II SA/Bk 319/08
PostanowienieWSA w Białymstoku2008-12-02
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej wzruszenia umowy cywilnoprawnej (aktu notarialnego) i odzyskania gospodarstwa rolnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej wzruszenia umowy cywilnoprawnej zawartej w formie aktu notarialnego i odzyskania gospodarstwa rolnego, ponieważ takie sprawy należą do właściwości sądów powszechnych. W związku z tym, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które utrzymało w mocy postanowienie Starosty K. o zwrocie podania w sprawie odzyskania gospodarstwa rolnego. Skarżący domagał się odsunięcia od gospodarstwa rolnego osoby obcej i podważenia aktu notarialnego przekazania gruntu. Sąd administracyjny uznał, że przedmiot żądania nie należy do jego właściwości rzeczowej.Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono skargę. 2. Przyznano adwokatowi I. Ł. – S. od Skarbu Państwa kwotę 309,80 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, asesor WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 02 grudnia 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania w sprawie odzyskania gospodarstwa rolnego p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę; 2. przyznać adwokatowi I. Ł. – S. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B.) kwotę 309,80 (trzysta dziewięć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego wykonane na zasadzie prawa pomocy.-
U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.
Postanowieniem Starosty K. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] zwrócono R. S. podanie z dnia [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie odzyskania gospodarstwa rolnego uznając, że w sprawie właściwy jest sąd powszechny. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...].
Następnie w dniu [...] marca 2008 r. skarżący złożył za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. "skargę do sądu powszechnego" wskazując postanowienie z dnia [...] marca 2008 r. tego organu, jako skarżone orzeczenie. Kolegium dostrzegając, iż w pouczeniu skarżonego postanowienia nie podało, do kogo należy kierować skargę na to rozstrzygnięcie, postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. uzupełniło treść pouczenia, wskazując Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. – jako sąd, do którego należy kierować skargę. Jednocześnie w piśmie z dnia [...] kwietnia 2008 r. zwrócono się do R. S. o sprecyzowanie adresata skargi.
Na wyżej wymienione pismo skarżący nie udzielił odpowiedzi i w dniu [...] kwietnia 2008 r. złożył kolejną skargę, tym razem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., wnosząc w niej o "odsunięcie od gospodarstwa rolnego osoby obcej".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odnosząc się do żądania skarżącego podniosło, iż sąd administracyjny nie jest właściwy do jego rozpoznania. Zdaniem Kolegium R. S. de facto nie skarży postanowienia Kolegium z dnia [...] marca 2008 r., lecz żąda rozpatrzenia przez sąd administracyjny jego sprawy cywilnej. W tych uwarunkowaniach Kolegium wniosło o odrzucenie skargi, a w przypadku uznania, że skarga dotyczy jednak postanowienia Kolegium – o jej oddalenie jako niezasadnej.
Podczas rozprawy w dniu [...] grudnia 2008 r. pełnomocnik R. S. podał, iż skarżący chce odzyskać dziewięć działek położonych na terenie trzech wsi: C., C., N. R. – stanowiących własność poprzednio jego rodziców i brata – M. S.. Działki te są wyszczególnione na kartach: 60, 61 i 62 akt sądowych. Pełnomocnik wyjaśnił, iż grunty zostały przekazane za rentę a następnie na rzecz pasierba – k. 48 akt. Dalej pełnomocnik stwierdził, iż skarżący zajmuje zdecydowane stanowisko dotyczące podważenia aktu notarialnego - przekazania gruntu na rzecz P. P.. Będąc zaś związany tym stanowiskiem w pełni je popiera.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem przedmiot żądania nie jest objęty zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 1270, poz. 153 ze zm.) przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest sprawa sądowoadministracyjna rozumiana jako kontrola przez sąd administracyjny działalności administracji publicznej.
W przedmiotowej sprawie z treści wypowiedzi złożonej przez pełnomocnika R. S. podczas rozprawy w dniu [...] grudnia 2008 r. wynika, iż skarżący zwraca się do sądu administracyjnego o orzeczenie w przedmiocie wzruszenia umowy cywilno – prawnej zawartej w formie aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 2002 r., na mocy którego jego brat M. S. przekazał gospodarstwo rolne na rzecz następcy i w konsekwencji o odsunięcie od gospodarstwa rolnego osoby obcej.
Tymczasem kwestie związane z dochodzeniem powyższych roszczeń rozpoznawane są przez wydziały cywilne sądów powszechnych (art. 2 § 2 kodeksu cywilnego). Natomiast jak już wyżej wskazano, obowiązujące przepisy prawa nie pozwalają sądowi administracyjnemu orzekania w sprawach należących do innych sądów.
Jako, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegała odrzuceniu (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu adwokatowi, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Obejmują one opłatę ze czynności adwokata w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług, wyliczony według 22% stawki w kwocie 52,80 zł oraz uiszczoną opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło