II SA/Bk 281/06
WyrokWSA w Białymstoku2006-10-26
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Stanisław Prutis, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylająca decyzję Wójta o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo dostrzegło przedwczesność decyzji umarzającej postępowanie rozgraniczeniowe, ponieważ organ I instancji nie rozważył możliwości ustalenia przebiegu granicy w oparciu o zebrane dowody, co jest przesłanką do wydania decyzji rozgraniczającej, a nie do umorzenia postępowania. Uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było zatem zgodne z prawem.Stan faktyczny
Wójt Gminy umorzył postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości skarżącego, uznając, że ugoda nie została zawarta. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, stwierdzając, że organ I instancji przedwcześnie umorzył postępowanie, pomijając możliwość ustalenia przebiegu granicy na podstawie zebranych dowodów. Skarżący zarzucił decyzji SKO brak podstaw prawnych i faktycznych, pominięcie dowodów oraz nieważność. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Elżbieta Lemańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 października 2006 r. sprawy ze skargi A.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji 1.oddala skargę 2. przyznaje adwokatowi I.Ł. od Skarbu Państwa (Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 307, 80 (trzysta siedem złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego wykonane na zasadzie prawa pomocy
Wójt Gminy G. decyzją z [...] lutego 2006r. powołując się na art. 34 ust. 2 ustawy z 17.05.1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z wniosku skarżącego A.W., a dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości skarżącego, oznaczonej numerem geodezyjnym [...], położonej w P. gm. G., z nieruchomościami sąsiednimi. Organ I instancji stwierdził, że rozgraniczenie przeprowadzone przez uprawnionego geodetę nie doprowadziło do zawarcia ugody.
Na skutek rozpoznania odwołania skarżącego od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] kwietnia 2006r. orzekło o jej uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania,. Kolegium stwierdziło, że organ I instancji przedwcześnie umorzył postępowanie rozgraniczeniowe albowiem pominął zupełnie postanowienia art. 33 ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, że Wójt wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody,
a ustalenie przebiegu granic nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron.
Z protokołu granicznego sporządzonego [...].01.2005r. wynika, że wskutek czynności ustalenia przez uprawnionego geodetę przebiegu granic działki skarżącego z nieruchomościami sąsiednimi (państwa L., państwa M.
i Gminy G.) nie doszło między stronami do zawarcia ugody. Z opinii geodety jednakże wynika, że granice istniejące na gruncie pokrywają się z dokumentami stanowiącymi podstawę do ich ustalenia. Punkty graniczne o numerach 7, 8, 9, 10 są trwale zastabilizowane, a ich położenie jest zgodne z dokumentami. Potwierdzenia
w dokumentach ani na gruncie nie znajduje natomiast przebieg granicy wskazany przez A.W. (uwidoczniony na szkicu granicznym jako linia przerywana). Geodeta wnioskował, iż stan istniejący na gruncie jest zgodny z istniejącymi dokumentami i oświadczeniem W.M. – jednej ze stron i jako taki winien być utrzymany.
Mając na uwadze treść art. 33 ust. 1 prawa geodezyjnego i kartograficznego
i wobec stwierdzenia nie zawarcia ugody, w pierwszej kolejności rozważyć należało zaistnienie w sprawie okoliczności wskazanej w tym przepisie i ewentualnie wydać decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości.
Inne poruszone przez skarżącego w odwołaniu kwestie związane ze wstrzymaniem wykonania decyzji pierwszoinstancyjnej, powiadomieniem prokuratury o uchybieniach organu w toku postępowania z udziałem adwokata, organ odwoławczy uznał za bezzasadne na tym etapie postępowania zwracając uwagę na to, że w razie ewentualnego skierowania sprawy o rozgraniczenie na drogę przed sądem powszechnym, sąd ten nie będzie związany ustaleniami organu administracji.
W obszernej skardze wywiedzionej na tę decyzję do sądu administracyjnego A.W. zarzucił kolegium:
- pominięcie wskazania podstaw prawnych rozstrzygnięcia, brak uzasadnienia faktycznego i prawnego,
- brak wskazania dowodów na których organ się oparł i przyczyn dla których odmówił organ wiarygodności innym dowodom,
- pominięcie istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy materiału dowodowego,
- pominięcie w decyzji innych koniecznych elementów, wynikających z przepisów szczególnych,
- pogwałcenie prawa polskiego i obcego,
- nieważność decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddaleniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w S. prawidłowo bowiem dostrzegło w sprawie przedwczesność decyzji umarzającej administracyjne postępowanie rozgraniczeniowe w sytuacji braku rozważenia przez organ I instancji zaistnienia przesłanek do wydania decyzji zatwierdzającej przebieg granicy w oparciu o zebrane dowody. Treść przepisów ustawy z 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zmianami) w sposób wyraźny i jednoznaczny określa tryb postępowania w sprawach o rozgraniczenie nieruchomości. Sprawy te są rozpatrywane najpierw w postępowaniu administracyjnym. W postępowaniu tym może dojść do zawarcia przez strony ugody o ustaleniu przebiegu granicy, mającej moc ugody sądowej stosownie do treści art. 31 ust. 4 ustawy, i w takim wypadku postępowanie administracyjne podlega umorzeniu decyzją wójta (burmistrza, prezydenta miasta) na mocy art. 105 § 1 kpa jako bezprzedmiotowe. Jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a przebieg granicy został ustalony na podstawie zebranych dowodów (art. 31 ust. 2 ustawy) lub zgodnego oświadczenia stron (art. 31 ust. 3 ustawy), wójt (burmistrz, prezydent miasta) na podstawie art. 33 ust. 1 tej ustawy wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości i wówczas, stosownie do art. 33 ust. 3 ustawy, strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji przekazania sprawy sądowi. Jeżeli natomiast nie dojdzie do zawarcia ugody i nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu, wójt (burmistrz, prezydent miasta) w trybie art. 34 ust. 2 wydaje decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy z urzędu do rozpoznania sądowi.
Z analizy treści wyżej przywołanych przepisów wynika więc, iż decyzja
o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy z urzędu sądowi, wskazana w art. 34 ust. 2 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, może być wydana dopiero wówczas gdy nie doszło do zawarcia ugody przewidzianej w art. 31 ust. 4 ustawy oraz gdy nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu
na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron w rozumieniu art. 31 ust. 2 i 3 ustawy. Warunki te przeciwdziałają przedwczesnemu przekazywaniu sprawy do sądu powszechnego oraz wyznaczają zakres rozpatrywania sprawy
o rozgraniczenie w administracyjnym postępowaniu odwoławczym, a następnie zakres kontroli legalności takiej decyzji przed sądem administracyjnym.
W okolicznościach niniejszej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie zauważyło, iż twierdzenie biegłego geodety zawarte w protokole granicznym sporządzonym [...] stycznia 2005r. i w opisie biegłego wskazywały na możliwość ustalenia przebiegu granicy w oparciu o zebrane dowody tj. istniejące dokumenty.
Z opinii biegłego geodety wynikało bowiem, że granice istniejące na gruncie pokrywają się z dokumentami stanowiącymi podstawę do ich ustalenia. Punkty graniczne o numerach 7, 8, 9, 10 są trwale zastabilizowane, a ich położenie jest zgodne z dokumentami. Geodeta wnioskował, że stan istniejący na gruncie jest zgodny z istniejącymi dokumentami i oświadczeniem jednej ze stron postępowania (W.M.) i jako taki powinien być utrzymany. Nie ulega więc wątpliwości, że umorzenie postępowania rozgraniczeniowego przez organ I instancji nastąpiło bez oceny wystąpienia w sprawie drugiej okoliczności wskazanej w art. 33 ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, wyłączającej możliwość umorzenia postępowania rozgraniczeniowego. Wprawdzie nie doszło do zawarcia ugody ale organ nie rozważył ewentualności ustalenia przebiegu granicy w oparciu o zebrane dowody.
Dostrzeżenie w postępowaniu odwoławczym przedwczesności umorzenia administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego uczyniło koniecznym uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy nie mógł sam zmienić administracyjnego sposobu rozstrzygnięcia sprawy o rozgraniczenie, albowiem nie pozwalał na to przyjęty ustawą – Prawo geodezyjne i kartograficzne tryb odwoływania się od decyzji organu I instancji zatwierdzających przebieg granicy. Zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, od decyzji organów I instancji ustalających przebieg granicy, nie przysługuje odwołanie do organu administracji II instancji, ale żądanie skierowania sprawy na drogę postępowania przed sądem powszechnym. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Nie naruszyła ona zresztą interesu skarżącego albowiem została wydana w następstwie rozpatrzenia odwołania A.W., a nie innych stron postępowania, a nadto wcale nie zamknęła skarżącemu drogi do rozpatrzenia sprawy o rozgraniczenie przed sądem powszechnym, a sąd powszechny – w przypadku przejęcia sprawy o rozgraniczenie do rozpatrzenia – nie jest związany ustaleniami co do przebiegu granicy dokonanymi przez organ administracji i prowadzi odrębne, niezależne postępowanie w tej kwestii.
Zarzuty podniesione w skardze powołują przepisy prawa, które w ogóle nie miały zastosowania w sprawie będącej przedmiotem skargi i jako takie trafiają
w próżnię nie wnosząc nic istotnego dla oceny legalności zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił (art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Z uwagi na złożony przez ustanowionego z urzędu dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego za wykonane na zasadzie prawa pomocy zastępstwo prawne, Sąd przyznał adwokatowi stosowne wynagrodzenie (art. 210 w zw. z art. 250 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 28.02.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z 2003r. z późn. zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło