II SA/Bk 302/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. O., T. O., J. O., M. O. i M. R. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] marca 2007 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości p o s t a n a w i a oddalić wniosek uczestnika postępowania [...] o wyłączenie sędziego Stanisława Prutisa od rozpoznania sprawy, - Na rozprawie w dniu 19 czerwca 2008 roku uczestnik postępowania [...] złożył wniosek o wyłączenie ze składu sędziowskiego orzekającego w niniejszej sprawie Sędziego Stanisława Prutisa. Swój wniosek uczestnik postępowania umotywował tym, że w podobnych sprawach zapadły dwa odmienne rozstrzygnięcia: w jednej, w której nie orzekał Sędzia Stanisław Prutis Sąd oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, zaś w drugiej, w której orzekał Sędzia Stanisław Prutis Sąd zawiesił postępowanie. Ponadto w ocenie uczestnika postępowania w niniejszej sprawie Sędzia Stanisław Prutis nie otworzył na nowo w dniu 13 września 2007 rozprawy, co powinien uczynić w świetle art. 133 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Te okoliczności – zdaniem uczestnika postępowania – wzbudzają wątpliwości co do bezstronności Sędziego Stanisława Prutisa, a wystarczającą przyczyną wyłączenia jest już sama możliwość powstania tych wątpliwości. W złożonym do akt sprawy pisemnym oświadczeniu Sędzia składu orzekającego Stanisław Prutis oświadczył, iż nie łączą go z uczestnikiem postępowania żadne stosunki mogące mieć wpływ na orzekanie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Instytucja wyłączenia sędziego ma charakter procesowej gwarancji jego bezstronności w konkretnym postępowaniu i może być uzasadniona bądź przesłankami powodującymi jego wyłączenie z mocy ustawy (art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), bądź uzasadniającymi wyłączenie na wniosek. Wyłączenia z mocy samej ustawy opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotem postępowania. Przyczyny zaś wyłączenia sędziego na wniosek strony lub na żądanie sędziego, którego dotyczą w przeciwieństwie do przesłanek powodujących wyłączenie z mocy prawa, nie są wymienione w sposób wyczerpujący. Ustawodawca ogólnie odwołał się do stwierdzenia, że chodzi o "stosunek osobisty" między sędzią a jedną ze stron (lub jej przedstawicielem), który mógłby wywoływać wątpliwości, co do jego bezstronności (art. 19 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, a także oświadczenia złożonego przez Sędziego, którego dotyczył wniosek nie wynika by zachodziły takie okoliczności faktyczne, które mogłyby mieć wpływ na sposób prowadzenia przez niego postępowania lub by jego działania były stronnicze. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał przesłanek wyłączenia sędziego określonych w art. 18 cytowanej ustawy, jak również zaistnienia stosunku osobistego określonego w art. 19 cytowanej ustawy, ograniczając się w zasadzie jedynie do zarzutu, iż Sędzia Stanisław Prutis orzekł w podobnej sprawie odmiennie niż inny skład orzekający. W ocenie Sądu z samego odmiennego rozstrzygnięcia w innej sprawie nie można wyciągać wniosku o braku wiarygodności tego sędziego. Samo bowiem przeświadczenie skarżącego, iż sędzia prowadzi proces wadliwie, nieobiektywnie, nie jest przesłanką do wnioskowania o jego wyłączenie. Brak jest zatem podstaw do uznania, iż w sprawie zachodzi jakiekolwiek możliwość powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Należy bowiem podkreślić, iż zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 9 kwietnia 1997 roku (Dz.U.z 1997 roku, nr 78, poz. 483 ze zm.) sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. W postanowieniu z dnia 6 marca 2008 roku Sąd Najwyższy wskazał, iż "niezawisłość sędziowska polega na zakazie wywierania jakiegokolwiek wpływu na sędziego w zakresie rozpoznania konkretnej sprawy i treści orzeczenia, a więc na niezależności sędziego (ale zawsze w ramach obowiązującego prawa) w rozstrzyganiu kwestii faktycznych i prawnych wyłaniających się w rozpoznawanej sprawie. Wiąże się z tym zasada samodzielności jurysdykcyjnej sądu (...)"(III KK 421/07, Biul.PK 2008/7/31). Jedynie na marginesie należy wskazać, iż w przypadku niezadowolenia strony z wyniku postępowania czy też prowadzonego postępowania przed sądem może ona skorzystać z przysługujących jej środków odwoławczych. W konkluzji należało wiec stwierdzić, iż przedstawiony przez [...] zarzut nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie niniejszej, dlatego też na podstawie art. 18 § 1 i 3 w zw. z art. 19 oraz art. 22 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.