II SA/Bk 283/16
PostanowienieWSA w Białymstoku2016-05-05
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zasadny, skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów w takich sprawach?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest bezprzedmiotowe, ponieważ skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na mocy art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego jest zasadny, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co zostało wykazane przez skarżącego ze względu na jego niskie dochody i wysokie koszty utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy przyznania zasiłku celowego na zakup okien. Skarżący wskazał na swoje niskie dochody z gospodarstwa rolnego, przewlekłą chorobę, wysokie koszty utrzymania i brak oszczędności. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego A. O. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] marca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego na zakup dwóch okien do budynku mieszkalnego p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
J. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego A. O. (k. 7) podając, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródło miesięcznego dochodu skarżącego stanowi dochód z gospodarstwa rolnego w kwocie 557,60 zł. J. G. jest osobą przewlekle chorą, wymagającą stałego leczenia i rehabilitacji. Skarżący posiada dom o powierzchni [...] m2 (ale zajmuje faktycznie tylko dwa pomieszczenia o powierzchni [...] m2) oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha ([...] ha łąki, [...] użytków rolnych, [...] ha pastwiska, [...] ha lasu). Dodatkowo wnioskodawca posiada stary ciągnik i inne maszyny rolnicze, a także stare budynki gospodarcze oraz [...] sztukę bydła i [...] sztuki trzody chlewnej. Poza tym nie posiada oszczędności czy też innych przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu swego wniosku skarżący podniósł, iż bieżące utrzymanie, w całości pochłania uzyskiwane dochody, które nie zawsze wystarczają na bieżące wydatki, które przedstawiają się następująco: KRUS – 390 zł (kwartalnie); energia elektryczna – 46 zł; gaz – 30 zł; telefon – 50 zł; śmieci – 5 zł; podatek rolny – 283 zł (rocznie); leki, rehabilitacja – 150 zł; ubezpieczenie ciągnika – 60 zł; ubezpieczenie budynków – 141 zł. W związku z powyższym skarżący jest zmuszony do korzystania ze świadczeń z pomocy społecznej (k. 7-8).
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
Niniejsza sprawa dotyczy zasiłku celowego, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W konsekwencji skarżący J. G. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy. Postępowanie zatem w tym zakresie jest bezprzedmiotowe i zasadnym jest jego umorzenie (vide postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2013 r. sygn. akt I OZ 482/13 publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Dlatego też, na podstawie art. 249 a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie I sentencji.
Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez J. G. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanym przypadku J. G. dowiódł, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie niniejszej tj. kosztów ustanowienia radcy prawnego.
W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał, iż jego miesięczny dochód wynosi 557,60 zł. Skarżący posiada dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Dodatkowo wnioskodawca posiada stary ciągnik i inne maszyny rolnicze, a także stare budynki gospodarcze oraz [...] sztukę bydła i [...] sztuki trzody chlewnej. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności. Całość uzyskiwanych dochodów przeznaczane jest na bieżące koszty utrzymania. Skarżący korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej.
W tej sytuacji należy zatem stwierdzić, iż J. G. nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia radcy prawnego w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie II sentencji.-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło