II SA/Bk 313/16

WyrokWSA w Białymstoku2016-07-14

Skład orzekający: Mieczysław Markowski, Paweł Janusz Lewkowicz, Mirosław Wincenciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewóz dwóch samochodów przeznaczonych do sprzedaży w ramach działalności gospodarczej skarżącego, wykonywany przez jego syna, stanowi niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne, wymagający posiadania stosownego zaświadczenia, a jego brak uzasadnia nałożenie kary pieniężnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz dwóch samochodów przeznaczonych do sprzedaży w ramach działalności gospodarczej skarżącego, wykonywany przez jego syna, stanowi niezarobkowy przewóz drogowy na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Brak wymaganego zaświadczenia (art. 33 ust. 1 ustawy) oraz brak urządzenia rejestrującego (art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady EWG Nr 3821/85) uzasadniały nałożenie kar pieniężnych na podstawie art. 92a ust. 1, 2 i 6 ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 1.3 załącznika nr 3 do ustawy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę W. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, który utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 10 000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie niezarobkowego przewozu drogowego bez wymaganego zaświadczenia oraz za brak urządzenia rejestrującego w kontrolowanym pojeździe. Skarżący kwestionował uznanie przewozu za niezarobkowy, argumentując, że jego syn, który kierował pojazdem, nie był osobą współpracującą z nim w działalności gospodarczej, a odpowiedzialność powinien ponosić kierujący.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 lipca 2016 r. sprawy ze skargi W. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]października 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję K. P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2015 r, Nr [...] o nałożeniu panu W. N. kary pieniężnej w kwocie 10 000 zł. Decyzję tę organ podjął w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 25.09.2014 r. w M. na drodze krajowej Nr [...] zatrzymano do kontroli drogowej zespół pojazdów składających się z pojazdu marki C. o nr rejestracyjnym [...] wraz z przyczepą marki H. o nr rejestracyjnym [...] kierowanym przez pana R. N. W trakcie kontroli ujawniono, że kierujący przewoził dwa samochody marki P. [...] i I. z D. w imieniu przedsiębiorcy Pana W. N. prowadzącego działalność gospodarczą. Kierujący nie okazał do kontroli dokumentów uprawniających do wykonywania przewozów międzynarodowych rzeczy tj. wypisu z zaświadczenia na potrzeby własne lub wypisu z licencji. Kontrolowany pojazd nie był wyposażony w urządzenia rejestrujące. Te ustalenia uzasadniały wszczęcie postępowania i wydanie decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej za naruszenie zasad przewozu międzynarodowego stosownie do art. 92 a ust. 1 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2013, poz. 1414,t.j.) oraz załącznika Nr 3 do tej ustawy. Odwołania Pana W. N. organ II instancji nie uwzględnił i decyzję organu i instancji utrzymał w mocy. W ocenie organu odwoławczego skarżący w dacie kontroli wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy – przewóz na potrzeby własne w rozumieniu definicji z art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Do tej kategorii ustawa pozwala zaliczyć przejazdy wykonywane pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej przy spełnieniu następujących warunków: Pierwszym z nich jest wykonywanie przejazdu pojazdem przeznaczonym do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu osób lub rzeczy. Ten warunek został spełniony bowiem z ustaleń wynika, że syn skarżącego R. N. przewoził dwa samochody marki P. [...] i I. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą polegająca na sprzedaży hurtowej i detalicznej samochodów osobowych i furgonetek. Zatem syn skarżącego przewożąc kontrolowanym pojazdem dwa samochody wykonywał pomocniczy przewóz drogowy w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej skarżącego. Drugi warunek polegający na wykonywaniu przewozu po drogach publicznych także został spełniony, bowiem syn skarżącego, jako członek rodziny prowadził pojazd po drodze krajowej Nr [...]. Właścicielem kontrolowanego pojazdu był skarżący, a zatem i trzeci warunek został spełniony. Działalność gospodarcza skarżącego nie należy do usług turystycznych a zatem i czwarty warunek został spełniony. Przewóz dwóch pojazdów przeznaczonych do sprzedaży w ramach działalności gospodarczej skarżącego jest działalnością pomocniczą służącą podstawowej działalności. Brak w tej sytuacji zaświadczenia uprawniającego do wykonywania niezarobkowego przewozu potwierdzającego zgłoszenie przez skarżącego prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do podstawowej działalności (art. 33 ustawy o transporcie drogowym) uzasadniał wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 92 a ust. 1,2 i 6 ustawy o transporcie drogowym oraz lp.1.3. załącznika Nr 3 do tej ustawy. Z ustaleń poczynionych przez organ I instancji wynikało, że kontrolowany pojazd nie posiadał urządzenia rejestrującego wymaganego zgodnie z art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady EWG Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 roku, co uzasadniało nałożenie kary pieniężnej w kwocie 2 000 zł. Organ stwierdził, iż nie zaistniały okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, ponieważ żadna z przesłanek wskazanych w tym przepisie nie zaistniała, a do naruszenia przepisów doszło na skutek niedopilnowania swoich spraw przez skarżącego. W skardze na decyzję opisaną na wstępie, skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniósł, że organy w przyjętym stanie faktycznym błędnie uznały, że wykonywał on niezarobkowy przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy i, że w związku z tym naruszył przepisy ustawy o transporcie drogowym tj. art. 33 ust. 1, art. 92 a, oraz art., 3 ust. 1 i art. 13 Rozporządzenia Rady EWG Nr. 3821/85. W szczególności wskazywał, że kierujący kontrolowanym pojazdem syn R. N. nie był osobą współpracującą z nim w prowadzeniu działalności gospodarczej. Brak spełnienia tej przesłanki zwalnia go z odpowiedzialności o której mowa w art. 92 a ustawy o transporcie drogowym. Ponadto skarżący wskazywał na fakt, że niewyjaśnienie tych okoliczności powoduje istnienie wątpliwości, czy w istniejącym stanie prawnym a zwłaszcza wobec treści art. 13 rozporządzenia Rady EWG Nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz treści art. 92,92a,96 i 92 C ustawy o transporcie drogowym oraz treści załączników Nr 1 oraz 3 odpowiedzialności nie ponosi kierujący, a nie skarżący jako podmiot i to w trybie art. 92 ustawy o transporcie drogowym i postępowaniu w sprawie wykroczeń. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. W ustalonym stanie faktycznym, który Sąd uznaje za prawidłowy nie budzi wątpliwości, że zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do przyjęcia, że w dniu kontroli zespołu pojazdów kierowanych przez syna skarżącego R. N. skarżący wykonywał niezarobkowy przewóz drogowy, przewóz na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z tym przepisem niezarobkowy przewóz drogowy to każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewodu drogowego osób lub rzeczy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników; b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi; c) w przypadku przejazdu załadowanego, rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy, lub zostały kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione, albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin; d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Z tych czterech warunków skarżący kwestionuje spełnienie warunku z punktu "a" wskazując, że jego syn prowadzący kontrolowany pojazd nie jest przedsiębiorcą ani pracownikiem i nie może być uznany za osobę z nim współpracującą jak to przyjął organ. Zarzut ten jest nieuzasadniony. Stan faktyczny oparty na ustaleniach z protokołu kontroli, zeznaniach świadka R. N. oraz okolicznościach związanych ze sprzedażą przewożonych w toku kontroli samochodów dawał podstawę do uznania, że R. N. jest osobą współpracującą ze skarżącym w prowadzeniu działalności gospodarczej. W świetle powyższego prawidłowo organ ustalił, że skarżący dokonywał niezarobkowego przewozu drogowego, a skoro nie posiadał stosowanego zaświadczenia o którym mowa w art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym uzasadnione było wymierzenie z tego tytułu kary pieniężnej w oparciu o art. 92a ust. 1,2 i 6 ustawy o transporcie drogowym oraz lp.1.3 załącznika Nr 3 do ustawy. Pojazdy wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy stosownie do treści art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady EWG Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 roku w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym muszą być wyposażone w urządzenia rejestrujące. W sprawie poza sporem jest iż kontrolowany pojazd nie posiadał takiego urządzenia, istniała zatem podstawa do wymierzenia kary pieniężnej za brak takiego urządzenia, które winien zapewnić skarżący jako przedsiębiorca. Z powyższych względów skarga podlegała oddaleniu zgodnie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło