II SA/Bk 31/16

WyrokWSA w Białymstoku2016-03-08

Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Grażyna Gryglaszewska, Mieczysław Markowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie, uznając, że sprawa o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie, ponieważ sprawa o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego była już rozstrzygnięta ostateczną decyzją. Tożsamość sprawy administracyjnej zachodzi, gdy występują te same podmioty, ten sam przedmiot i ten sam stan prawny w niezmienionym stanie faktycznym. W niniejszej sprawie elementy podmiotowe i przedmiotowe były tożsame z poprzednio rozstrzygniętą sprawą, a przepisy prawne nie uległy zmianie.
Stan faktyczny
L. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która uchyliła decyzję Wójta Gminy G. odmawiającą przyznania zasiłku pielęgnacyjnego i umorzyła postępowanie pierwszej instancji. Wójt odmówił przyznania zasiłku, wskazując na niespełnienie przesłanek ustawowych. SKO uchyliło decyzję Wójta, uznając, że sprawa została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją z lipca 2015 r. Skarżący zarzucił, że SKO rozpatrywało sprawę ponownie w tym samym składzie i domagał się umorzenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Mieczysław Markowski, Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 lutego 2016 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji w sprawie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z [...] października 2015 r. o numerze [...] Wójt Gminy G. odmówił L. K. przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności określonego w ustawie z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 114 ze zm.) z uwagi na niespełnienie przez wnioskodawcę przewidzianych w ustawie przesłanek. L. K. złożył od powyższej decyzji odwołanie, wskazując m.in., że w jego sprawie wydano już trzy decyzje odmawiające przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, i wniósł o przychylne rozpatrzenie jego prośby. Decyzją z [...] listopada 2015 r. o numerze [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu organ wskazał, że sprawa przyznania L. K. prawa do zasiłku pielęgnacyjnego została już rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną, strona bowiem już wcześniej występowała do Wójta Gminy G. z wnioskiem o przyznanie zasiłku. Ustalono, że decyzją z [...] maja 2015 r. o numerze [...] odmówiono L. K. przyznania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z powodu niespełnienia określonych w ustawie przesłanek. Następnie ostateczną decyzją o numerze [...] z [...] lipca 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] listopada 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku złożył L. K., domagając się "umorzenia decyzji w całości drugiej instancji i rozsądzenie na podstawie rzeczywistego prawa". Skarżący zarzucił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze po raz kolejny rozpatrywało jego sprawę w takim samym składzie. Skarżący nawiązał do orzeczenia ,,sędziego Tomasza Oleksickiego", które uważa za słuszne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej nieuwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi- ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi- przy czym ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze- w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego Sąd doszedł do przekonania, że jego ona zgodna z prawem. Zgodnie z art. 138 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., organ rozpoznający odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji może: utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję; uchylić ją w całości albo w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję– umorzyć postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części; umorzyć postępowanie odwoławcze. Zastosowanie rozstrzygnięcia w postaci uchylenia zaskarżonej decyzji oraz umorzenia postępowania pierwszej instancji następuje m.in. wtedy, gdy decyzja organu pierwszej instancji dotyczy sprawy administracyjnej rozstrzygniętej już decyzją ostateczną. Z taką sytuacją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. miało do czynienia w niniejszej sprawie, ustalając, że L. K. już wcześniej ubiegał się przed Wójtem Gminy G. o przyznanie mu zasiłku pielęgnacyjnego. Decyzją z [...] maja 2015 r. odmówiono mu przyznania prawa do zasiłku, uzasadniając to tym, że wnioskodawca nie spełnia przesłanek określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] lipca 2015 r. ww. decyzja została utrzymana w mocy. W związku z tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji uznając, że dotyczyła ona sprawy administracyjnej rozstrzygniętej już decyzją ostateczną. Nie ma bowiem żadnych wątpliwości, że sprawa ostatecznie rozstrzygnięta decyzją Kolegium z [...] lipca 2015 r. jest podmiotowa i przedmiotowo tożsama z zaskarżoną decyzją. Na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy faktycznej i prawnej. Inaczej, tożsamość sprawy występuje, gdy występują te same podmioty, gdy dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy (tak uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 27 czerwca 2000 r., FPS 12/99, ONSA 2001, nr 1, poz. 7; wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 1998 r., IV SA 1061/96, Lex nr 45166 oraz wyrok NSA z dnia 20 stycznia 1999 r., III SA 6434/97, Lex nr 37852). Ubiegając się o zasiłek pielęgnacyjny w niniejszej sprawie, skarżący złożył orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności z dnia 27.03.2001 r., a więc ten sam dokument, który był podstawą rozstrzygnięcia w poprzedniej sprawie Z orzeczenia tego wynika, że niepełnosprawność skarżącego powstała po 18 roku życia, a umiarkowany stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 5.03.2001 r. Organy słusznie przyjęły, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego według kryteriów wymienionych w art. 16 ust.1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2015 r., poz. 114 ze zm. ). Te same przesłanki przedmiotowe istniały podczas ubiegania się przez skarżącego o zasiłek pielęgnacyjny w sprawie zakończonej decyzją SKO z dnia [...].07.2015 r. Od tej daty nie zmieniły się przepisy prawne. Zatem SKO w Ł. słusznie zauważyło, że tożsama sprawa podlega umorzeniu, a nie merytorycznemu rozstrzygnięciu, jak błędnie orzekł organ I instancji. Nie jest słuszny zarzut skarżącego twierdzącego, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze niesłusznie rozpatrywało jego sprawę po raz kolejny w tym samym składzie, co miałoby świadczyć o wadliwości wydanej decyzji. Należy zauważyć, że w trzyosobowym składzie Kolegium, które wydało zaskarżoną decyzję z [...] listopada 2015 r., zasiadało dwóch członków, którzy uczestniczyli również w wydaniu decyzji z [...] lipca 2015 r. Sytuacja ta nie uzasadniała jednak ich wyłączenia od orzekania w sprawie, ponieważ ustawa wprost reguluje przesłanki wyłączenia w postępowaniu administracyjnym. Okoliczności te ustawodawca wskazał w art. 24 § 1 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. Zgodnie z tymi przepisami członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu m.in. w sprawach dotyczących ich małżonków, krewnych czy przełożonych, a także w których brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Żadna z tych okoliczności nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Nadto zgodnie z art. 27 § 1a k.p.a. członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem. Tymczasem zaskarżona decyzja została wydana na skutek odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, nie zaś w trybie ponownego rozpatrzenia sprawy. W związku z tym również i na tej podstawie wyłączenie członków Kolegium nie było możliwe. Podkreślić należy, że okoliczność w postaci orzekania przez dwóch członków Kolegium zarówno w sprawie zakończonej decyzją z [...] lipca 2015 r. jak i decyzją z [...] listopada 2015 r. jest dla legalności zaskarżonej decyzji irrelewantna i nie świadczy o jej wadliwości. Skarżący, powołując się na ,, słuszne orzeczenie sędziego Tomasza Oleksickiego "zdaje się nie rozumieć, że nie dotyczy ono meritum sprawy, a jest to postanowienie z dnia 15.09.2015 r. wydane przez referendarza sądowego (nie sędziego) w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego postanowienia referendarz wymienił, nie wiadomo na jakiej podstawie, ,,znaczny stopień niepełnosprawności" skarżącego, co nie znalazło potwierdzenia w treści złożonego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...].03.2001 r. W/w błędne stwierdzenie referendarza nie mogło wpłynąć na treść zaskarżonej decyzji, ponieważ jest sprzeczne z dokumentem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. z dnia [...].03.2001 r. Zgodnie z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę. Uznając zatem, że skarga L. K. jest niezasadna, należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło