II SA/Bk 272/07
WyrokWSA w Białymstoku2007-06-28
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy współwłasność gospodarstwa rolnego, która nie stanowi współwłasności małżeńskiej, może być uwzględniona przy ocenie wielkości ekonomicznej gospodarstwa rolnego w celu przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Przy ocenie wielkości ekonomicznej gospodarstwa rolnego dla celów przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r., uwzględniana jest wyłącznie odrębna własność producenta rolnego, jego małżonka lub ich współwłasność małżeńska. Współwłasność niebędąca współwłasnością małżeńską, jak w przypadku działki darowanej osobie spoza małżeństwa, nie może być wliczana do wielkości ekonomicznej gospodarstwa, a sama działka o powierzchni poniżej 1 ha użytków rolnych nie spełnia definicji gospodarstwa rolnego.Stan faktyczny
A. J. złożył wniosek o przyznanie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, uznając, że wnioskodawca nie spełnia warunków dotyczących wielkości ekonomicznej gospodarstwa, ponieważ jego współwłasność działki rolnej z osobą inną niż małżonek nie jest uwzględniana, a jego własna działka jest zbyt mała. Organ drugiej instancji utrzymał decyzję w mocy. A. J. zaskarżył decyzję do WSA, podnosząc zarzuty dotyczące interpretacji współwłasności i naruszenia przepisów KPA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2007r. nr [...] Dyrektor P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] stycznia 2007r. nr [...] o odmowie przyznania A.J. płatności do gospodarstwa niskotowarowego.
U podstaw tego rozstrzygnięcia leżą następujące ustalenia:
A. J. w dniu 14 listopada 2006r. w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. złożył wniosek o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych.
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. odmówił przyznał A. J. pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych. Podstawą odmowy przyznania płatności było nie spełnienie przez wnioskodawcę warunków zawartych w §3 ust. 1 pkt 3 lit. a i b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 286 poz. 2870 ze zm.).
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł A. J. i podniósł, że § 3 ust. 1 pkt. 3 lit a i b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich nie ma zastosowania do jego osoby, gdyż posiada on numer identyfikacyjny gospodarstwa oraz jego współwłaściciel nigdy nie składał żadnego wniosku o dofinansowanie. Jego zdaniem własność małżeńska jest tylko jedną z rodzajów współwłasności, natomiast inny rodzaj współwłasności nie stanowi przeszkody w otrzymaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz w otrzymaniu płatności z tytułu prowadzenia gospodarstw ekologicznych. Ponadto podniósł, iż wniosek złożony do ARiMR nie wymagał złożenia odpisu aktu zawarcia małżeństwa, dlatego też jego zdaniem ustawodawca nie uznał faktu zawarcia małżeństwa za niezbędny warunek przyznania środków finansowych. Końcowo podał, że jego współwłasność dotyczy nie tylko gospodarstwa rolnego ale całego dorobku, tj. samochodu osobowego, mieszkania.
Organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i zważył co następuje:
A. J. na datę złożenia wniosku o pomoc dla gospodarstwa niskotowarowego do wyliczenia wielkości ekonomicznej gospodarstwa podał działkę o numerze ewidencyjnym [ x ] o powierzchni 0,50 ha (użytków rolnych - 0,47 ha), położonej w obrębie L., gmina M., powiat s., województwo p. której jest właścicielem ( dowód: akt notarialny Rep. A Nr [...] z dnia [...] września 1986r. i wypis z rejestru gruntów Nr jednostki rejestrowej G. [...] z dnia 14 listopada 2006r.) oraz działkę o numerze ewidencyjnym [ y ] o powierzchni 4,0080 ha położonej w obrębie Ch. gmina M., powiat s., województwo p., której jest współwłaścicielem z inną osobą niż małżonek ( dowód: aktu notarialnego Rep. A Nr. [...] z dnia [...] kwietnia 1999r. i wypisu z rejestru gruntów Nr jednostki rejestrowej G.[...] z dnia 14 listopada 2006r.). Z uwagi na to, że współwłasność działki nr [ y ]nie stanowi współwłasności małżeńskiej (tylko współwłasność małżeńska gospodarstwa rolnego jest wliczana do jego wielkości ekonomicznej - §3 pkt 3 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich) organ przyjął, że w przedmiotowej sprawie jedynie działka nr [ x ] o pow. 0,50 ha stanowiąca własność A. J. może być uwzględniona. Działka ta jednak nie spełnia definicji gospodarstwa rolnego zawartej w Planie Rozwoju Obszarów Wiejskich, gdyż ma powierzchnię mniejszą od 1 ha użytków rolnych ( mniejszą od 2 EJW).
Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wywiódł A. J. i podniósł, że nie wie na jakiej podstawie uznano, iż S. H. – współwłaścicielka działki [ y.], nie jest jego żoną i że działka ta nie stanowi współwłasności małżeńskiej. Współwłaściciele działek rolniczych ubiegających się o płatności dla gospodarstw niskotowarowych zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. nie składają aktualnych odpisów skróconych aktów małżeństw, dlatego też w chwili składania wniosków mogą być rozwiedzeni, lub być bratem i siostrą. Nadto podniósł, że w sprawie naruszono przepisy kpa, gdyż jak wynika z uzasadnienia decyzji wniosek złożył w dniu 14 listopada 2006r. a pierwsze pismo do niego zostało wystosowane w dniu 19 grudnia 2006r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. nr 153, poz. 1270). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlegała oddaleniu.
W rozpoznawanej sprawie podstawą prawną rozstrzygnięcia o prawie skarżącego do uzyskania wsparcia finansowego na rozwój gospodarstwa niskotowarowego były przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. z 2003r. nr 229, poz. 2273 ze zm.) i przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004r. nr 286, poz. 2870).
Zgodnie z treścią przepisu § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r., płatność dla gospodarstwa niskotowarowego jest udzielana producentowi rolnemu, który w dniu złożenia wniosku prowadził działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym stanowiącym przedmiot odrębnej własności producenta rolnego albo jego małżonka, albo przedmiot ich współwłasności. Przy czym gospodarstwo to musi być gospodarstwem niskotowarowym o wielkości ekonomicznej co najmniej 2 EJW (ESU) i nie więcej niż 4 EJW (ESU), w rozumieniu decyzji 85/377/EWG z dnia 7 czerwca 1985r. ustanawiającej wspólnotową typologię gospodarstw rolnych ( Dz.U. UE.L. 85.220.1) - §3 ust. 1 pkt 3 lit b w/w rozporządzenia.
Z akt przedmiotowej sprawy bezspornie wynika, że działka nr [ y ] o powierzchni 4,0080 ha położona w obrębie Ch. gmina M., powiat s., województwo p. nie stanowi odrębnej własności A. J., gdyż aktem notarialnym z dnia [...] kwietnia 1999r. Rep. A Nr. [...] darował on ½ część działki na rzecz S. H., ani też współwłasności małżeńskiej, gdyż A. J. i S. H. nie są małżeństwem. Świadczy o tym przede wszystkim treść aktu notarialnego z której wynika, że A. J. stanu wolnego dokonał darowizny na rzecz S. H. również stanu wolnego. To, że nie zawarli oni związku małżeńskiego do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do gospodarstwa niskotowarowego wynika, z tego, że A. J. pomimo dołączania do akt różnego rodzaju dokumentów m.in. aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] stycznia 2004r., zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały – nr ewidencyjny [...] wystawionego przez Urząd Miejski w S. z dnia [...] stycznia 2007r., oświadczenia S. H. z dnia 17 stycznia 2007r. oraz dowodu rejestracyjnego pojazdu seria [...] nie dołączył aktu małżeństwa. Z okoliczności faktycznych wynikających z treści powyższych dokumentów, a mianowicie z faktu zameldowania S. H. u A.J., czy też ustanowionej współwłasności majątkowej obejmującej nie tylko przedmiotową działkę ale również samochód osobowy nie wynika, że są małżeństwem. Dowodem stwierdzającym ten fakt jest akt małżeństwa i uzasadnionym jest twierdzenie, że gdyby taki akt był sporządzony, na pewno wnioskujący dołączyłby go do akt sprawy. Znał bowiem powód odmowy przyznania mu płatności, który został podany w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej.
W związku z powyższym przy wyliczeniu wielkości ekonomicznej gospodarstwa skarżącego należało uwzględnić jedynie działkę nr [ x ] o powierzchni 0,50 ha (użytków rolnych - 0,47 ha), położoną w obrębie L., gmina M., powiat s., województwo p. stanowiącą jego odrębną własność ( dowód: akt notarialny Rep. A Nr [...] z dnia [...] września 1986r. i wypis z rejestru gruntów Nr jednostki rejestrowej G. [...] z dnia 14 listopada 2006r.).
Gospodarstwem rolnym zgodnie z definicją zwartą w planie Rozwoju Obszarów Wiejskich (obwieszczenie z dnia 15 listopada 2004r. pub. MP. z 2004r. nr 56 poz. 958; rozdział 9, podrozdział 9.2.2. "Wspólne definicje") opracowanym zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, jest gospodarstwo o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych.
Działka A. J. o powierzchni użytków rolnych 0,47 ha nie spełnia definicji gospodarstwa rolnego w związku z czym wartość ekonomiczna gospodarstwa stanowiącego jego własność nie osiągnie co najmniej 2 EJW.
W świetle powyższych okoliczności organy administracyjne zasadnie odmówiły przyznania A. J. płatności bezpośrednich do gospodarstwa niskotowarowego.
Końcowo odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieterminowego załatwienia sprawy podnieść należy, że istotnie sprawa został załatwiona w terminie przekraczającym miesiąc ( wniosek do organu wpłynął w dniu 14 listopada 2006r. a decyzja przez organ I instancji wydana został w dniu 10 stycznia 2007r.) a więc z naruszeniem art. 35 §3 kpa. Niemniej jednak w ocenie sądu naruszenie to nie miało istotnego wpływu na treść wydanej decyzji.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, jako bezzasadną ( art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U.nr 153, poz. 1270 z 2002 roku.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło