II SA/Bk 285/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 października 2009 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2008 r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. nr 156, poz. 1118 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorom G. J. – C. i E. C. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych w zakresie nadbudowy i przebudowy istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na działce nr ewid. [...], położonej w B. przy ul. C. K. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna: Postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na nadbudowaniu jednej ze ścian kolankowych oraz ściany konstrukcyjnej wewnętrznej celem podniesienia połaci dachu i zrównania jego kalenicy z kalenicą sąsiedniego segmentu bliźniaczego oraz na powiększeniu otworu okiennego w przedmiotowym budynku, zostało wszczęte na wniosek inwestorów z dnia 21 kwietnia 2008 r. Wniosek ten był uzupełniany, najpierw w oparciu o treść art. 64 § 2 kpa, miedzy innymi w zakresie dołączenia oświadczenia E. C. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Następnie organ I instancji, w trybie art. 35 ust. 3 prawa budowlanego, postanowieniem z dnia 12 maja 2008 r. zobowiązał inwestorów do usunięcia braków wniosku poprzez: - wykazanie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy nr 1444/2005 z dnia 19 grudnia 2005 r. określającymi wysokość budynku po nadbudowie, która to decyzja dopuszcza podniesienie kalenicy dachu, nie więcej niż do wysokości kalenicy budynku stanowiącego drugi segment zabudowy bliźniaczej. Z części rysunkowej projektu budowlanego wynika zaś, że przedmiotowy budynek po nadbudowie będzie wyższy od budynku sąsiedniego; - jednoznaczne i czytelne przedstawienie na rysunkach w projekcie budowlanym, rozwiązań projektowych przyjętych na styku budynków: przedmiotowego i sąsiedniego oraz wykazanie, że nadbudowa nie naruszy dachu jak i żadnych elementów budynku sąsiedniego; - wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy kierunkiem przekroju A-A oznaczonym na rzutach a elementami budynku widocznymi na przekroju rys. nr 4, albowiem na rzutach oznaczono, że przekrój jest wykonywany w kierunku budynku sąsiedniego a na przekroju zostały przedstawione m.in. okna w ścianie szczytowej i zarys budynku sąsiedniego; - jednolite opisanie na rysunkach poziomów posadzek poszczególnych pomieszczeń (w stosunku do poziomu zerowego budynku) gdyż, np. na rzucie (rys. 1) podłoga pokoju "0.1" znajduje się na poziomie - 1,47 m a na przekroju w poziomie + 4,40 m. W postanowieniu pouczono inwestorów, że w przypadku niezapełnienia wniosku w wyznaczonym terminie zostanie wydana decyzja odmowna. Inwestorzy uzupełnili wniosek w wyznaczonym terminie o w/w dokumenty. W dniu 16 czerwca 2008 r. do organu wpłynęły zastrzeżenia G. i A. B. – właścicieli sąsiedniej działki nr geod. [...]. Podnieśli oni, że w projekcie załączonym do wniosku brak jest inwentaryzacji, projekt nie przewiduje wybudowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego, w projekcie nie przedstawiono szczegółów rozwiązań budowlanych między innymi kwestii związanej z wyjęciem belki szczytowej dachu projektowanego budynku ze ściany ich budynku, podczas gdy przechodzi ona przez środek tego budynku stwarzając zagrożenie przeniesienia się ewentualnego ognia oraz kwestii przebiegu rozgraniczenia własności między budynkami. Wnieśli o przeprowadzenie analizy dokumentacji przedstawionej przez wnioskodawców od 2006 r. Prezydent Miasta B., na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 prawa budowlanego, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na wykonanie wnioskowanych robót budowlanych. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że inwestorzy spełnili wymagania przewidziane prawem niezbędne do wydania takiej decyzji. Podano, że do wniosku zostało dołączone oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 33 ust. 2 pkt 2 prawa budowlanego), przedłożono aktualne na dzień sporządzania projektu zaświadczenia projektantów biorących udział przy sporządzaniu projektu, potwierdzające ich wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego oraz ich oświadczenia o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami (art. 20 ust. 4 prawa budowlanego). Nadto podano, że projekt budowlany został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia, jest zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy oraz z przepisami techniczno - budowlanymi, posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia oraz informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Odnosząc się do zastrzeżeń sąsiadów organ podał, że ani z treści przepisu art. 34 prawa budowanego określającego zakres i treść projektu budowlanego, ani też z treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. nr 120, poz. 1133) nie wynika obowiązek dołączenia do takiego projektu inwentaryzacji przedprojektowej budynków. Wskazano, że projekt zawiera ekspertyzę techniczną konstrukcji, z której wynika, że projektowana nadbudowa i przebudowa nie powoduje zagrożenia dla bezpieczeństwa użytkowników budynku ani nie obniża przydatności do użytkowania oraz oświadczenie projektanta mówiące o tym, że planowana nadbudowa kończy się pod wystającą połacią dachu budynku sąsiedniego nie naruszając zarówno dachu, jaki i żadnych elementów konstrukcyjnych budynku sąsiedniego. W załączonym do wniosku projekcie budowlanym znajduje się opis zabezpieczeń przeciwpożarowych, które świadczą o tym, że projektant sporządzając projekt budowlany brał pod uwagę wymogi określone w rozporządzeniu dotyczącym warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zapewniające bezpieczeństwo pożarowe w tym wynikające z obowiązku wykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego w budynku usytuowanym bezpośrednio przy granicy działki. Projekt budowlany stosownie do swojego przeznaczenia jest kompletny i nie ogranicza możliwości sporządzenia, przed przystąpieniem do realizacji zamierzenia budowlanego, projektu wykonawczego przedstawiającego w sposób szczegółowy przyjęte rozwiązania architektoniczno-budowlane. Jednocześnie z przedłożonego projektu nie wynika by zachodziła konieczność wyjmowania belki szczytowej dachu projektowanego budynku ze ściany sąsiedniego budynku. Z decyzją tą nie zgodzili się sąsiedzi G. i A. B. i wnieśli od niej odwołanie. Nie wyrazili zgody na nadbudowę i przebudowę przedmiotowego budynku zgodnie z przedłożonym przez inwestorów projektem budowlanym. Zakwestionowali przede wszystkim rzetelność opracowania dokumentacji projektowej i podnieśli, że linia zabudowy nie przebiega po zewnętrznych ścianach budynku stanowiącego ich własność, tak jak to zostało wykazane w projekcie. Wątpliwości budzi również przedstawiony w projekcie sposób zabezpieczenia przeciwpożarowego ściany szczytowej budynku, przy której zaplanowano przebudowę dachu oraz nieprecyzyjny zapis odnośnie zrównania wysokości dachów budynku stanowiącego ich własność oraz budynku objętego opracowaniem. Kwestionujący decyzję zwrócili uwagę na podwójną numerację, która ich zdaniem uniemożliwia odniesienie się do poszczególnych zapisów w projekcie budowlanym oraz zakwestionowali prawidłowość wykonania rysunku przedstawiającego przekrój budynku objętego opracowaniem. Wojewoda [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie I – instancyjne. W uzasadnieniu decyzji podano, że z analizy materiału dowodowego wynika, iż przedłożony projekt budowlany spełnia wymogi obowiązujących przepisów w związku z czym zgodnie z art. 35 ust. 4 prawa budowlanego brak było podstaw do odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych. Ustosunkowując się do zarzutów skarżących organ stwierdził ich bezzasadność i podał, że zarzut dotyczący nieprawidłowego wykazania przebiegu granicy nieruchomości po zewnętrznej ścianie budynku należącego do odwołujących się, nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. W projekcie budowlanym wykazano bowiem przebieg granicy nieruchomości (w części graficznej projektu - rys. nr 1, 2, 3) w odległości 20 cm od zewnętrznej płaszczyzny tej ściany. Odnośnie sposobu zabezpieczenia przeciwpożarowego ściany szczytowej budynku przy której zaplanowano przebudowę dachu wyjaśniono, że w rozdziale V projektu budowlanego - zabezpieczenie przeciwpożarowe opisano zabezpieczenia przeciwpożarowe. W dalszej kolejności odnosząc się do zarzutu nieprecyzyjnego zapisu dotyczącego zrównania wysokości dachów budynku objętego opracowaniem oraz sąsiedniego, wyjaśniono, że w punkcie IV - koncepcja przestrzenna, części opisowej projektu (str. 14), planu określono, że planuje się nadbudowę istniejącego jednorodzinnego budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej polegającej na zrównaniu wysokości dachu z dachem sąsiadującego budynku bliźniaczego. Jednocześnie na stronie 17 opisu technicznego doprecyzowano, iż wysokość budynku mieszkalnego po nadbudowie - podniesienie kalenicy dachu o 1 m - do wysokości kalenicy budynku stanowiącego drugi segment mieszkalny. Organ zaznaczył, że przedmiotowe zamierzenie nie przewiduje zrównania połaci dachowych obu budynków a jedynie ich kalenic, zgodnie z zapisem zawartym w punkcie 2 decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...]. Ustosunkowując się do stanowiska odwołujących się zgodnie z którym w projekcie brak jest informacji w zakresie sposobu wykonywania prac budowlanych, wskazano że w punkcie VI projektu - uwagi ogólne znajduje się informacja, że roboty budowlane należy wykonać zgodnie z zasadami sztuki budowlanej, obowiązującymi normami i przepisami pod nadzorem osób posiadających odpowiednie uprawnienia. Odnośnie zastrzeżeń dotyczących numeracji projektu budowlanego, uniemożliwiającej odniesienie się do poszczególnych zapisów w projekcie podano, że numeracja w tabelach części graficznej dotyczy poszczególnych rysunków, natomiast numeracja opisana ręcznie w prawym górnym rogu wszystkich kartek dokumentacji dotyczy całego projektu budowlanego. W odpowiedzi na zarzut dotyczący nie wypełnienia zaleceń zawartych w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] października 2007 r. Wojewody [...] nr [...] stwierdzono, że dotyczyła ona decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] wydanej po przeprowadzeniu postępowania z poprzedniego wniosku inwestora dnia 6 lipca 2007 r. Końcowo organ odnosząc się do uwag dotyczących prawidłowości wykonania rysunku przekroju A-A (rys. nr 4) stwierdził, iż nie ma to istotnego wpływu na proces inwestycyjny, z uwagi na to, że załączony przekrój został omyłkowo wydrukowanym lustrzanym odbiciem, błąd ten jednak został skorygowany poprzez złożenie prawidłowego wydruku. Skargę od powyższej decyzji do sądu administracyjnego wywiedli G. i A. B. i zarzucili naruszenie art. 7, art. 8 i art. 75 kpa, przepisów prawa budowlanego oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Wskazując na powyższe naruszenia wnieśli o uchylenie kwestionowanej decyzji. W uzasadnieniu zarzutów wskazali, że zaskarżona decyzja narusza ich prawo własności, gdyż naniesiona granica posesji nie przebiega po zewnętrznych ścianach budynku skarżących, jak to wykazano w projekcie. Przebiega ona środkiem wspólnej ławy na której postawiona jest wspólna ściana z cegły, której nie da się podzielić na dwie własności. Ściana graniczna domu skarżących powyżej połaci dachu inwestorów od strony północnej wyniesiona jest o 90 cm wyżej i jest wyłącznie ich własnością. Nadto wskazano, że dobudowanie przez inwestorów ściany od strony południowej spowoduje naruszenie integralnej części budynku stanowiącego ich własność, albowiem w tej części budynku dachy domów stykają się ze sobą. W tym zakresie inwestorzy, powinni złożyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania na cele budowlane nieruchomością stanowiącą własność skarżących. W dalszej kolejności wywiedziono, że zapis dotyczący zrównania wysokości dachów jest nieprecyzyjny, gdyż po dobudowaniu 1 m budynku inwestora zostaje jeszcze około ¼ m wysokości ich budynku. Z kolei stwierdzenie, że planowana nadbudowa kończy się pod wystająca połacią dachu nie naruszając zarówno dachu jak i żadnych elementów konstrukcyjnych budynku sąsiedniego nie może być spełniona technicznie, gdyż budynek skarżących w części dachowej zachodzi dachem 25 cm nad budynek inwestorów i różnica wysokości dachów w części objętej przebudową wynosi 90 cm. Skarżący wywiedli, że w projekcie brak jest informacji w zakresie sposobu wykonania prac budowlanych oraz, że jest on nierzetelny i został sporządzony z błędami m.in. dlatego że posiada podwójną numerację stron. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 5 lutego 2009 r. skarga wniesiona przez A. B. została odrzucona (k. 31 – 32). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlega oddaleniu. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany jest sprawdzić czy spełnione zostały wymogi zawarte w art. 35 ust. 1 pkt 1 - 4 oraz w art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. nr 156, poz. 1118). Jeżeli inwestor spełnia wszystkie wymogi określone w/w przepisami organ administracji architektoniczno – budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W myśl art. 35 ust. 1 prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub w przypadku braku takiego planu z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko a także z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 3) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 (dotyczącym przynależności do izby samorządu zawodowego). Stosowanie zaś do dyspozycji art. 32 ust. 4 - Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: 1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; 1a) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności pozwolenia, o którym mowa w art. 23 i art. 23a ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli jest ono wymagane; 2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W przedmiotowej sprawie inwestorzy spełnił wszystkie wymogi określone powyższymi przepisami a mianowicie projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...], nie narusza przepisów, w tym przepisów techniczno – budowlanych, jest kompletny, został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i przynależne do izby samorządu zawodowego, inwestorzy występując z wnioskiem o pozwolenie na budowę, wykazali we właściwej formie prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie niezbędnym do realizacji całości zamierzenia. Wobec powyższego, w sprawie niniejszej, organy administracji architektoniczno – budowlanej nie mogły odmówić wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o udzieleniu pozwolenia na budowę. Legalności zaskarżonej decyzji nie podważają zarzuty podniesione w skardze z uwagi na swoją bezzasadność. Generalnie dotyczą one tego, że przeprowadzenie przedmiotowych robót budowlanych spowoduje zagrożenie dla budynku skarżących oraz naruszy przysługujące im prawo własności. Odnośnie zarzutów dotyczących zagrożenia dla budynku podnieść należy, że z dokumentacji zawartej w aktach sprawy, przede wszystkim z decyzji ustalającej warunki zabudowy oraz z projektu budowlanego sporządzonego przez uprawnione osoby wynika, że zakres robót ogranicza się do podniesienia kalenicy dachu o 1 m tylko i wyłącznie do wysokości kalenicy dachu budynku skarżących. W związku z tym, wbrew temu co wywodzą skarżący – na podstawie jednostkowego sformułowania zawartego w opisie technicznym do zagospodarowania terenu (k.14 projektu) stwierdzić należy, że dachy budynków nie zostaną zrównane. W konsekwencji zaś przyjąć należy, że w wyniku wykonanych robót budowlanych nie zastaną naruszone elementy konstrukcji dachu jak i całego budynku stanowiące ich własność. Nadto w V części opisu technicznego do projektu zawarte zostały rozwiązania dotyczące zabezpieczenia przeciwpożarowego. Wskazano, że w celu wykonania oddzielenia przeciwpożarowego od istniejącego budynku sąsiadującego w zabudowie bliźniaczej, zgodnie z § 235 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zastosować należy pas z materiału niepalnego o szerokości 1 m w klasie odporności ogniowej EI60 (wykonać izolację p/poż z okładziny 2x płyta gipsowo - kartonowa), równolegle do połaci dachu, bezpośrednio pod pokryciem dachowym, które na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia. Stwierdzić zatem należy, że rozwiązania techniczne przyjęte w projekcie nie naruszą interesów skarżących. Odnośnie zarzutów naruszenia prawa własności podnieść należy, że w wyniku nadbudowania ścian w budynku inwestorów nie dojdzie do naruszenia prawa własności skarżących. Z projektu budowlanego wynika bowiem, że granica nieruchomości przebiega (część graficzna projektu - rys. nr 1, 2, 3) w odległości 20 cm od zewnętrznej płaszczyzny ściany budynku skarżących a nie wzdłuż wspólnej ławy na której postawiona jest wspólna ściana z cegły. W konsekwencji stwierdzić należy, że projektowane ściany zostaną nadbudowane na terenie do którego inwestorzy posiadają tytuł prawny. Fakt przylegania tych ścian do ścian budynku skarżących nie stanowi naruszenia ich prawa własności, gdyż na tym bowiem polega istota zabudowy bliźniaczej. Przyjęcie toku myślenia skarżących prowadziłoby do wniosku, że właściwie cały budynek inwestorów, który bezpośrednio przylega do ich budynku narusza ich prawo własności. W ocenie Sądu protesty skarżących przeciwko projektowanej rozbudowie i nadbudowie w istocie dążą do ograniczenia prawa własności inwestorów. Końcowo podnieść należy, że w sprawie podjęto wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, zapewniając udział stron w postępowaniu w związku z czym zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego są również bezzasadne. Mając powyższe na uwadze Sad orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.