najpilniejszych potrzeb. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje renta w wysokości 485 zł miesięcznie. Dodatkowo wnioskodawca otrzymuje czynsz dzierżawny w wysokości 1.000 zł (rocznie) oraz uzyskał zwrot podatku akcyzowego w kwocie 900 zł (rocznie), a także otrzymał kwotę 3.601,48 zł tytułem dopłat unijnych do gruntów. Wykazane wydatki miesięczne to: energia elektryczna – 150 zł; woda – 40 zł; koszty leczenia, lekarstw i dojazdów do lekarzy 100 – 120 zł; koszty sądowe (wpisy, opłaty) 150 – 200 zł; zakup żywności, telefon – 500 zł; paliwo do ciągnika 150 – 200 zł. Aktualnie wobec skarżącego prowadzone jest sześć postepowań egzekucyjnych. E. Sz. wskazał również, iż z powodu suszy plony w roku bieżącym spadły o 60%, co skutkuje brakiem paszy dla bydła. Dodatkowo wnioskodawca w lutym 2015 r. przeszedł ostry zawał serca, co zwiększyło wydatki na leczenie (k. 9-10). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W rozpatrywanym przypadku E. Sz. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że źródłem jego stałego miesięcznego utrzymania pozostaje renta w wysokości 485 zł. Wnioskodawca otrzymuje również czynsz dzierżawny w wysokości 1.000 zł rocznie oraz uzyskał jednorazowy dochód z tytułu: zwrotu podatku akcyzowego w kwocie 900 zł i dopłat unijnych w wysokości 3.601,48 zł. Wykazane wydatki miesięczne wnioskodawcy wynoszą około 1.200 zł (energia elektryczna, woda, koszty leczenia, lekarstw i dojazdów do lekarzy, koszty sądowe, zakup żywności, telefon, paliwo do ciągnika). W skład majątku E. Sz. wchodzą: nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha ([...] ha gruntów rolnych i [...] ha lasu) oraz drewniany dom o powierzchni [...] m² z 1908 r., ciągnik rolniczy oraz [...] sztuk bydła (w tym [...] krowy). Aktualnie wobec skarżącego toczy się sześć postępowań egzekucyjnych. Prowadzącemu postępowanie wpadkowe z zakresu przyznania prawa pomocy z urzędu wiadomym jest, z racji wielości spraw E. Sz. zawisłych w tut. Sądzie, iż w 2014 r. została złożona do depozytu sądowego kwota 121.779,25 zł, należna skarżącemu, tytułem spłaty za zniesienie współwłasność określonych użytków rolnych. Jednakże w wyniku orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia [...] października 2015 r., [...] uchylone zostało postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia [...] marca 2014 r., [...] oddalające apelację Skarżącego od postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] stycznia 2013 r. w przedmiocie zniesienia współwłasności i zasiedzenia. Tym samym, orzeczenie na podstawie którego, została złożona do depozytu sądowego kwota 121.779,25 zł utraciło walor prawomocności, a w konsekwencji skarżący nie ma możliwości pełnego dysponowania powyższą kwotą. Okoliczność ta legła u podstaw pozytywnego rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej. Dodatkowo w lutym 2015 r. skarżący przeszedł ostry zawał serca. Powyższe niewątpliwie miało wpływ nie tylko na jego aktualny stan zdrowia, ale również w istotny sposób ograniczyło zdolność do pracy w gospodarstwie rolnym oraz zwiększyło wydatki związane z leczeniem kardiologicznym i neurologicznym. Owszem, skarżący posiada znaczny areał użytków rolnych, maszyny rolnicze, w tym 3 kombajny i inwentarz żywy, jednakże aktualny jego stan zdrowia w połączeniu z wykazanym brakiem możliwości dysponowania wskazaną wyżej kwotą depozytu sądowego, w istotny sposób może ograniczać lub wręcz uniemożliwiać uzyskiwanie stałych dochodów z posiadanego gospodarstwa rolnego. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.