II SA/Bk 28/14
PostanowienieWSA w Białymstoku2014-01-30
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może zawiesić postępowanie w sprawie o specjalny zasiłek opiekuńczy ze względu na oczekiwanie na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego dotyczące konstytucyjności przepisu prawnego będącego podstawą odmowy przyznania zasiłku?Ratio decidendi
Sąd może zawiesić postępowanie, gdy wynik sprawy zależy od rozstrzygnięcia innego toczącego się postępowania, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym, jeśli w sprawie pojawiło się zagadnienie prawne mające wpływ na rozstrzygnięcie, którego sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć samodzielnie. W niniejszej sprawie zawieszenie jest zasadne ze względu na pytanie prawne skierowane do Trybunału Konstytucyjnego dotyczące konstytucyjności art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który jest podstawą odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego.Stan faktyczny
A. B. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku, które utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. odmawiającą przyznania jej specjalnego zasiłku opiekuńczego z powodu niewykazania rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną matką. Skarżąca pozostawała bez zatrudnienia od września 2011 r., natomiast znaczny stopień niepełnosprawności matki ustalono od maja 2012 r. Wątpliwości co do konstytucyjności przepisu art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zostały zgłoszone przez WSA w Poznaniu w ramach pytania prawnego skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego.Rozstrzygnięcie
Zawiesił postępowanie sądowe w sprawie do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny w przedmiocie pytania prawnego dotyczącego konstytucyjności art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2014 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. . na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] października 2013 r. znak [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie sądowe w sprawie ,
Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2013 r. SKO w Białymstoku utrzymało w mocy wydaną przez Prezydenta Miasta B. decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] odmawiającą przyznania A. B. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką C. S.
Skargę na decyzję SKO złożyła do tut. sądu administracyjnego A. B., organ zaś wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Postępowanie sądowe podlega zawieszeniu.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Koniecznym warunkiem zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na wskazanej podstawie jest sytuacja, gdy w postępowaniu wyłoniło się zagadnienie prawne (prejudykat) pozostające w związku przyczynowym z wynikiem rozpoznawanej sprawy i mające wpływ na jego treść, którego sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć we własnym zakresie, jako że rozstrzyga o nim inny organ lub sąd. Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej.
Podstawą prawną zaskarżonych decyzji były m.in. przepisy art. 16 "a" ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1456 z późn. zm.), powoływanej dalej jako u.ś.r. Organy odmówiły przyznania Skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego ze względu na niewykazanie przez nią rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej powodowanej koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką (niewykazanie przesłanki z art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r.). SKO ustaliło, że Skarżąca pozostająca bez zatrudnienia od [...] września 2011 r. nie mogła zrezygnować zatrudnienia w związku z koniecznością opieki nad matką, której ustalony znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od [...] maja 2012 r. Powyższe świadczy co najwyżej o tym, że nie podejmuje ona zatrudnienia w związku ze sprawowaniem przedmiotowej opieki. Skoro, zatem redakcja art. 16 "a" u.ś.r. wskazuje jako przesłankę rezygnację z zatrudnienia, to w niniejszej sprawie nie została ona spełniona.
Wskazać w tym miejscu należy, że została zakwestionowana konstytucyjność przepisów będących podstawą prawną zaskarżonej decyzji, albowiem postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Po 1026/13 WSA w Poznaniu wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o następującej treści: "Czy art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r., w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji RP.
Zdaniem sądu istnieje zależność wyniku niniejszej sprawy od rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny wskazanego wyżej zagadnienia przedstawionego przez WSA w Poznaniu. Stwierdzenie, bowiem przez Trybunał niezgodności art. 16 "a" ust. 1 u.ś.r. z Konstytucją RP w zakresie objętym pytaniem prawnym zdezaktualizuje argument SKO o braku prawa Skarżącej do specjalnego zasiłku opiekuńczego z uwagi na niezrezygnowanie z zatrudnienia. Spowoduje tym samym konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji celem ponownej oceny przez organ wniosku o przyznanie świadczenia, tym razem pod kątem spełnienia pominiętej przez ustawodawcę przesłanki niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną osobą bliską. Tym bardziej wymieniona zależność występuje, że WSA w Poznaniu w uzasadnieniu pytania prawnego wskazał, że wątpliwość dotycząca odmiennego traktowania przez ustawodawcę osób rezygnujących z zatrudnienia i niepodejmujących zatrudnienia "dotyczy nie tylko kategorii osób, które przed 1 stycznia 2013 r. uzyskiwały pomoc w postaci świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 u.ś.r., ale także tych podmiotów, którego dopiero w obecnie obowiązującym stanie prawnym starają się lub będą się starać o pomoc państwa w postaci przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego". Wskazać należy, że Skarżąca otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne na dotychczasowych zasadach obowiązujących do końca 2012 r.
Dostrzegając, zatem zależność wyniku niniejszego postępowania od treści orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wydanego na skutek zadanego pytania prawnego – Sąd stwierdził konieczność zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym do czasu wydania przez Trybunał przedmiotowego orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło